https://www.kabulpress.org/ [en]Kabul Press? is a critical, independent, multilingual platform publishing uncensored, creative journalism in Hazaragi, Dari, Persian, and English. It amplifies underrepresented voices, challenges dominant narratives, and defends human rights and democracy, with a focus on the Hazara genocide and the struggles of stateless nations.[fa]کابل پرس رسانه ای آزاد و انتقادی است که بدون سانسور به زبان های هزاره گی، دری و پارسی منتشر می شود. کابل پرس با چالش روایت های غالب، صداهای سرکوب شده را برجسته کرده و با دفاع از حقوق بشر و دموکراسی، بر نسل کشی هزاره و رنج ملت های بدون دولت تمرکز می کند.[/multi] fa SPIP - www.spip.net https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L144xH41/siteon0-0acbd.png?1769345167 https://www.kabulpress.org/ 41 144 https://kabulmobile.com/article57682.html https://kabulmobile.com/article57682.html 2011-03-04T19:40:06Z text/html fa رزاق مأمون <p>دور نخست نبرد استخباراتی دی ایکس با اداره های نظامی واطلاعاتی ایران برسرتجزیه ( ازیک سو) وجلوگیری از تجزیۀ افغانستان ( ازسوی دیگر)، با سقوط مزارشریف درسال 1998 پایان گرفت؛ اما نبرد های بعدی درراه بود. فشارهای چندین جانبۀ ایران برای وادار کردن مسعود به تجزیۀ افغانستان به سود ایران دور تازه ای به خود گرفت. ازجانب دیگر، ایران با بهره گیری از ناگزیری وفروپاشی سیاسی ونظامی حزب وحدت اسلامی درمزارشریف وکابل، سوق وادارۀ بزرگی را درحوزۀ استراتیژیک ولایت بامیان ایجاد کرد. با تلقین افکار دروغین (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L148xH150/arton57682-5108d.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='148' height='150' alt="" /> <div class='rss_texte'><!--sommaire--><div class="well nav-sommaire nav-sommaire-1" id="nav69da5f2d3a5e72.62196631"> <h2>Sommaire</h2><ul class="spip" role="list"><li> <a id="s-t"></a> <a href="#t" class="spip_ancre"> <p>توضیح عملیات</p> <p>حرکت سرد درشرایط داغ</p> </a> </li></ul></div><!--/sommaire--><p>دور نخست نبرد استخباراتی دی ایکس با اداره های نظامی واطلاعاتی ایران برسرتجزیه ( ازیک سو) وجلوگیری از تجزیۀ افغانستان ( ازسوی دیگر)، با سقوط مزارشریف درسال 1998 پایان گرفت؛ اما نبرد های بعدی درراه بود. فشارهای چندین جانبۀ ایران برای وادار کردن مسعود به تجزیۀ افغانستان به سود ایران دور تازه ای به خود گرفت. ازجانب دیگر، ایران با بهره گیری از ناگزیری وفروپاشی سیاسی ونظامی حزب وحدت اسلامی درمزارشریف وکابل، سوق وادارۀ بزرگی را درحوزۀ استراتیژیک ولایت بامیان ایجاد کرد. با تلقین افکار دروغین "نجات"برای مردم عادی و حلقات وابسته به خویش دربامیان، نقشه های کشور"هزارستان" را بدون توجه به افکارعمومی مردم افغانستان وحکومت آن زمان که دردام جنگ نابرابر دست و پا می زد، تهیه کرده وشب وروز هواپیما های باری ایرانی درفضای بامیان گشت می زدند وحفره ها ودیپو های کوهی آن ولایت از تدارکات سنگین نظامی ولوژستیکی انباشته می شد. "شبکۀ رادیویی" و"دی ایکس" تمامی این تحرکات را بدون تأخیر به مرکزمقاومت درپنجشیرمخابره می کردند.</p> <p>مسعود پس از تحلیل گزارش های دی ایکس درسال خطرایران ازناحیۀ بامیان را درصدراهداف اطلاعاتی خود قرارداد.</p> <p>اوگفت: ایرانی ها گفته اند جبهۀ بامیان را برای مقابله با طالبان تقویت می کنیم. اکمالات غیرعادی واضطراری درآن جا ادامه دارد. اکمال مستقلانه بدون مشارکت "دولت اسلامی افغانستان" ادامۀ پروژۀ تجزیۀ افغانستان است که قبلاً سردارناصری طرح آن را برای ما داده بود.<br class='autobr' /> دی ایکس گزارش داده بود:</p> <p>ازچندماه به این سو دربامیان جنگ افزارهای سنگین وسبک از قبیل اسلحۀ ژ- ث ساخت ایران، کلاشینکوف، آر،پی، جی، پی کا، تفنگ های ده تیر، تفنگچه های نوع کولت ومخابره های شاهین ساخت ایران به مقدار وسیع انتقال داده شده است. مسعود بعد ازبررسی نوعیت سلاح ها گفت:<br class='autobr' /> این سلاح ها برای جنگ های استخوان شکن بوده و هستی مملکت را درهم می شکند. هدف چیست؟ دولت رسمی دراختیار ماست. آن ها چه می خواهند؟ دی ایکس باید پروژۀ جدید را توضیح بدهد.</p> <p>دی ایکس به زودی اطلاعات نهایی را دراختیار مسعود قرار داد. براساس این گزارش انواع دیگرمهمات وجنگ افزارها و لوازم متمم برای جنگ های فرسایشی وتجزیه طالبانه وارد بامیان شده بود. درفهرست دی ایکس، مواد ومصالح سیخ وسمنت ( سیمان) شامل بود و گفته شده بود مه مواضع جنگی به طورمحکم ونفوذ ناپذیر اعمارشده اند. درفهرست همچنان مخابره های دنمارکی وهالندی که ازبازارهای دوبی خریداری شده بود، درج شده بود. خمپاره چریکی (هاوان)، بم دستی، سه شاخه های فلزی برای فلج کردن تایر(لاستیک) های کامیون های اکمالاتی، وتوپ های هشتاد ومیلی متری ساخت ایران، مشروب الکل روسی ( جاداده شده درقوطی های پبسی) که ازبازار های خلیج خریداری شده بود. نیز درزراد خانه های بامیان ازسوی ایران انبار شده بودند.</p> <p>عکس های بخشی ازنمونه های اسلحۀ ایرانی که دراختیارشبکۀ دی ایکس قرارگرفته، درصفحات آخرکتاب حاضررا می توانید ملاحظه کنید. درضمن، بعد ازسقوط بامیان تمامی زراد خانه های تسلیحاتی از سوی خبرنگاران طالبان پاکستان که به اخبار"ضرب مؤمن" کارمی کردند، عکاسی شده وعلاقه مندان می توانید به بایگانی سال 1999ضرب مؤمن مراجعه کنند. رسانه های بین المللی درآن وقت نیزاززراد خانه های ایران دربامیان گزارش ها و تصاویرزیادی را مخابره کرده اند.</p> <p>احمدشاه مسعود با مسئولان دی ایکس، شبکۀ صادق هجرت ورگه های ویژۀ اطلاعاتی که تحت نظرخودش درشهرهای مختلف ایران ودرمناطق مرزی وهمچنان دربامیان فعال بودند، یک جلسه سری برگزارکرد. دکترنادرشاه احمدزی کارشناس ویژه ضد جاسوسی علیه ایران نیز درجلسه حضور داشت. وی می گوید:</p> <p>مسعود نسبت به نشانه های مشهود تجزیه طلبی دربامیان وحضور "سپاه" و"اطلاعات" ایران درآن جا به شدت نگران بود. او گفت انزوای حاکمیت دولت اسلامی دردستورکارایران قراردارد تا بعداً با طالبان ازجانب خود شان معامله کنند. او گفت: سیاست ایران یک بام ودوهوا است و با تمام امکانات باید دربرابر آن مقابله کرد.</p> <p>احمدزی می افزاید: جلسه سری فیصله کرد که تمامی شبکه های نفوذی تحت هدایت دی ایکس وصادق هجرت به منظورتغییر جهت سیاست طالبان به کارگرفته شود. ما امکانات زنده ونیرومندی دررهبری طالبان داشتیم وبا استفاده ازهمان ریزرف ها، نخستین دور پلان ایران برای تجزیۀ کشور را خنثی کرده بودیم. دی ایکس به زودی نقشۀ ارتباطی ایران با آقای اکبری، حلقاتی ازشیعه یان ولایت پکتیا( گردیز) شیعیان قندهار دراختیارمسعود قرار داد. تحلیل قضیه چنین بودکه ایران درین ماجرا دوپل دیالوگ را برپا کرده است. از یک جهت ارتباط دایم با اکبری، بزرگان شیعیان درگردیزوقندهار وکابل برقرار شده بود وازسوی دیگر، گزارش های ویژه نشان می داد که رهبری حزب وحدت دربامیان به همیاری ایرانی ها سرگرم مذاکره ومفاهمه با نزدیکان ملاعمر رهبرطالبان اند تا با دادن وگرفتن امتیازها درساختارسیاسی، نقش محوری مسعود درجنگ را تضعیف کنند.</p> <p>مسعود به دی ایکس وشبکۀ صادق هجرت توضیح داد که اگر به حضورپایگاه ایرانی ها دربامیان پایان داده نشود، افغانستان به زودی پارچه پارچه خواهد شد. برای ما اهمیت ندارد که مردم عادی ومظلوم هزاره وبامیان ازین اسرار مدهش با خبریا بی خبر باشند، مهم این است که چه گونه می توان پایگاه خارجی دربامیان را منهدم کرد؟</p> <h2 class="spip" id='t'> توضیح عملیات <p>حرکت سرد درشرایط داغ</p> <a class='sommaire-back sommaire-back-1' href='#nav69da5f2d3a5e72.62196631' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>پلان عملیاتی که ظرف یک هفته به وسیلۀ دی ایکس وشبکۀ ضدجاسوسی صادق هجرت آماده شده بود، مورد تصدیق احمد شاه مسعود قرارگرفت.</p> <p>ملاخاکسار این بار نیز باراصلی مأموریت دشوار رخنۀ اطلاعاتی را بردوش گرفت تا ملاعمر ورهبری مرکزی طالبان را برای برچیدن پایگاه"سپاه" و"اطلاعات" ایران دربامیان وادارکند. خاکسار مرحلۀ اول را ازمذاکره سری و خودمانی با ملاعبیدالله وزیردفاع طالبان آغاز کرد. ملاعبیدالله به این نظر بود که ملاعمر به مذاکره جاری میان حزب وحدت و طالبان به هدف شکستن لشکرقوی مسعود و بیرون راندن وی ازوادی استراتیژیک پنجشیر امید بسته است.</p> <p> تحلیل ملاعمر این بود که اول باید مسعود به حیث مهرۀ اصلی ومرکزی ازصحنۀ جنگ خارج ساخته شود و سپس می توان برای مدتی با خواسته کم حجم حزب وحدت ویک رشته انتظارات ایرانی ها کنارآمد. درمراحل بعدی که طالبان به قدرت منطقه بدل شوند، به راحتی می توان همۀ تعهدات رافراموش کرد واز موضع زور با آنان مقابله کرد. مسعود این رفتار زیرکانۀ ملاعمر را نتیجۀ نفوذ وطرح پاکستان می دانست. درجریان تماس ها، ملاعبیدالله با ملاحظۀ اسناد ومدارک تهیه شده ازسوی شبکۀ دی ایکس وصادق هجرت و توضیح اسراراشغال مزارشریف درسال گذشته به نفع پیشنهادات دی ایکس تغییر جهت داده بود.</p> <p>دی ایکس به زودی گزارش کرد:</p> <p>ملاعبیدالله از ملاعمرسوال کرده است که با چه کسی می خواهد مذاکره کند؟ با حزب وحدت یا مردم افغانستان؟ حزب وحدت قوت است یا مردم افغانستان؟ اگرقرار باشد شیعیان درحکومت شامل باشند، چه نیازی وجود دارد که امتیازشیعه به یک "تنظمیم" که مستقیماً ازسوی ایران رهبری می شود، تسلیم داده شود؟ مگر طالبان اساساً برای محو"تنظیم" ها قیام نکرده اند؟</p> <p>ملاعمر درجواب می گوید:</p> <p>قاری احمدالله رئیس استخبارات ازطریق طالبان مدارس گیرو درمناطق شیعه با مقامات حزب وحدت درمذاکره است. ما منتظر نتیجۀ این تماس ها هستیم. با مسعود نمی شود درین سطح مذاکره کرد. اگربامیان به امارت اسلامی ملحق شود، کارمسعود به زودی یکسره می شود. کمترین دست آورد این مذاکره آن است که ما می توانیم اسرای طالبان را که دوسال پیش از مزارشریف به بامیان منتقل کرده اند، درنخستین دور مفاهمه ازآنان بگیریم.</p> <p>ملاعبیدالله می گوید:</p> <p>اسیران طالب قبلاً اعدام شده اند!</p> <p>ملاعمربازهم او را به صبروشکیبایی فرامی خواند ومی گوید: انتظار باش تا مذاکرات به پایان برسد.</p> <p>مسعود نتیجه گرفته بود که حلقات نفوذی پاکستان روند این تماس ها را درمفاهمه با ایرانی ها به طورغیرمستقیم رهبری می کنند. اما شبکه صادق هجرت به پنجشیر رمز فرستاد که میان ملاعبیدالله وملاعمربرسر بامیان اختلاف شدیدی بروزکرده و دی ایکس خبر می دهد که ملاعبیدالله بدون کسب اجازه ازملاعمر درمیدان شهر، مرکزسوق وادارۀ جنگ برای تصرف بامیان را تأسیس کرده است.</p> <p>گزارش بعدی چنین بود:</p> <p>ملاعبیدالله چند هزار جنگجوی مسلح را درمیدان شهر گرد آورده وشب گذشته درصحبت با از قاری احمدالله رئیس استخبارات ملاعمر گفته است که ما هنوز به سوی بامیان حرکت نکردهایم ولی مذاکرات شما با جبهۀ بامیان چه وقت به نتیجه می رسد؟</p> <p>درجریان همان شب دی ایکس تمامی اسناد درمورد مسیرهواپیما های ایرانی برفرازبامیان ومدارک فراوانی را که از طریق شبکۀ صادق هجرت آماده شده بود، دراختیار ملاعبیدالله قرارمی دهد. با آن ملاعبیدالله با نا شکیبایی به ملاخاکسارمی گوید که ملاعمر چرا به این مذاکرات دل بسته است؟</p> <p>درین احوال حادثه ای اتفاق افتاد که همه چیز را درطومار سیاه خود درپیچید وسرنوشت جنگ ومعامله را دگرگون کرد. واحد کشف وزارت دفاع طالبان به ملاعبیدالله وزیردفاع خبر دادکه هیأت اعزامی طالبان دربامیان به شکل فجیع به وسیلۀ ارۀ برقی کشته شده واجساد شان به خط طالبان تحویل داده شده است. این حادثه انفجاری را درمیان لشکرطالبان به وجود آورد. جزئیات قتل هیأت مذاکره کنندۀ طالبان دربامیان تا کنون روشن نشده است. دی ایکس و صادق هجرت نیز درین باره جزئیات حادثه اطلاعاتی نداده اند. مؤلف ملاعبیدالله به اتفاق قاری احمدالله رئیس استخبارات وسرپرست گروه مذاکره کننده با بامیان اجساد را از نزدیک ملاحظه کردند. ملاعبیدالله بی درنگ دستور بازداشت قاری احمدالله را صادر کرد وساعت چهار بامداد از راه های "شیبر" و میدان شهر به سوی بامیان امر حرکت صادر کرد.</p> <p>واحد های کمکی ازدیگر مناطق نیز به سوی بامیان یورش بردند. ملاعبیدالله دستگاه مخابرۀ موسوم به "رهنما" را که مخصوص تماس با ملاعمر بود، خاموش کرد و خود به "خطوط اول" تاخت برداشت.</p> <p>درطی یک هفتۀ جنگ به خاطر تصرف بامیان، ارتباط مخابراتی میان ملاعمر رهبرطالبان وملاعبیدالله وزیردفاع قطع شده بود. بعد از ورود طالبان به بامیان ملاعبیدالله قاری احمدالله را اززندان آزاد کردو ازرئیس هلال احمربین المللی تقاضا کرد که حالا می توانند وارد شهر بامیان شوند.</p> <p>دی ایکس گزارش داد که ملاعبیدالله بعد از فتح بامیان با رهبراین گروه درقندهار تماس گرفت واظهار داشت که پایگاه نظامی واستخباراتی ایران درین ولایت منهدم شده و حالا درنظام حکومت طالبان آزادانه می توانید از میان رهبران شیعیان مسئولان رسمی را معرفی کنید. من فقط حاکمیت "تنظیمی" را درین نقطه ختم کردم و مسئولیت دیگرمسایل به دوش رهبری تحریک است.</p> <p>از نخستین روز سقوط بامیان، حدود شصت کامیون نوع کاماز به فعالیت افتادند تا مهمات وسلاح های مختلف ایرانی را ازذخیره گاه های بزرگ به خارج از بامیان انتقال دهند. کامیون های کاماز حدود سه ماه به انتقال مهمات، جنگ افزار ها ومواد لوژستیکی که برای یکسال درآن جا انباشته شده بود، درحرکت بودند. بازارهای قندهار ونواحی نزدیک به بامیان ازمواد خوراکۀ ایرانی وبسکویت های رنگارنگ موج می زد.</p> <p>شبکۀ دی ایکس کشف کرده بودکه گروهی از جاسوسان ایران درپنجشیر وگلبهار بعد از اسقاط بامیان، به منابع اطلاعاتی ایران خبر داده بودند که پروژۀ بامیان به طورغیرمستقیم از سوی شبکه های جاسوسی وعملیاتی احمدشاه مسعود به اجرا درآمده است. لازم به تذکراست که دی ایکس درآینده می تواند تمامی افراد مخفی ایران درآن زمان را که درجنبش مقاومت حضور داشتند، معرفی کند.</p> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24493" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>رد پای فرعون</p> <p> نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود/ سرگفتار نویسنده</strong></p> </a> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24860" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>بخش اول: مهمان سرکش</p> <p>بخش دوم: جلسه القاعده درقندهار</strong></p> </a> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سوم: به سوی هندوکش </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهارم: مهمانان در کابل </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پنجم: نگاهی بر چلیپای شمشیر ها</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article27712" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش ششم: شناسنامه بن لادن</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article28906" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفتم: شتر به غمزه می افتد</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article30714" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هشتم: گژدم عربی، سحاری امریکایی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article31593" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نهم: بازی موش و پشک </strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article32678" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش دهم: عملیات نرم</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article33229" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش یازدهم: پیشمرگان عرب در پنجشیر- تخار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article34260" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش دوازدهم: پردۀ اسرار</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article35935" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سیزدهم: آخرین ملاقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article37724" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهاردهم: حالت فوق العاده</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article39984" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پانزدهم: مرحله دوم تحقیقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article41341" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش شانزدهم: ایران و احمد شاه مسعود</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article42124" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفدهم: طرح تجزیه افغانستان از سوی ایران</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article43752" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش هجدهم: کابل؛ دیدار با ملا عبدالصمد خاکسار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article49415" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نوزدهم: شعار دشمنی، دست دوستی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article56254" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش بیستم: ایران و حزب وحدت اسلامی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article57682" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش بیست و یکم: به سوی سنگر های اطلاعاتی ایران در بامیان</strong></a></p></div> https://kabulmobile.com/article52902.html https://kabulmobile.com/article52902.html 2011-02-22T21:22:56Z text/html fa محمد عوض نبی زاده هزاره <p>جامعه هزاره مانند دیگرجوامع قومی افغانستان و جهان ازخود دارای خصوصیات زبانی و گویش خاص لسانی است مردم هزاره ازگذشته های دور به زبان هزاره گی? مکالمه میکرده است و هزاره گی روی مشتقات– نحوه گویش ولهجه - به کار برد اصطلا حات وعبارات مغولی وترکی- وویژه گیهای ارتباطی جملات وعبارات ونحوه تولید زبان ولهجه تکیه دارند. درموارد زیادی اصطلا حات ترکی ومغولی غالبا در بخش ,گیا هی, اندام ,محلات ,زیبا شناسی وفرهنگ فولکلوربرجستگی داشته است که تاهنوز مردم هزاره با استفاده از لغات ,اصطلاحات ونامها ی (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> / <a href="https://kabulmobile.com/mot41.html" rel="tag">هزاره</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L140xH150/arton52902-e4679.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='140' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p>جامعه هزاره مانند دیگرجوامع قومی افغانستان و جهان ازخود دارای خصوصیات زبانی و گویش خاص لسانی است مردم هزاره ازگذشته های دور به زبان هزاره گی^{<a href='https://kabulmobile.com/definition2.html' title="تعریف/واژه: زبان هزاره گی یکی از زبان های زنده جهان است که بیش از پانزده میلیون تن در (…)">?</a>} مکالمه میکرده است و هزاره گی روی مشتقات– نحوه گویش ولهجه - به کار برد اصطلا حات وعبارات مغولی وترکی- وویژه گیهای ارتباطی جملات وعبارات ونحوه تولید زبان ولهجه تکیه دارند. درموارد زیادی اصطلا حات ترکی ومغولی غالبا در بخش ,گیا هی, اندام ,محلات ,زیبا شناسی وفرهنگ فولکلوربرجستگی داشته است که تاهنوز مردم هزاره با استفاده از لغات ,اصطلاحات ونامها ی مغولی,ترکی وفارسی امور لسانی خویش را به پیش می برند.</p></div> <div class='rss_texte'><p><strong>قسمت: چهارم</strong></p> <p><strong>دری هزاره گی حرف - خ</strong></p> <p>خانه گلی که اطفال میسازند = خوکوته لی</p> <p>زنها و همسرها = خاتو نو</p> <p>تخم مرغ = خای گینه</p> <p>حرکت نشسته اطفال = خه زگ</p> <p>گپ ناشنو و تنبل = خه میشت</p> <p>چوب نهال تازه و زن لاغر اندام = خیم چه</p> <p>نان پخته شده درتابه آهنی = خه له وگ</p> <p>خاک آلود وعذرو زاری = خم په لگ</p> <p>گدام گندم = خورفه</p> <p>مخلوط و یک‌جا شده = خلپل</p> <p>غذای عاجل از مواد ومختلف = خل پخ لی</p> <p>آبیاری اول سال زمین زراعتی = خا کیو</p> <p>خروس ومرغ ماکیان = خورو</p> <p>خسگ = خه من دوگ</p> <p>کم عقل و کودن = خوندو</p> <p>چپه شدن و افتیدن = خه تا شدو</p> <p>لجاجت = خی رگ</p> <p>مرغها = خورو گو</p> <p>سخن چین = خبر گوی</p> <p>مریض عصبی و میرگی دار = خل پل تو</p> <p>نامزد دار = خوسته تو</p> <p>مرغ تخم دار = خای گینه تو</p> <p>خارشت = خه ریشت</p> <p>کم حوصیله = خونو کی تو</p> <p>مغرور وخود خواه = خم ته ما</p> <p>لوده واحمق = خی له</p> <p>لباس بد دوخت = خلطه خولوم</p> <p>قد کوتاه = خمتلگ</p> <p>عصبانیت و قهر شدن = خوگچشکیله</p> <p>مالک و صاحب شدن = خونده شدو</p> <p>شیره گیاه کوهی = خوله</p> <p>آتش زیرومخلوط خاکستر = خه موج</p> <p>پشته بزرگ خرمن = خاره</p> <p>حلقوم وگلون = خر که تگ</p> <p>لجاجت وخیره سری = خیر جیله</p> <p>کمر و پشت انسان = خدی سیر</p> <p>همراه من = خون مه</p> <p>لباس‌های ژنده = خش پش</p> <p>جمع آوری خس وخاشاک = خش پشله</p> <p>مایع غلیظ و نرم = خه لیو</p> <p>مزرعه راازعلف هرزه پاک کند = خه سیل</p> <p>چیز گرد و مدور = خینج</p> <p>قبرستان = خاگ</p> <p>گربه سیاه = خه فگ</p> <p>از کارفا رغ شدن = خالی شدو</p> <p>کاهل و خمیدگی و دول آسیاب = خه میه</p> <p>قبرو جایگاه مرده = خم لینگو</p> <p>دره کوچک = خوال</p> <p>مخلوطی خا کستر و خاک = خی ریچ</p> <p>خانه = خه نه</p> <p>اجاق آهنی سه پایه = خه زگ</p> <p>ناوه آسیاب ازآن آرد میریزد = خوری اسیه</p> <p>بادارو صاحب احترام = خوجه</p> <p>گل ختمی = خیری</p> <p>نبات خاردار = خیر پی</p> <p>تاج خروس و پرنده گان = خول</p> <p>تسلی دادن = خر خره کدو</p> <p>مسخره گی و بی حیائی = خیل خندی</p> <p>چیزی را صا حب شدن = خونده له</p> <p>کسی را ما لک چیزی ساختن = خونده دلجی</p> <p>گیاهی گوش خر مانند = خر غول</p> <p>درخت کوهیدارای دانه‌های روغنی= خین جگ</p> <p>پرخشم و قهر = خو چی چک</p> <p>خرمن انبارکردن وخانه کردن مرغها = خانه دلجی</p> <p>خرمن گندم = خرمو</p> <p>ظرف سفالی که ماست مایه میشود= خورمه</p> <p> آدم خواب آلود و پرنده خاکی = خاوشیله</p> <p> بجل بازی میا ن دائیره =خین جگ</p> <p>خاک روبه = خی جه</p> <p>قهر شدن ونازکردن = خی شیم</p> <p>جگرخونی و جنگ = خه جیو</p> <p>آدم تنبل و ولگرد = خم سنگیو</p> <p>پس مانده علف حیوانات وغذای بازمانده = خوریشته</p> <p><strong>دری هزاره گی حرف- د </strong></p> <p>گریختاندن = دوتا دلجی</p> <p>گاو نوجوان = دغنگیو</p> <p>داخل کردن = درلجی</p> <p>انجام دادن کاری = دلجی</p> <p>ناکامی در هوس وآرزو = دوته له</p> <p>نان دبل آسیابانها = دوود</p> <p>خرمن علف هیزم = دای</p> <p>گندم للمی = دای مه</p> <p>ملک و کلان قریه = دارغه</p> <p>زیاد وبسیار = دای دی</p> <p>خوشه بریان گندم = دیل مول</p> <p>آبیکه ظرف درآن شسته شده باشد = دیگیش تگ</p> <p>تکه خورد دیگ گیرک = دیگ پوردنی</p> <p> روی سرچپه چیزی = دیگه ری</p> <p>تقلید و سیالداری = دوال له</p> <p>گرمی شدید آفتاب = دغله دغله</p> <p>دشنام و داو زدن = داو که ری</p> <p>در تشویش بودن = دیلن گو</p> <p>معطلی ودرنگ وسست کار = دیل مل له</p> <p>تنبلی و بی مبالاتی = دمده سر له</p> <p>گردش دونفری = دو ئی گمک</p> <p>آواز خوانی مخصوص محلی = دو ئی</p> <p>کاکا = دا دای</p> <p>ناز و کرشمه = دی گله</p> <p>دندان = دندو</p> <p>زخمی شدن پشت حیوان باربری = داری دلجی</p> <p>جمع آوری هیزم از کوچه = دندول</p> <p>قشنگ وزیبا و مقبول = داولی</p> <p>در آمد وسرمایه =درلمو</p> <p>ژنده و مندرس = دونده</p> <p>دامن پیراهن = دامو</p> <p>حامله = دو پوسته</p> <p>متقلب و ورشکسته = دو په</p> <p>تهوع و دل بدی = دل خیش په</p> <p>هم نفس و عزیز = دم قه تی</p> <p>دروازه =درگه و درزه</p> <p>اجاق و دیگدان = دید گو</p> <p>دهقان = دیغو</p> <p>دهقانی = دیغه نی</p> <p>مردمگ چشم = دیده نگ</p> <p>مخلوطی از کاه و ریشقه = دروشته</p> <p>دیگ کوچک = دیگه لی</p> <p>سر بخود و هوسانه = دل وایه</p> <p>موی گره خورده = داقی</p> <p>رسوب روغن =دوورد</p> <p>قد کوتاه = دوکه</p> <p>مسخره = دال خگ</p> <p>غمگین و متاثیر = در گیر</p> <p>موجود خیالی و جن = دکل</p> <p>متقلب و محیل = دغل</p> <p>دوگانگی =دوگه نی چی</p> <p>آستر کرتی وجنپر = دو تر</p> <p>فرار کردن و گریختن = دوته کدو</p> <p>تکیه کردن =دکل جی</p> <p>غایب شدن وازکوتل گذشتن= دبل جی</p> <p>تنبوافزار بافندگی = دم کش</p> <p>دیوار = دیره</p> <p>توان و قدرت من = دال مه</p> <p>چمن زار = داله</p> <p>گوشت زیرگلوی گاوومرغ = دالنق</p> <p>ر ودوتار = دمبوره</p> <p>ریاکار = دوردل گوی</p> <p>نزدیکش و قریب او = دیر شی</p> <p>رکاب زین اسپ = دوره</p> <p>استخوان شانه = دالو</p> <p>آسوده زندگی کردن = دم راس</p> <p>تفریح وتوقف دادن = دم راس دلجی</p> <p>سطح مرتفع = دیگتوره</p> <p>دخترها را = دخترونه</p> <p>غایب شدندرعقب کوه = دبه</p> <p>چیزی آویزان شده = دوی دوی</p> <p>سربند آب = دره گک</p> <p>تجمع گروپی مردم = دل دلگ</p> <p>صدا دادن = دب ددو</p> <p>پاپوش تکه ئی روی فرش = دولاق</p> <p>پندیدن وآماس شکم = دیبه جی</p> <p>گریز پا ئی و فرارکردن = دو تا ولجی</p> <p>دویدن = دای ده</p> <p>هرزه وولگرد = دای دو</p> <p>بجل بازی دو دانه ئی = دین گگ</p> <p> بازی گیرددویدن جوانان = دوره میخ</p> <p>چیزی را باچیز دیگر وصل کند = دنته</p> <p>گوسفند خودمرده ومردار شده = دم بوشته</p> <p>اسپ نا زا و مجرد = دا غو</p> <p>گندم للمی = دای مه</p> <p>پختن خوشه گندم = دیل مول</p> <p>سست وآهسته کاری وتال داددن= دیل مله</p> <p>چادر جالیدار زنانه = دولاق</p> <p>دهلیز = دالو</p> <p>شرینیگگ = دشله مه</p> <p>مشاجره وغالمغال = دنگه له</p> <p>آدم افشا کننده راز = دوپه ره</p> <p><strong>دری هزاره گی حرف - ر </strong></p> <p>روشن وآشکارا = روش</p> <p>ترتیب وتنظیم سمت و اطراف = روود</p> <p>ریسمان = ریسپو</p> <p>روشن وجلا دار = روشو</p> <p>افغانی و روپیه = روپی</p> <p>جلا و روشنی = روشق</p> <p>روغن = روغو</p> <p>زود زود = راو راو</p> <p>روغن دار = روغوتو</p> <p>ریسمان دار = ریسپو تو</p> <p>منظم و با ترتیب = روود تو</p> <p>شعر باوزن وقافیه = رفت تو</p> <p>پله زینه = رفک</p> <p>دوانیدن = روفندو</p> <p>نان نازک تابه ئی = رفیده</p> <p>صاحب رسوخ = روی تو</p> <p>کناره وچپ کردن از چیزی = ریو</p> <p>کنار کشیدن = ریو دلجی</p> <p>کنار زدن کسی =ریولجی</p> <p>کاشتن حبوبات = راندو</p> <p>روزنه = روزه نگ</p> <p>فرستادن و اعزام کردن = ره ئی کدو</p> <p>دروغ‌گو وریا کار = روی سیاه</p> <p>فکرپریشان و مضطرب = رغیس</p> <p>واژگون و نگون سار = روی چگو</p> <p>چیرک و چتلی = ریم</p> <p>ریسیدن پشم = ریشتلجی</p> <p>چرکین = ریم تو</p> <p><strong>دری هزاره گی حرف - ز</strong></p> <p>اولاد ها = زاو زدا</p> <p>مزه تیز و غذای تند = زوم</p> <p>خسیس و پول دوست = زون چه</p> <p>کم گپ و ترش رو = زه موخت</p> <p>ترشح کرد ن = زا کدو</p> <p>قهر آلود و جنگره = زفت</p> <p>یاد کردن وفرا گرفتن = زفت کدو</p> <p>زیاد = زدگاه</p> <p>زنی که وضع حمل داشته باشد = زاچه</p> <p>خانم خانه = زویستو</p> <p>عاطفه ورحم = زار</p> <p>عکگ وزاغ = زغچی</p> <p>کلند و کلنگ = زاغنول</p> <p>هوشیار وزیرک = زیربلگ</p> <p>زور زدن و زورآزمائی = زورگ ده</p> <p>دریغ نکردن = زی له</p> <p>پرنده زرد رنگ کوچک = زردگ قلبه ای</p> <p>پرکردن = زیج کدو</p> <p>تند خوی = زا بیت</p> <p>موضوع عاجل و فوری = زابیته</p> <p>دانه بوته کنار چمن = زیل بگ</p> <p>زائیدن = زی دو</p> <p>خسته و مانده = زیل له</p> <p>کج خلقی = زموختله</p> <p>ممسیکی وزیرکی = زونچه له</p> <p><strong>دری – لهجه هزاره گی حرف- س </strong></p> <p>آبگین سست و نرم = سو له</p> <p>حرام زاده = سوله</p> <p>درازکشیدن ودرازشدن = سون جی</p> <p>فضله حیوان و سرگین = سر گی</p> <p>خریطه پوست حیوانی = سه ناج</p> <p>کندن و خلاص کردن گره =سور چی</p> <p>چیزی محکم و سخت = سین گیرک</p> <p>جدا کردن = سیوا دلجی</p> <p>تهدید کردن = سه مانه کدو</p> <p>خلاص و تمام کردن کاری = سا مو دلجی</p> <p> کجاوه = سه بد</p> <p>چمچه و قاشق کلان = سرماق</p> <p>منجمد وسخت شدن برف دراول سال= سورجه</p> <p>سوزن = سی زو</p> <p>شکستاندن ظرف = سگ سگ دلجی</p> <p>ابزار آهنی برای قلبه = سوغمه</p> <p>خود را آویزان کردن = سل چه غگدلجی</p> <p>لنگر خود را بالای کسی انداختن = سل چه غگله</p> <p>با هیبت و خوفناک = سامو تو</p> <p>بزرگ نمائی کردن = سامو تو له</p> <p>شیرینی و تحفه خبر خوش = سی بیت</p> <p>شیرینی خورنده خبر خوش = سی بیت خورله</p> <p>سقط جنین کردن = سی وا کد</p> <p>خودرااز گاز آویزان کردن = سل چغ</p> <p>پافشاری و شلگی کردن = سو چی مله</p> <p>عصبی و جندی = سایه تو</p> <p>شرمنده و خجل = سر چور</p> <p>طفل حرف نا شنو = سر چوگ</p> <p>حرف نا شنوی و بی گفتی = سر چوگله</p> <p>بوت سر پائی = سر کاو شگ</p> <p>سر چمندی = سر تاله</p> <p>سبز و خرم = ساووز</p> <p>خوف و ترس = سام</p> <p>قیافه و چهره = سر سامبل</p> <p>پاره شدن = سی تره شدو</p> <p>پاره کردن = سی تره دلجی</p> <p>زیاد خواهی و لجاجت = سی رم له</p> <p>زیاده‌خواهی کردن = سی رم کدو</p> <p>بیحال شدن ازاثرگرسنگی و تشنگی = سوله چی</p> <p>بیحال کردن ازگرسنگی = سوله چی دلجی</p> <p> خسگ = سورخگ</p> <p> روغن صا ف وپاک = سوجی</p> <p> قبرستان = سرخی</p> <p> آب خیزی = سرخ ا وی</p> <p>دانه‌های سرخ زیر جلد انسان وحیوان = سرخ بوده</p> <p>رنگ خاکستری = سور بور</p> <p>رها کردن = سر ده دو</p> <p>سنگسار کردن = سنگ اوبه کدو</p> <p>چه گفت = سه مو گوفت</p> <p>سر کرده و رئیس قوم = سر قوش</p> <p>نغلوب کردن حریف در گوشتی = سر سوجی</p> <p>پرتاب کردن سنگ در هدف = سنگ سول</p> <p>صبحانه = سبای نه</p> <p>گوسفند جوان ماده = سو بای</p> <p> استخوان سورین انسان = سو جی</p> <p>میخک روی پوست بدن = سول</p> <p>سوراخ هوا کش تنور = سوف</p> <p>پوست خشکیده روی زخم = سغره له</p> <p>تربیه و پروریش دادن = سب یات</p> <p>گازاطفال که به درخت آویزان می‌شود = سا ل</p> <p>اسپ سرخ رنگ و جرار = سمند</p> <p>مارچوبه گیاه ضد زهر = سمندیو</p> <p>غم خواری و دلجوئی = سی یاتی</p> <p>حرص وآز داشتن برای گرفتن و خوردن= سو غی له</p> <p>گرسنه چشم = سوغ</p> <p>گرسنه چشم ساختن و نمایش دا دن غذا = سوغ دلجی</p> <p>سیر کردن شکم کسی را = سیرلجی</p> <p>خوردن غذای کافی = سیرغو</p> <p>گریه دسته‌جمعی = سورو لا</p> <p>پارچه وپاره کردن = سبورسر</p> <p>سبزه نو رسته = سوبه</p> <p>سر پرستی = سه رپ چیله</p> <p>پاشیدن گندم وآرد = سو چی</p> <p>شاخچه باریک که پشم را با آن میکوبد = سه به</p> <p>طرف او و جانب او = سون شی</p> <p>کاسنی = سی چر غو</p> <p>استخوان نرم سینه = سی بور گه</p> <p>مل نسل گیری حیوانات = سیگ</p> <p>بدون سر پرست = سر پی چه</p> <p>تخت = ساکو</p> <p>یتیم شده و بی سر پرست = سر خاک خور</p> <p>شبنم = سود ری</p> <p>دوغیکه در آن آب بیاندازند = سپی آو</p> <p>لبنیات = سپیدی</p> <p>موی بند کلان زنانه = سر غوج</p> <p>دهن وسر آستین زنانه = سر قوش</p> <p>زنیکه نو وضع حمل گرفته باشد = سو چی</p> <p>جلوه دادن و خود نمائی = سه له مه</p> <p>کاسنی = سی چر غو</p> <p>گیاه گندنه مانند = سوره سو</p> <p>پرنده شکاری خاکی رنگ = سر سو قار</p> <p>سرزنش – تنبه و نکوهش =- سر خای</p> <p>چیز های را پایه دار و محکم چیدن = سل جه</p> <p>از پای لنگیدن = سودنگ</p> <p>صاف و پاک کردن شیر = سوجی</p> <p>خود را به چیزی آویزان کردن = سل چق</p> <p>طفل شوخ چشم و بد آموز =سوزنی</p> <p>ساجیق شیره تنه درختان و گیا ها = ساغیج</p> <p>ماده چسپناک = سی چی مگ</p> <p>رنگ مایل به سفیدی = سپی لو</p> <p>نوع از درخت کوهی =سوله بی</p> <p>بوکه ساقدار وخاردار = سر خنو که</p> <p>رشد یافته = سو سمین</p> <p>جمع شدن آب در کنج چشم = سر خنکده</p> <p>زمین یخ زده و یخ روی آب = سرخ لوک</p> <p>بار اضافی که بالای بار بزرگ مانده شود = سر به ری</p> <p><strong>دری – لهجه هزاره گی حرف- ش</strong></p> <p>بد اخلاق و دعوا جلاب = شومگ</p> <p>بد اخلاقی = شو مگله</p> <p>فشار داد = شیل پید</p> <p>فشار دادن تحت فشار گرفتن = شیل پیلجی</p> <p>زیر فشار قرار دادن =شیل پی دلجی</p> <p>رنگ شیر چائی = شیر غه</p> <p>زن بد کاره و بی حیا = شه لیته</p> <p>با جرأت شدن = شیرک له</p> <p>با جرأت کردن = شیرکدلجی</p> <p>با جرأتی و مستی = شقب له</p> <p> آدم بی ترس -مست و غالمغا لی = شخشول</p> <p>غالمغال و بی نظمی کردن = شخشوله</p> <p>ظرفیکه ازنهال باریک بافته شدهباشد = شو گور</p> <p>تکمه پیراهن = شی رگ</p> <p>ریختن غذا ازظرفی به ظرف دیگر = شیپ تور</p> <p>باعجله و زود = شیب به</p> <p>عجله کردن = شسیب به له</p> <p>با سرعت انجام دادن = شیب به دلجی</p> <p>کرم های دراز = شو لوک</p> <p>درارای کرم‌های دراز = شو لو ک تو</p> <p>لگام و افسار حیوان = شخ بن</p> <p>ماست = شیر</p> <p>شف دستار و لونگی = شک لگ</p> <p>وصل و چسپیده و نزدیک = شیفت</p> <p>نزدیک شدن = شیفتگله</p> <p>نزدیک کردن = شیفت دلجی</p> <p> دل تسلائی = شیوه لیو</p> <p>تسلی دادن = شیوه لیودلجی</p> <p>جمع و جور و آماده کردن = شی مه لی</p> <p>هجوم و حمله کردن = شورلجی</p> <p>حمله و هجوم = شور</p> <p>تخلیه و خالی = شیو</p> <p>تخلیه و خالی کردن = شیودلجی</p> <p>افراط و زیاده روی در کاری = شو بد له</p> <p>بوجول = شی غای</p> <p>نان ریزه شده شوربا = شوته</p> <p>به نوبت شب گذرانیدن در چندین خانه = شاو بشگ</p> <p>چرک و کثافت ضخیم پوست بدن = شند قله</p> <p>با جرأت و دلیر = شول</p> <p>دلیری = شولگده</p> <p>آواز و صدای پای و گام انسان = شپ شپ</p> <p>صدای پای را نشان دادن = شپا س ا لجی</p> <p>زینه = شاتو</p> <p> ریگ میده = شی گت</p> <p>بوم – بوف و جغد = شور شومبو</p> <p>چین خوردگی در هر چیز = شور کش</p> <p>آهسته صحبت کردن = شو گ کس</p> <p>صحبت آهسته = شوگ شوگ</p> <p>آوازه کردن = شک شوکلجی</p> <p>زن بد گذاره = شورتی</p> <p>بد اخلاقی کردن زن = شورتی له</p> <p>خمیر کردن = شیر ختو</p> <p>ناخن پای انسان و حیوان را کشیدن = شنگک له</p> <p>توصیف زیاد و تملق کردن = شفتگ له</p> <p> رطوبت ونم لباس را خشک کردن = شیخ پلجی</p> <p>خشک نمودن نم لباس = شیخ په</p> <p>پاک کردن کا سه و ظرف = شیف تور</p> <p>رشوت خور = شی کام</p> <p>شروع وادی و دره = شین یه</p> <p>شبانه وبرای شبانه = شاونه</p> <p>دندان اضا فی = شقه</p> <p>کاسه گلین = شه نگ</p> <p>بد شگون و بدفال = شتقری</p> <p>زن نازا که اولاد نکند = شنده</p> <p>صاحب خانه و ملک = شه ریک</p> <p>چار شاخ خرمن باد کننده = شاخی</p> <p>معامله مخفی و دسیسه سازی = شر میش کنگ</p> <p>تخم زدن و شد یار زمین = شر نغگ</p> <p>چسپیدن دندانها وچسپیدن چیزی با همدیگر= شی نه گه</p> <p>خودکشی و انتحار = شیب قلجی</p> <p>فشار دادن چیزی = شیل پل جی</p> <p>آله فشار = شیل پل غو</p> <p>گیاهی خوردنی پالک مانند = شوره کی</p> <p>شیری بوریده وبرف یخ زده = شیرجه</p> <p>کنج و کنار چادر و دیگرچیز ها = شونق</p> <p>سو غا تی عروس و خانواده مسا فر = شی نگ</p> <p>استحوان پهلو وقبرغه انسان = شه رینگ</p> <p>بند تنبان و بند زیر جامه = شول بند</p> <p>سخت کردن معده حیوانات = شیغل جی</p> <p>سخت شدن معده انسان و حیوان =شیغه شدو</p> <p> شراکت تقسیم کردن گوشت گاوو گوسفند = شلولغه</p> <p>گره محکم تار = شین گه</p> <p>چشم باز حیوان مرده = شاوه گگ</p> <p>راست و عمودی .و بانوک چوب زدن = شیخ کی</p> <p>سنگر و قلعه در قله بلندی کوه = شی نگ</p> <p>چسز دلچسپ و تاثیر ناک = شیر مه تو</p> <p>کریم شب تاب و حشره که در شب میدرخشد = شاوه</p> <p>تعین شرط در نشان زدن تفنگ = شه نک</p> <p><strong>دری – لهجه هزاره گی حرف ص</strong></p> <p>شیرحیوانی .وچیزی پاک = صاف</p> <p>طعنه – منت و سر زنیش = صد که له</p> <p><strong>دری – لهجه هزاره گی حرف- غ</strong></p> <p>ماده گاو نو جوان = غونه جی</p> <p>آب گل آلود و کثیف = غه تول</p> <p>کثیف کردن آب = غتولدلجی</p> <p>قصد گل آلود نمودن آب = غه تول</p> <p>شور و غوغا و غالمغال = غل غل</p> <p>آدم زیاد چاق و فربه =غه پسی</p> <p>جوال بزرگ گندم = غو نج</p> <p>طفل شکم کلان و جوال خورد گندم = غو نجگ</p> <p>صدای آروغ = غه زس</p> <p>فرو رفتگی عمیق = غه ووج</p> <p>علف کوهی حیوانات = غی غو</p> <p>وادی بین دو قریه ومابین هر چیز = غول</p> <p>بی فر هنگ و بی‌ادب ووحشی = غول</p> <p>وحشی ساختن = غو لد لجی</p> <p>بی‌ادب و وحشی شدن = غوللجی شدو</p> <p>صدا و گریه کردن = غل غلجی</p> <p>عوعو سگ = غغ</p> <p>غالمغال و گریه بلند و زبان بازی با صدای بلند = غه غگده</p> <p>قهرشدن بالای کسی = غه پگده</p> <p>حلقه زنجیر = غورغی</p> <p>حلقه کوچک زنجیر = غور غی نگ</p> <p>غلام وحشی = غولی</p> <p>آهن ذوب شده = غوله</p> <p>بزور نوشا نیدن کسی را = غر غلجی</p> <p>بزورچیزی را نوشیدن = غرغله کدو</p> <p>فسخ قرار داد = غش</p> <p>عهد شکنی = غشلجی</p> <p>قهر کننده و غالمغا لی = غوره سی</p> <p>قهر و عصبانیت = غورس</p> <p>قهر سا ختن = غورسلجی</p> <p>از عقده نزدیک به گریه = غوره ده</p> <p>وادار به گریه ساختن =غوره ده دلجی</p> <p>چاق و فربه = غورسی</p> <p>دره عمیق = غه وجنو</p> <p>آدم قد کوتاه و شکم کلان به سختی راه برود = غونجگده</p> <p>غالمغالی = غه غی</p> <p>از حد زیاد = غه در</p> <p>دیگ کلان مسی = غژ غو</p> <p>شوره و نمک زار =غو جور</p> <p>بیزاری و دلسردی = غوله جی</p> <p>آهوی کلان = غولجه</p> <p>وسط ومیانه = غوله نه</p> <p>علط و اشتباه = غل</p> <p>برهم زدن و پراگندگی = غته غول</p> <p>سپیده صبح = غیر بنگ</p> <p>وسط ستون فقرات = غول</p> <p>با حوصیله و با پشت کار = غه بیش</p> <p>پت ران = غویه</p> <p>گیاه خاردار و بوته خاردار = غوزبه</p> <p>جنگ و پرخاش = غل لو</p> <p>قنداقه اطفال = غوندگ</p> <p>غالمغال =غژ غولا</p> <p>وقت وزمان = غه دل</p> <p>تهدید کردن = غر غور</p> <p>شخص فربه و قد کوتاه = غوده</p> <p>توب پشمی = غا ت</p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article49055" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت نخست</strong></a> | <a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article49531" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت دوم</strong></a> | <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article49959" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت سوم</strong></a> | <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article52902" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت چهارم</strong></a></p></div> https://kabulmobile.com/article56254.html https://kabulmobile.com/article56254.html 2011-02-21T22:00:00Z text/html fa رزاق مأمون <p>اطلاعات تحلیل شدۀ شبکۀ دی ایکس <br class='autobr' /> به دنبال بیش از سه سال نبرد های ویرانگر میان "تنظیم" های مجاهدین ازسال 1371 تا اواخر 1374 که ایران درآن سهم عمده داشت، بازی استخباراتی درمسیردیگری پیش می رفت. مقارن ظهور عملی طالبان درمیدان بازی افغانستان که ازسوی انگلیس وپاکستان مدیریت می شدند، ایران درجستجوی تعیین جایگاه منافع خود درآینده بود. "اطلاعات وسپاه پاسداران" درهم آهنگی با "وزارت خارجۀ جمهوری اسلامی ایران" دو پروژه را دردواستقامت به راه انداختند تا جنگ وسبوتاژ دردو بخش ادامه یابد. <br class='autobr' /> آقایان استاد (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L148xH150/arton56254-20101.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='148' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p>اطلاعات تحلیل شدۀ شبکۀ دی ایکس</p></div> <div class='rss_texte'><p>به دنبال بیش از سه سال نبرد های ویرانگر میان "تنظیم" های مجاهدین ازسال 1371 تا اواخر 1374 که ایران درآن سهم عمده داشت، بازی استخباراتی درمسیردیگری پیش می رفت. مقارن ظهور عملی طالبان درمیدان بازی افغانستان که ازسوی انگلیس وپاکستان مدیریت می شدند، ایران درجستجوی تعیین جایگاه منافع خود درآینده بود. "اطلاعات وسپاه پاسداران" درهم آهنگی با "وزارت خارجۀ جمهوری اسلامی ایران" دو پروژه را دردواستقامت به راه انداختند تا جنگ وسبوتاژ دردو بخش ادامه یابد.</p> <p>آقایان استاد محمد اکبری ومصطفی کاظمی که ازحمایت "اطلاعات وسپاه" بهره مند بودند به سوی حکومت آقای ربانی لغزانیده شدند و بخش وزارت خارجۀ ایران درتبانی با پاکستان وازبکستان، درپایه ریزی ائتلاف موسوم به "شورای هم آهنگی" با عضویت حزب وحدت اسلامی، حزب اسلامی گلبدین حکمتیار، جنبیش ملی جنرال دوستم وجبهه نجات ملی به رهبری پروفیسورصبغت الله مجددی مشارکت مستقیم داشت. هدف این پروژه سرنگونی حکومت پروفیسور ربانی وانهدام توان نظامی احمد شاه مسعود بود.</p> <p>درمرحلۀ بعدی، ایران بعد ازکسب اطلاع ازشروع کارزار "تحریک" قدرتمندی به نام "طالبان" بدون تأخیروارد میدان شد وبه منظورتسجیل سهم جمهوری اسلامی درحکومت پس از حاکمیت پروفیسورربانی، با پاکستان وانگلیس از درمعامله پیش آمد. گام حسن نیت ایران درین معامله، دادن استاد شهید عبدالعلی مزاری نخستین رهبرحزب وحدت اسلامی به عنوان تحفۀ سیاسی به انگلیس وپاکستان بود که همزمان با مسلط شدن طالبان برسریرحاکمیت کابل، صفحۀ زندگی اش برای همیشه بسته می شد.</p> <p>قبل از ماه حوت سال 1374 ادارۀ جاسوسی دی ایکس تحت نظارت احمد شاه مسعود چنین خبرداد:</p> <p>هیأت گروه طالبان درقندهار با هیأت های ایرانی درمذاکره نشسته اند. تا کنون میان نماینده های "وزارت اطلاعات" تحت پوشش مأموران وزارت خارجه سه بار با افراد بلند پایۀ طالبان ملاقات انجام شده است. سفیرایران دراسلام آباد درتماس با مولوی جلیل فرد مهم وابسته به آی، اس، ای دیدارهایی انجام داده اند و حتی یک گروه از افراد وابسته به جناح کمونیست "خلق" که درترکیب طالبان عضویت دارند، به تهران سفر کرده اند. به نظرمی رسد که مضمون اصلی مذاکرات در مورد تصمیم گیری پیرامون سرنوشت استاد مزاری رهبرحزب وحدت اسلامی، دور می زند. گزارش های داده شده از تهران نیز حکایت ازآن دارد که ایرانی ها درحکومت آیندۀ طالبان خواستار رسمیت دادن سهم مؤثر ومشخص آن کشور درافغانستان اند.</p> <p>احمد شاه مسعود بعد ازبررسی یافته های استخباراتی شبکۀ دی ایکس، دروهلۀ نخست، زیگنال هشدارخطر به جان استاد مزاری را از مجاری خاص ارسال کرد؛ اما درکمال شگفتی، زیگنال خطر از سوی حزب وحدت اسلامی برگشت خورد! برداشت غالب چنین بود که حزب وحدت از سوی استخبارات ایران به طوراغفال شده ای قانع ساخته شده است که دادن دست اتحاد با طالبان، منافع وجایگاه آنان درحکومت را تضمین می کند. مسعود با اشاره به رابطۀ کج دارومریزاستاد مزاری با هیأت های استخباراتی ایرانی به این نتیجه رسیده بود که استاد مزاری از لحاظ احرازموقعیت ثابت برای تصمیم گیری، با شک وتردید های عمیقی روبه رو شده است.</p> <p>یکی ازمسئولان آن زمان شبکۀ ویژۀ اطلاعاتی مسعود که درمأموریت های "تفاهم" و"میانجیگیری" میان حکومت وحزب وحدت با استاد مزاری دیدارهایی داشته، می گوید که مسعود از چندین دور دیدار های پرتشنج استاد مزاری با اطلاعاتچی های ایران مطلع بود. ازجمله می توان به دیدار استاد مزاری با آقای مرتضوی به تاریخ 23 سنبله سال 1373 اشاره کرد. یکی یک" عضوهیأت میانجی" میان دولت وحزب وحدت"، صحنه را این طورتعریف می کند:<br class='autobr' /> به تاریخ 23 سنبله ( روزکودتای سپاه ووزارت خارجه ایران) که به هدف دوپارچه کردن حزب وحدت اسلامی سابق تحت رهبری آقای مزاری عملی شد، آقای طاهرتوفان نمایندۀ استاد محمداکبری، سیدعلی مزاری رئیس دفترآقای مزاری، آقای مرتضوی جاسوس ایرانی ومن (عضوویژۀ اطلاعاتی شخص مسعود درکسوت نمایندۀ حزب اسلامی گلبدین حکمتیار÷) درمقرحزب وحدت حضور داشتیم. آقای مرتضوی عکس بزرگ آیت الله خمینی را همراه با یک علم کوچک با خود آورده بود و روی میز کوچکی گذاشته بود. استاد مزاری روی یک بالشت تکیه داده و هیچ سخن نمی گفت. آقای مرتضوی به نشانۀ شروع مذاکره برای میانجیگری به عکس خمینی وعلم کوچک اشاره کرد و گفت:</p> <p>به برکت همین امام برحق که برای اعتلای شیعیان ...</p> <p>هنوز کلامش تمام نشده بود که آقای مزاری ناگهان بلند شد و یک دست، عکس وعلم را با شدت از روی میز به گوشۀ اتاق پرتاب کرد و گفت:</p> <p>این حرف ها را برای خودتان نگهدارید. شما خود درعقب این بربادی قراردارید. شما مسبب هردو جانب فاجعه هستید!</p> <p>آقای مرتضوی با حالتی برافروخته ازجایش برخاست ومجلس را ترک کرد. خروج مرتضوی ازجلسه درواقع نخستین اتمام حجت علیه آقای مزاری وسرنوشت حزب وحدت اسلامی بود. ازنظرجاسوسان ایرانی، بحران باید دردو سوی حزب وحدت زنده نگهداشته می شد وهردوسو، از سوی ایران به نفع سیاست های آن کشورباید کنترول می شد. همان طوری که پاکستان با روی صحنه آوردن طالبان، سیستم رهبری قومی درمناطق جنوب وشرق افغانستان را محود کرد، ایران هم با انحلال ساختار های قومی وملی تلاش هایش را به هدف جایگزینی سیستم آخوندی ولایت فقیه درجامعۀ شیعۀ افغانستان ادامه داده است.</p> <p>قبل از تسخیر کابل به وسیلۀ طالبان، سرکشی آقای مزاری دربرابر ایرانی ها، کم کم نتایج خویش را درتماس های پس پرده میان ایران وطالبان آشکارمی کرد. چنان که قبلاً اشاره رفت، معاملۀ ایران وطالبان برسرحذف فزیکی آقای مزاری قبل ازماه حوت 1374 رد یابی شده بود.</p> <p>تشدید حملۀ طالبان برای اشغال کابل و نمایش اتحاد آقای مزاری با طالبان، برکلیه گزارش های شبکۀ دی ایکس مهرتائید گذاشت. مسعود با بهره گیری ازین وضع، یورش شش روزه زمینی وهوایی گسترده ای را برمواضع حزب وحدت اسلامی به راه انداخت وسازمان نظامی حزب وحدت درغرب کابل متلاشی گردید و آقای مزاری طبق برنامه قبلی ازسوی ایرانی ها به طالبان تحفه داده شد.</p> <p><strong>گزارش دوم شبکۀ دی ایکس</p> <p>سال 1998</p> <p>مکان: بزنس سنترایران- جادۀ لینن- شهرعشق آباد ترکمنستان</strong></p> <p>جلسه خصوصی با حضورالیاس وزیرنفت سابق ترکمنستان، نمایندۀ شرکت لوله سازی نفت اکال نوران ایران و کمپنی نفت بابه جان ایران وتاجرافغان (وابسته به شبکۀ دی ایکس احمدشاه مسعود.) مأموردی ایکس می گوید:</p> <p>بحث اصلی جلسه دربارۀ دادوستد های تجاری نفتی درمرز ها بود. مثلاً این موضوع مطرح شدکه ایرانی ها نفت عراق را به طورقاچاقی می خریدند وبالای طالبان به فروش می رسانیدند. درجریان صحبت ناگهان وزیرنفت ترکمنستان به سوی نمایندۀ شرکت اکال نوران دور خورد وسوال کرد:</p> <p>شما تا چه زمانی جنگ درافغانستان را ادامه می دهید تا ترکمنستان بازارهای مفید نفتی وگازی را از دست بدهد؟ یک بار با ربانی متحد شدید و سپس کمرمخالفان حکومت ربانی را محکم کردید. البته ترکمنستان می داند که هدف شما چیست. شما جنگ را درافغانستان ادامه می دهید تا پروژه های احداث لوله گاز ازایران به سوی شبه قاره و دیگر مناطق به پایۀ اکمال برسد.</p> <p>الیاس افزود: آقای نیازوف براهمیت اقتصادی افغانستان برای ترکمنستان علاقه خاص دارد.</p> <p>جاسوس دی ایکس درگزارش خود دربارۀ توضیحات نمایندۀ تجاری ایران چیزی درج نکرده است.</p> <p>درحالی که جنگ استخباراتی درچندین نوبت دستخوش نوسان شده بود، جاسوسان دی ایکس مستقر درتهران مشتاق نزدیکی باآقای حسینی نمایندۀ اطلاعات ایران و شنیدن تحلیل های وی بودند. هدف اصلی، شفاف ترکردن قضیۀ معاملۀ استادمزاری با طالبان بود. مسعود قصد داشت ازین برگ برنده درمصاف های آینده علیه ایران استفاده کند. تا آن زمان، ایرانی ها تعداد قابل توجهی از افراد جنبش مقاومت را درایران به خود متمایل ساخته بودند. ورود افراد بیشتر به محفل ایران گرایی به امری عادی وپذیرفته شده مبدل می شد. جاسوسان دی ایکس با استفاده از همین روال معمول پس ازمدتی موفق شدند تا پلان معاملۀ استاد مزاری با طالبان را یک باردیگراز زبان مسئولان اطلاعاتی ایرانی تثبیت کنند.</p> <p>یک مأمول درسال 2001 درهوتل تهران بزرگ با حضورآقای حسینی مسئول ادارۀ ضد جاسوسی وزارت اطلاعات حاصل آمد. این دیداردربرج سرطان 1380خورشیدی درهوتل تهران بزرگ انجام شد. آقای حسینی ترک نژاد نمایندۀ آقای نوری معاون وزارت اطلاعات دردولت آقای سیدمحمدخاتمی بود. درآن روز، وی به سواری ماشین( موتر) بنز مدل 1988 به رنگ یشمی به هوتل آمده بود.ایشان درستاد مشترک درامور افغانستان کارمی کرد. درچای خانۀ هوتل تهران بزرگ، آقای وحدتی قنسول ایران درپشاورنیز حضور داشت. سخنان آقای حسینی دررابطه به معامله دربارۀ جان استاد مزاری با لحنی اطلاعاتی وصدور پیام مخفی آغاز شد. گویا ایشان با وجود آن که روی آوری افغان های مقیم قنسولگری مشهد ودیگرساکنان خانه های کرایه شدۀ از سوی سپاه به افراد مقاومت را امری عادی تلقی می کرد، " دوست افغانی" حاضردرچای خانۀ هوتل تهران بزرگ را از هواداران طالبان فرض کرده بود؛ اما " دوست افغانی" وابسته به شبکۀ دی ایکس بود. درمجلس آقای حسینی ازرهبری طالبان گلایه کرد که آنان به توافقات قبلی درقندهار پشت کردند وعلی رغم آن که آقای مزاری دراختیار آنان قرارگرفت، به وعده های خویش عمل نکردند سهم شیعیان درحکومت طالبان که منافع جمهوری اسلامی ایران را تأمین کند، تقریباً درحد هیچ است. وی افزود: ما درین کار پاکستان را مسئول می دانیم.</p> <p>"دوست افغانی" محتاطانه سوال می کند:</p> <p>شما چرا دست به این بازی زدید؟</p> <p>آقای حسینی جواب می دهد: سوال تان زیرکانه است!</p> <p><strong>چرا پاکستان وطالبان به تعهدات خویش با ایران درمورد دادن امتیاز برای عمال ایرانی( نه شیعیان) درحکومت خویش پا گذاشتند؟ مسئولان دی ایکس جواب می دهند که آنان از شروع ماجرا، به دستورمسعود، تمامی اطلاعات درمورد معامله برسرجان استاد مزاری ازسوی اداره های اطلاعاتی ایران را به منابع انگلیس، امریکا و جامعۀ جهانی افشا کرده بودند.</strong></p> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24493" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>رد پای فرعون</p> <p> نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود/ سرگفتار نویسنده</strong></p> </a> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24860" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>بخش اول: مهمان سرکش</p> <p>بخش دوم: جلسه القاعده درقندهار</strong></p> </a> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سوم: به سوی هندوکش </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهارم: مهمانان در کابل </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پنجم: نگاهی بر چلیپای شمشیر ها</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article27712" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش ششم: شناسنامه بن لادن</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article28906" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفتم: شتر به غمزه می افتد</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article30714" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هشتم: گژدم عربی، سحاری امریکایی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article31593" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نهم: بازی موش و پشک </strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article32678" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش دهم: عملیات نرم</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article33229" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش یازدهم: پیشمرگان عرب در پنجشیر- تخار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article34260" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش دوازدهم: پردۀ اسرار</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article35935" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سیزدهم: آخرین ملاقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article37724" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهاردهم: حالت فوق العاده</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article39984" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پانزدهم: مرحله دوم تحقیقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article41341" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش شانزدهم: ایران و احمد شاه مسعود</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article42124" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفدهم: طرح تجزیه افغانستان از سوی ایران</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article43752" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش هجدهم: کابل؛ دیدار با ملا عبدالصمد خاکسار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article49415" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نوزدهم: شعار دشمنی، دست دوستی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article56254" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش بیستم: ایران و حزب وحدت اسلامی</strong></a></p></div> https://kabulmobile.com/article49959.html https://kabulmobile.com/article49959.html 2011-01-24T22:11:00Z text/html fa محمد عوض نبی زاده هزاره <p>قسمت نخست | قسمت دوم | قسمت سوم <br class='autobr' /> قسمت سوم: <br class='autobr' /> دری هزاره گی <br class='autobr' /> حرف “ت” <br class='autobr' /> ریسمان وتناب = تناوو <br class='autobr' /> سِرگین حیوانی = په تگ <br class='autobr' /> لگد مال = تای له غه <br class='autobr' /> بیهوشی ازگریه زیا د = ته سه ره <br class='autobr' /> مسخره کردن =تامخره <br class='autobr' /> چوب دستی =ته یغ <br class='autobr' /> تحریک وامرکردن = توشدلجی <br class='autobr' /> آفتابه گلی = توتوگ <br class='autobr' /> محکم وپور = تیرین جه <br class='autobr' /> قوم وطایفه = تول وته بر <br class='autobr' /> قرعه وطالع = تزغه نه <br class='autobr' /> جوالدوز = تی به نه <br class='autobr' /> پنهان کردن = تاشه دلجی <br class='autobr' /> نگاه کن =توخ کو <br class='autobr' /> تکیه کردن =تولغه دلجی <br class='autobr' /> ماما = تغائی <br class='autobr' /> فرق سر =توله غه <br class='autobr' /> خشک کردن =تونجی دلجی <br class='autobr' /> گپ زدن =توره (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> / <a href="https://kabulmobile.com/mot41.html" rel="tag">هزاره</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L115xH150/arton49959-51aaf.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='115' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article49055" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت نخست</strong></a> | <a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article49531" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت دوم</strong></a> | <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article49959" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت سوم</strong></a></p></div> <div class='rss_texte'><p><strong>قسمت سوم:</strong></p> <p>دری هزاره گی</p> <p>حرف “ت”</p> <p>ریسمان وتناب = تناوو</p> <p>سِرگین حیوانی = په تگ</p> <p>لگد مال = تای له غه</p> <p>بیهوشی ازگریه زیا د = ته سه ره</p> <p>مسخره کردن =تامخره</p> <p>چوب دستی =ته یغ</p> <p>تحریک وامرکردن = توشدلجی</p> <p>آفتابه گلی = توتوگ</p> <p>محکم وپور = تیرین جه</p> <p>قوم وطایفه = تول وته بر</p> <p>قرعه وطالع = تزغه نه</p> <p>جوالدوز = تی به نه</p> <p>پنهان کردن = تاشه دلجی</p> <p>نگاه کن =توخ کو</p> <p>تکیه کردن =تولغه دلجی</p> <p>ماما = تغائی</p> <p>فرق سر =توله غه</p> <p>خشک کردن =تونجی دلجی</p> <p>گپ زدن =توره</p> <p>مستقیم وراست =توغری</p> <p>قاصد راستگو = تنالواج</p> <p>وچقورعمیق = تخ تخسو</p> <p>خرگوش = تو لای</p> <p>تیله کردن = تیلگو</p> <p>حمایه = تای جوری</p> <p>مستقیم = تودرس</p> <p>تنبان = تامبو</p> <p>زیربغل = تای قچیق</p> <p>راست وروک گفتن= توردگوئی</p> <p>نازک = تونوک</p> <p>ستون چوبی = تونی</p> <p>چوندی گرفتن= توندی گرفتو</p> <p>پالیدن چشم پت = تر تغله</p> <p>لحاف بالای تنور = تافتی</p> <p>ختنه ناشده = تا کور</p> <p>چور وچپاول = تاله کدو</p> <p>عجله وسراسیمه = تلاتوف</p> <p>ذوق ومیل = تله واس</p> <p>لانه جانوران = تات</p> <p>کاکا = تا ت</p> <p>سنجیش = تخشیش</p> <p>برف باری = توغل</p> <p>غذای پس مانده = تای بخشی</p> <p>پیش راندن چیزی = توشه</p> <p>خالی کردن =تگ</p> <p>پایین = تایلو</p> <p>عجالتاً = تاوسارونه</p> <p>خلاص شدن = تامو</p> <p>نفس سوخته = توکشیله</p> <p>چمن =تاله</p> <p>توگمه کرتی = توبچی</p> <p>گردش با عصا چوب= تیاغله</p> <p>تخمین = توگل</p> <p>فرمان دادن = توش کدو</p> <p>خواستن = تلپیستو</p> <p>پالیدن درتاریکی =تاب تاووش</p> <p>قرض گرفتن جنسی=تیرمویتاو</p> <p>وارخطا برخاستن =تا ته له</p> <p>اسپ دواندن =تاختو</p> <p>لباس دوختن =تیبچی</p> <p>کلچه روغنی =تیکی</p> <p>پنهان شدن =تیرکگ</p> <p>پناه جستن =تورجی</p> <p>بادست پالیدن =تیم تله</p> <p>زکام =توماو</p> <p>عینک زانو =تیکی گگ</p> <p>ساعد و بازو =تاو له یک</p> <p>تریخچه چوب=تارمه شه</p> <p>تاهنوز = ایسره</p> <p>بچشم مالیدن =تابوخ</p> <p>تندرست =تکرای</p> <p>دره سبزپائینی =ته گیو</p> <p>بز نر =ته که</p> <p>چوب تروباریک =تال</p> <p>خودخواه =تامتیگ</p> <p>فرق سر =ته راغ</p> <p>آرنج =توغای</p> <p>تنفس شدید =توکشی</p> <p>تکان داددن =توکه</p> <p>توشی =بیگار</p> <p>تقلید صحبت =تاولی</p> <p>رسیدن به چیزی =تیم چه له</p> <p>خمیردانی چوبی =تیپ شی</p> <p>تسلیم دادن = تاوول</p> <p>سخن بیهوده = تود تود</p> <p>حصه وپارچه = تغمه</p> <p>هوشیاروفعال = تی چو</p> <p>شاخه درخت = تربور</p> <p>توفان =تل غاق</p> <p>فرش گلیم = تی پائی</p> <p>هلاک کردن = توتلجی</p> <p>کمکاری =توقچی</p> <p>توظیف کردن =توشلجی</p> <p>مقاومت کردن =توختلجی</p> <p>تخریب شده =تیرو</p> <p>توردادن =تورلجی</p> <p>تخم وروغن =تافه</p> <p>تمام کردن = تامولجی</p> <p>پناه جستن =تورجی دلجی</p> <p>جویچه =تراز</p> <p>حیوان خرگوش مانند=تبرغو</p> <p>تلخان = تلخو</p> <p>چوچه خرموش =تولکه</p> <p>اجماع مردم =تول تولگ</p> <p>دروغگوئی =تقل پقل</p> <p>دروغ گفتن =تقله</p> <p>ریاکاری =تل پل</p> <p>سرما خوردگی =تو مه غاو</p> <p>کاسه چوبی =تی به شی</p> <p>معطلی =تل مه تگ</p> <p>زیر ران = تقیم</p> <p>گلوله = ته پر پلی</p> <p>پناه بردن =تیمه جی</p> <p>بربه بردوختن کالا =ته ریز</p> <p>مقاومت =توخته</p> <p>رنگ گاو مایل به سبزی=تی ری لو</p> <p>پرنده خاکی رنگ =تختی</p> <p>رودر رو =توخشی</p> <p>چمن دانه دارووقد کوتاه = توگ</p> <p>پندیدگی کف پای = تاوره</p> <p>مهمانداری زیاد =تیاقکشاله</p> <p>آهسته مشک زدن =تیلتیل</p> <p>سراشیبی تند =تورگو</p> <p>پاره کردن شکم حیوان = تی ته ره</p> <p>روی راست =توت قری</p> <p>چهره وصورت = تل لت</p> <p>آدم سیاه چهره = تارغیل</p> <p>خجالتی =توگ تو نوگ</p> <p>قد کوتاه = تاندای</p> <p>خیز برداشتن = تیت گری</p> <p>شاخ میانخالی که پف میشود=تول دو</p> <p>لیسیدن زیرکاسه =تی قپ خور</p> <p>نوک دم اسپ وگاو =توغول</p> <p>حوصیله ومقاومت =تیپ چی</p> <p>پوست رنگ کرده گاو = تی غولی</p> <p>**********************</p> <p>دری هزاره گی</p> <p>حرف “ج”</p> <p>نرم کردن خوشه گندم = جوغول</p> <p>کف دست تا آرنج = جور</p> <p>خواهرزاده = جی یه</p> <p>گریبان ویخن = جاغه</p> <p>حیوانات راپیش کردن =جی له</p> <p>سوختاندن موی =جور مه له</p> <p>خوابگاه وتخت خواب =جاگه</p> <p>تیزوچالاک =جلدگ</p> <p>جوجه شتر =جونگای</p> <p>چالاک و تیز =جلگ</p> <p>دلاوری =جیرگه</p> <p>هوشیاروزیرک =جوله گمک</p> <p>لبه زمین زراعتی =جه غه</p> <p>کناره گیری =جه غه ده</p> <p>برابروپیوند =جوب</p> <p>باحوصیله =جیرگه تو</p> <p>باندازه ضرورت =جوب غو</p> <p>تکه جیب کرتی =جیب غو</p> <p>جابجاکردن =جیب جه گه</p> <p>کم حرف =جیزی</p> <p>قواره وقیافه =جرجیست</p> <p>طفل گریانوک =جیره سی</p> <p>ژندهپوش =جولگ</p> <p>لحاف پور پینه =جول</p> <p>گاونرجوان = جونه گا</p> <p>لگد مال کردن =جغول ده</p> <p>حلقه کلی بند =جیبگیر</p> <p>لحاف =جم خیو</p> <p>خونابه زخم =جه رد</p> <p>همت =جورگه</p> <p>تنبل وعاطل =جوربغل</p> <p>دوغ وماست = جورغات</p> <p>بخیل و حسود = جای سور</p> <p>بلند = جیگ</p> <p>تاربسته کننده یخن =جغ بن</p> <p>مجرد وتنها =جاره</p> <p>تنبل وبیکاره = جی بولغه</p> <p>زحمت ورنجکشی =جی فا</p> <p>گوشت حیوان لاغر =جی بول غه</p> <p>گیاه روی آب =جیم بغه</p> <p>پیوندداده چیزی =جل غل جی</p> <p>تصادم وبرابرآمدن چند چیزباهم =جب سر</p> <p>لجام اسپ =جوجی</p> <p>مهارت وزرنگی =جه وانگ</p> <p>حرکت تند قلب =جه غو</p> <p>پیازه و بوته تربوزه وکدو =جله نگ</p> <p>ریشه وبیخ چیزی =جیر</p> <p>مالیات دولتی =جیغات</p> <p>خسیس و ممسک =جیب لگ</p> <p>اسپ سرخ رنگ مایل به سیاهی =جی رو</p> <p>نوعی نی باریک ونازک =جیره سو</p> <p>سال شمسی حیوانی =جیل</p> <p>دام تله وبند =جغ</p> <p>دلدلزار =جغریق</p> <p>وادارکردن بکاری = جه غرجی</p> <p>انجام دادنکاری =جلجی</p> <p>فراوانی =جم جاما</p> <p>شاخچه =جه گل</p> <p>جادو =جنتر</p> <p>آشتی دادن وبرابرهم وزن =جوبه جی</p> <p>شوخی =جوبی له</p> <p>طفل نوزاد = جولغی</p> <p>درخشندگی =جل جلگ</p> <p>روده دراز =جی له سو</p> <p>تسمه کمربنداسپ =جی ریم کش</p> <p>عجزوتوبه =جیگی جیگی</p> <p>بوته خاکی رنگ کوهی =جیر جیرگ</p> <p>تهدیدو چشم کشیدن =جغرچی</p> <p>چسپیدن ظرف = جس چی</p> <p>*************************</p> <p>دری هزاره گی</p> <p>حرف “چ”</p> <p>گریان دادن = چخرلجی</p> <p>خورد و کوچک =چوقای</p> <p>تندبادوبرف =چپ قو</p> <p>تاجرحیوانات = چولی</p> <p>بزورداخل کردن به چیزی= چی قی</p> <p>بزماده جوان = چاپوش</p> <p>ظرف کم عمق =چه له غای</p> <p>نان چکیده در تنور = چه قیده</p> <p>جاسوس = چوغزگ</p> <p>بوت چوبی دهقانی بالای برف = چاوغال</p> <p>بوت از پوست خام حیوانی =چاروغ</p> <p>سینه = چی جین</p> <p>هوای ابری و تیره =چوم</p> <p>چاق وفربه = چاغوندر</p> <p>پاره ودریده = چگ</p> <p>اندازه ومقیاس =چغ له</p> <p>آلوده وکثیف =چلتق</p> <p>دروغگوی و زبانباز = چل قاو</p> <p>پندیدن شکم وچنگال = چم به</p> <p>تارونخ = چوغ</p> <p>رسیمان پوست حیوانی =چر ماینه</p> <p>سیلی وتپانچه =چه پاک</p> <p>شکست خورده =چولول</p> <p>خمیده وکج شده = چور</p> <p>فرصت یافتن = چوله مجل</p> <p>سوراخ وروزنه = چوله</p> <p>چوپان = چوپو</p> <p>فکرواندیشه =چیگ</p> <p>چرتی وفکری = چیگی</p> <p>باهوش وزیرک = چوردک</p> <p>دزدی کردن =چورکدو</p> <p>شقیقه = چاقو</p> <p>چکگ = چه قق</p> <p>هیزوم جمع کردن = چیو چینگ</p> <p>سِرگین حیوانی = چلمه</p> <p>گوش گرفتن = چولغا</p> <p>فکرکردن =چوردکدو</p> <p>ظرف کم عمق = چه دگ</p> <p>تنبل وعاطل =چته کای</p> <p>لفاظ و دروغ‌گو = چه لی</p> <p>سست وبی حال =چه دای</p> <p>چاشت = چشت</p> <p>چاق وفربه = چاغوم بای</p> <p>لفاظی و پور حرفی = چل چل</p> <p>کف زدن =چه پاگ</p> <p>خرچنگ =چنقیش</p> <p>پوست کردن = چولجی</p> <p>گنجایش وقدرت =چم</p> <p>قدرت وتوان =چی نه</p> <p>چطوروناله = چوناس</p> <p>گوش کردن =چیغ لا</p> <p>کوری دست وپا وقلم = چیمکه</p> <p>خم شدن = چوگ</p> <p>خوردقیافه وکوچک =چولدی</p> <p>سوزش وخله زدن زخم = چیرککله</p> <p>جرقه آتش = چیرغگ</p> <p>پرتاب سنگ بادوانگشت =چین گگ</p> <p>سخت ومحکم =چینگ</p> <p>لک لک = چیله وو</p> <p>غربال گندم = چدله</p> <p>نیرنگباز = چه لوس</p> <p>پرنده کنار آب = چاوچلی</p> <p>باهم در آویختن وجنگ = چل شدو</p> <p>غارت کردن = چه پیو</p> <p>شریک = چل</p> <p>گودال وجال = چی بی</p> <p>بسیارخورد = چوقای</p> <p>جوجه کبک =چورپه</p> <p>فعال وذکی =چسپو</p> <p>اداره کرده = چیلو قینجی</p> <p>آوازخوانی = چیق چه رو</p> <p>غالمغال =چیر چیله</p> <p>خمیده وکج = چم بول</p> <p>قاشق و چمچه کلان =چاموک</p> <p>زور آزمائی = چی نه ده</p> <p>بافشار دردست گرفتن =چینه تیش کدو</p> <p>کرندوآله تیشه مانند = چپ تور</p> <p>چپن زنانه = چاپو</p> <p>چهارکنج وچهار گوشه = چر چی</p> <p>مانده گی و خستگی پای = چر چه</p> <p>پالخمان ابلق بافته تارپشمی = چیم چرغه</p> <p>کلوله آرد و روغن = چوبجوش</p> <p>فشرده وخورد شدن = چورغید</p> <p>رفتارکبک = چم چری</p> <p>پرنده خوردرنگ سبز =چم چیکی</p> <p>شخص بزرگو هوشیار =چی بیل</p> <p>زائیدن سگ و پشک = چو چه له</p> <p>ظرف کم عمق = چاد</p> <p>چوچه نوزاد بقه =چم چه که مو</p> <p>چیزی خورد و کوچک =چه قول</p> <p>شخص دلسوز =چه گر</p> <p>قرضداری کم =چه گانه</p> <p>حلقه تکه زیر دیگ =چم بر</p> <p>درز کوه = چپرگ</p> <p>تنور = چاوقفی</p> <p>لشم کرده برآمد =چو بری</p> <p>لرزش آب و خم خم شدن = چور چورک</p> <p>رازکه حفظش مشکل باشد =چیو چیو</p> <p>صدای مشکوله وباران = چلق چلق</p> <p>چال بازی = چل چه لگ</p> <p>آب خوردن و جذب رطوبت = چوش دلجی</p> <p>با زور وقدرت وچنگالدار = چمبل تو</p> <p>قدرتو زور = چینه</p> <p>چوب دراز =چوچله</p> <p>راه رو میان برف = چیر</p> <p>پاشیدن علف =چیر چی</p> <p>سخن چین =چغولگ</p> <p>سینه بغل = چی جیگیر</p> <p>سبد کوچک =چولگ</p> <p>کنده درخت چند شاخه دار = چرش قا لی</p> <p>غذای هوسانه = چیس که</p> <p>صرفه جوئی و گذاره کردن = چم کدو</p> <p>کارتوس و پتاقی = چشن جی</p> <p>خراشید ه گی = چوب جی</p> <p>گردن بند وزیور زنانه = چاو کلی</p> <p>لونگی = چیل تار</p> <p> ادامه دارد…</p></div> https://kabulmobile.com/article49415.html https://kabulmobile.com/article49415.html 2011-01-10T22:47:00Z text/html fa رزاق مأمون <p>ایران از یک سو جنگ و دشمنی به شیوۀ "زرگری" را با طالبان شعارمی داد، از سوی دیگردر دو نوبت سعی کرد طالبان را با دادن امتیازات ترانزیتی به سوی خود متمایل کند." یک هیأت از تجار ملی تحت سرپرستی رئیس اتاق های تجارت طالبان به ایران مسافرت نمود و بعداً نیز اعلام شد که ایران راه ترانزیتی اسلام قلعه راکه ازسال 1997 ( به دنبال بسته شدن سفارت ایران درکابل به وسیلۀ طالبان) مسدود شده بود، بازگشایی می کند. این اقدام غیرمنتظرۀ ایران درسطح بین المللی موجب بهت وحیرت شد و عده ای آن را دلیل دیگری بربی برنامگی (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L148xH150/arton49415-74d9f.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='148' height='150' alt="" /> <div class='rss_texte'><!--sommaire--><div class="well nav-sommaire nav-sommaire-1" id="nav69da5f2d4513b1.35763273"> <h2>Sommaire</h2><ul class="spip" role="list"><li> <a id="s-nbsp"></a> <a href="#nbsp" class="spip_ancre"> <p>دیدگاه مسعود دربارۀ حفظ جنگ از سوی ایران</p> <p>گزارش ویادداشت برداری: شبکۀ دی ایکس</p> <p>سال 1375 خورشیدی</p> </a> </li></ul></div><!--/sommaire--><p>ایران از یک سو جنگ و دشمنی به شیوۀ "زرگری" را با طالبان شعارمی داد، از سوی دیگردر دو نوبت سعی کرد طالبان را با دادن امتیازات ترانزیتی به سوی خود متمایل کند." یک هیأت از تجار ملی تحت سرپرستی رئیس اتاق های تجارت طالبان به ایران مسافرت نمود و بعداً نیز اعلام شد که ایران راه ترانزیتی اسلام قلعه راکه ازسال 1997 ( به دنبال بسته شدن سفارت ایران درکابل به وسیلۀ طالبان) مسدود شده بود، بازگشایی می کند.<br class='autobr' /> این اقدام غیرمنتظرۀ ایران درسطح بین المللی موجب بهت وحیرت شد و عده ای آن را دلیل دیگری بربی برنامگی ایران درافغانستان دانستند." وحید مژده – همان کناب ، همان صفحه همچنان درپایان کتاب حاضر اسنادی را مشاهده می کنیدکه یک هیأت رسمی طالبان به دعوت مقامات ایران روانۀ آن کشورشده اند که دربارۀ رابطۀ اقتصادی میان طالبان وایران مذاکره کنند." این سفر ها ازسوی اطلاعات مسعود کشف شده بود. بعدازسفر هیأت دوم طالبان به ایران، یک هیأت ایرانی هم تحت نام خبرنگاران به کابل سفرکردند که مأموریت جاسوسی دوسویه را شروع کردند. برخی اطلاعات ضعیف وبی اهمیت را به جنبش مقاومت هم ارسال کردند وبه این ترتیب بازهم وانمود می کردند که قاتلان دپلومات های ایرانی درمزارشریف طالبان اند! طالبان بعد ها گفتند اگر ما دپلومات های شما را کشته ایم، سند ومدرک ارائه کنید. بعد ازآن ایرانی ها درین باره خاموشی گزیدند. بعد از شهادت مسعود، شبکۀ ضد جاسوسی مقاومت دریافته بود که ایران درصدد ایجاد یک ائتلاف میان لشکربازمانده ازمسعود وطالبان بود تا علیه امریکا یک حرکت فراگیر را درخارج ازمرزهای شان سازماندهی کنند.</p> <p>اما رهبری طالبان با وصف علاقۀ ایران به بهبودی رابطه با طالبان، دراوایل هیچ امتیازی به ایران قایل نبود. آقای مژده می نویسد:</p> <p>" ایران ازطالبان می خواست قاتلین دپلومات های ایرانی را به پای میزمحاکمه بکشد، و حتی حاضر بود صحنه سازی طالبان درین محاکمه را بپذیرد، تا لااقل افکارعمومی درایران برای پذیرش تغییر درسیاست کشور دررابطه با طالبان آماده گردد، ولی طالبان تا آخر درین رابطه سرسختی نشان دادند."</p> <p>این بخش قضیه جالب است! ایران حتی می خواست "صحنه سازی" طالبان را درین باره بپذیرد. طالبان هرگز درین باره که دپلومات های ایرانی به وسیلۀ چه کسانی کشته شده اند، به نتیجۀ ای دست نیافتند. درین صورت چه کسانی را می توانستند محاکمه کنند و خود مؤجد بحرانی بیهوده برای خود شان شوند؟ طالبان مانند روزهای اول ورود به کابل با حادثۀ قتل دکترنجیب به وسیلۀ یک دسته از"خلقی" های طرفدارشهنوازتنی که از سوی استخبارات پاکستان مأموریت یافته بودند، دریک مخمصۀ تصمیم گیری رو به رو شده بودند. این بار دوم بود که ازماجرای پیش آمده سردرنمی آوردند. ملاعبدالوکیل متوکل وزیرخارجه طالبان که خود ازماجرا بی خبر بود، درپاسخ به خواهش غلام رضا بهرامی سفیرپیشین ایران درمورد تحقیقات درمورد قاتلان دپلومات های ایرانی درکمال استیصال وبی خبری گفت:</p> <p>" قتل دپلومات های ایرانی به وسیلۀ کسانی صورت گرفت که درصف ما بودند ولی ازما نبودند.!"</p> <p>ایرانی ها تلاش های شان را به خاطر استفاده بیشتر تبلیغاتی دررابطه به قتل دپلومات های خویش همچنان هشیارانه ادامه می دادند تا از یک سو افکارعمومی مردم خود را آرام کنند، ازجانب دیگر، درانظارجامعۀ جهانی مشروعیت کسب کنند و درآخر، طالبان را به پذیرش بعضی خواسته های شان مجبور کنند. مقامات پاکستانی که بعداً ازاصل ماجرای عملیات کشتاردپلومات ها خبرشده بودند، هرچند خواستار نزدیکی طالبان با ایران نبودند، درظاهر امر با التماس از طالبان می خواستند تا کاری کنند که "آبروی ایران به جا شود." اما طالبان یک گام از مواضع شان عقب نرفتند.</p> <p>دورۀ تبسم وخشم فرا می رسد.</p> <p>بعد از اسقاط برنامه تجزیۀ افغانستان به وسیلۀ احمد شاه مسعود وملاعبدالصمد خاکسار، فضای رابطه میان ایران ومسعودبیشتر از پیش مسموم شده بود. مسعود درجنگ خاموش آن سال ها، به کسب اطلاعات شبکۀ دی ایکس درهمکاری با دکترنادرشاه احمدزی مدیرشبکۀ ضدجاسوسی "صادق هجرت" اهمیت کلیدی قایل بود. دکترنادرشاه احمدزی دستور دریافت کردکه حتی الامکان رابطۀ جنبش مقاومت با نهاد های اطلاعاتی ایران را حفظ کند. علت ادغام شبکۀ دی ایکس با شبکۀ ضد جاسوسی صادق هجرت علیه ایران آن بود که شاخۀ دی ایکس علاوه برآن که شعبۀ مرکزی آن درتهران ومشهد قرارداشت، دربخش پاکستان وکابل نیز ازلایه های روابط درونی طالبان اطلاعات وسیعی دراختیارداشت و باید مشخص می شد که ایرانی ها از کشانیدن طالبان به سوی خویش چه اهدافی را دنبال می کنند. مسعود از اقدامات بعدی ایرانی ها مشوش بود.</p> <p> دکترنادرتحت نام "شرکت بازرگانی هفت ستارۀ آسیا" به عنوان "معاون مدیرعامل" درهمکاری با یک شهروند ایرانی به کار آغازکرد. دکتر نادربعد ازاشتراک درعملیات های خنثی سازی برنامه های تروریستی درجریان سرنگونی طالبان، درایران زندانی شد. وی بیش از سیزده ماه درزندان های ایران مورد شکنجه قرارگرفت تا اسراراطلاعاتی احمدشاه مسعود وسیستم فعالیت اطلاعاتی وی را افشا کند. بازجویان ولایت فقیه درین امر ناکام شدند. دکترنادربعد اززندان از سوی مراجع ارشد امنیتی مورد تجلیل قرار گرفت و نظریه های وی درجامعۀ بین المللی درامور امنیت افغانستان ومنطقه ازاهمیت برخورد داراست.. به عکس ها واسناد درآخر کتاب مراجعه کنید.<br class='autobr' /> وی توضیح می گوید:</p> <p>درجریان کاراطلاعاتی وتماس با نیروهای استخباراتی ایران این نکته را درک کردم که ایرانی ها قصد دارند خط لولۀ گاز ترکمنستان ازطریق افغانستان به سوی شبه قارۀ هند، هرگزعملی نشود. بدین ترتیب" حفظ موازنۀ جنگ" میان مسعود وطالبان را درسرخط استراتیزی خویش قرارداده بودند. مسعود همواره درین باره سوال می کرد که آیا ایرانی ها هنوز هم قصد دارند مانند پاکستان به جای افغان ها فکر کنند؟ من دردوران اقامت درایران، واضحاً مطلع شدم که ایرانی ها تا چه حدی از احمد شاه مسعود و سیاست های وی به خاطر حفظ افغانستان نفرت داشتند. یک روز در مهمانسرای قرارگاه انصار واقع درخیابان فلسطین، با آقای مرتضوی، حسینی، سردارموسوی (کارکنان ویژه بخش افغانستان) جلسه ای داشتیم. قرارگاه انصارمشهد مرکزآموزش تروریست های برون مرزی درایران است. درجریان صحبت، سردار موسوی رو به سوی من کرده پرسید:</p> <p>این آقای شاه مسعود در سطح منطقه نه با ما کنار میاد نه با پاکستان، پس ایشون چه میخاد؟ اصلاً چه کاری از دستش ساخته است؟</p> <p>من توضیح دادم که یکی ازجنبه های ویژه وبی بدیل مسعود همین است که ابتداء برای مصلحت ومنافع افغانستان فکرمی کند، سپس درخصوص معامله ورابطه با ایران و پاکستان. شما چرا ما را به حیث یک طرف اصلی ماجرا درمنطقه قبول ندارید؟</p> <p>سردارموسوی گفت:</p> <p>شما به ویرانه تبدیل شده اید، اهمیتی بیشتر ازین ندارید. فقط از ما تأسی کنید!</p> <p>پاسخ دادم: درست می گوئید ما به ویرانه بدل شده ایم اما شما ما را به ویرانه بدل کردید!</p> <p>نتیجه گرفتم که آنان ازمسعود به شدت عصبانی بودند.</p> <p>سردارموسوی با ناراحتی گفت:</p> <p>مسعود به این شیوه نمی تواند پیش برود. این وضع برایش خالی ازخطرنیست!</p> <p>پاسخ دادم: مسعود برمعاملۀ منصفانه برپایه منافع ملی افغانستان پافشاری دارد.</p> <p>موسوی صاف وپوست کنده گفت:</p> <p>اطرافیانش همه درقنسولگری مشهد از دوستان ما اند. ما که می دانیم حتی آن هانیز ازین گونه بازی های بی حاصل مسعود خسته شده اند. دریک کشور ویران وبی همه چیز، رفتار مغرورانۀ مسعود چه حاصلی خواهد داشت؟<br class='autobr' /> وقتی صورت جلسه را به آمرشهید گزارش دادم او گفت: فوری به پنجشیر برگرد!</p> <p>مجموع تحلیل های اپراتیفی پس ازعملیات مزارشریف این نکته رانشان می دادکه ایرانی ها درتبانی با نهاد ها وکشورهای بازیگر درافغانستان سرگرم همکاری اطلاعاتی درتهیه نقشۀ مرموز دربارۀ احمدشاه مسعود بودند وهمان گونه که ازلحن وکلمات شان پیدا بود، با ناشکیبایی می خواستند قضیه را تمام کنند. بربنیاد جمع بندی اطلاعات تحلیل شده شبکۀ دی ایکس احمدشاه مسعود اهداف ایرانی ها را در مورد "حفظ موازنۀ جنگ" وادامۀ جنگ دوام دار تشریح کرده بود.</p> <p>من درجلد اول کتاب"یادداشت های سیاسی" این مسأله را با استفاده ازمنابع دی ایکس اجمالاً شرح داده بودم. درین کتاب نیز حسب ضرورت فشردۀ آن جا گذاری شده است. مؤلف</p> <h2 class="spip" id='nbsp'> دیدگاه مسعود دربارۀ حفظ جنگ از سوی ایران <p>گزارش ویادداشت برداری: شبکۀ دی ایکس</p> <p>سال 1375 خورشیدی</p> <a class='sommaire-back sommaire-back-1' href='#nav69da5f2d4513b1.35763273' title='Retour au sommaire'></a></h2> <p>"درسال هاي حكومت مجاهدين، ( 1371- 1375) سياست افغاني ايران همزمان با انهدام توان سياسي و نظامي حزب وحدت اسلامي شاخه استاد مرحوم عبدالعلي مزاري ظاهراَ با شكست هاي سختي رو به رو شد؛ ايران درآن ماجراي خونين، غير از مبالغ مالي اختصاص داده شده بر مصارف برون مرزي، چيز ديگري را از دست نداد وموفق گرديد تا حاكميت سركش نظامي به رهبري احمدشاه مسعود را از پايتخت به سوي كوه هاي هندوكش براند. سلسله بعدي حوادث، همان طوري كه پيش بيني شده بود،‌ پيچيده ترشدن اشكال جنگ درافغانستان ميان طالبان وحكومت استاد رباني بود؛ همان وضعي كه ايران در تلاش تحقق آن بود. سرمايه گزاري سياسي ايران براساس تكيه بر يك اقليت مذهبي درآن زمان،‌ براي رسيدن به اهداف بزرگ آينده توجيه شده بود. اين سرمايه گزاري بر پايه دو تاكتيك انجام مي گرفت:</p> <p><strong>يك : ايجاد ائتلاف ها</p> <p>دو:‌ ادامه دادن جنگ</strong></p> <p>درآستانه سقوط حاكميت دكترنجيب الله، تلاش و تشويق ايران براي ايجاد ائتلاف اول تحت لواي اشتراكات قومي و زباني ميان طيف هاي قومي در افغانستان به طور مؤقت عملي شد كه بربنيان وحدت ملي و زيربنايي درافغانستان ضربت سختي وارد آمد. با آن هم، تاريخ مصرف اين ائتلاف درپايان سال اول حكومت پروفيسور استاد برهان الدين رباني اولين رئيس جمهور مجاهدين، همزمان با تأسيس ائتلاف نظامي و سياسي « شوراي هم آهنگي» به سرآمد. علت فروپاشي ائتلاف اول ميان هزاره ها، ازبك ها و تاجك ها، اولويت دادن به منافع كشوري ايران به خصوص تضمين اهداف اقتصادي آن كشور در منطقه بود. به اين ترتيب، حركت در مسير راهبردي اهداف دراز مدت اقتصادي الزاماَ عمر ائتلاف اول را به دستور خود ايراني ها كوتاه كرد.</p> <p>( اسناد و مدارك ثقه درين رابطه در دست است)</p> <p>هدف از شكستن ائتلاف اول، حفظ حالت جنگ، تشديد عصبيت گروهي وقومي، تعميق وابسته گي گروه ها به ايران، تضعيف توان سياسي و اجتماعي آنان و درمجموع تمديد جنگ و بي اعتمادي درجامعه افغانستان بود. هدف از ادامه جنگ استخوان شكن خصوصا دركابل،‌ تكميل كار اعمار خط لوله گاز از منطقه مرزي سرخس ايران به سوي مرز تركمنستان به طول 3400 كيلومتر بود. اين خط طويل كه در امتداد نواحي مرزي داخل قلمرو ايران كشيده شد،‌ تا ناحيه ايرانشهر وتفتان نواحي مرزي دربلوچستان ايران ادامه پيدا كرد. شهرك هاي مرزي ايران شهر و تفتان با بندر بزرگ كراچي پاكستان وصل است واز آن طريق، انتقال انرژي گازايران و تركمنستان به آساني به هندوستان امكان پذير مي شود. ايران با آن كه روابط گرمي با حكومت دكتاتوري نيازوف در تركمنستان نداشت، ازطريق حكومت روسيه تلاش مي كرد تا تركمنستان را وادار كند كه نفت وگاز ( انرژي) آن كشور به جاي عبور از مناطق جنوب غرب افغانستان مي تواند با استفاده از خط لوله سرخس – ايرانشهر وارد بازار شبه قاره هند شود.</p> <p>هدف از اعمار اين خط لوله آن بود كه به كمپني هاي جهاني نشان دهد كه بحران وجنگ درافغانستان مانع و ناقض پروژه هاي بين المللي احداث خطوط انرژي از طريق خاك افغانستان است. چنان كه مشاهده شد، ادامۀ جنگ و خشونت درافغانستان در سال هاي هفتاد خورشيدي وحفظ تعادل جنگ دركشور به كمك ( عمدتاَ) ايران و اكمال حزب وحدت اسلامي به رهبري استاد مرحوم عبدالعلي مزاري به وسيله پاكستان ( ازطريق برخي شاخه هاي حزب اسلامي)‌ پروژه احداث پايب لاين انتقال انرژي تركمنستان به سوي افغانستان كه قرار بود به وسيله شركت امريكايي يونيكال، بريداس ( آرژانتيني) ودلتا ( عرب) اعمار شود وطول آن 1700 كيلومتر<br class='autobr' /> (نزديك ترين راه به شبه قاره هند)‌ پيشي بيني شده بود،‌ سبوتاژ شد و هنوز هم با سرنوشت نا معلومي رو به رو است.</p> <p>جالب اين جاست كه رضا پهلوي پسر ارشد محمد رضا پهلوي شاه فقيد ايران كه حدود پنجاه سال عمر دارد و در ايالات متحده امريكا زندگي دارد،‌ در سال 1998 ميلادي دريكي از جلسات سري به نمايندگان يونيكال و بريداس درامريكا توصيه كرده بود كه كار اعمار خط استراتيژيك انتقال انرژي سرخس- ايرانشهر ايران تكميل شده و آنان بايد براي انتقال انرژي به شبه قاره هند، از همين مسير استفاده كنند. يكي از نمايندگان به آقاي پهلوي گفته بود كه درايران، حكومت آخوند ها و مخالفان شما مسلط است و شما مخالف سوگند خوردۀ نظام آخوندي هستيد، پس چرا براي شركت هاي غربي اين گونه توصيه مي كنيد؟</p> <p>ايشان گفته بود كه براي من منافع ملي ايرانيان اهميت دارد و برايم مهم نيست كه چه نظامي دركشور من حاكم است. با كمال تأسف كه رهبران افغانستان نه تكنوكرات ها، نه جهادي ها و نه طالب ها نسبت به كشور شان احساسي مانند رضا پهلوي نداشتند؛ زيرا افغانستان با بحران رهبري ملي مواجه بود.</p> <p>در دوره بعدي كه طالبان روي كار آمدند،‌ ايرانيان با وصف آن كه با نقش رهبري احمدشاه مسعود درعرصه سياست افغانستان مخالف بوده و در انحلال پرو‍ژه حفظ كابل به وسيله مسعود مشاركت داشتند، به منظور حفظ توازن در جنگ و استمرار درگيري و نا امني درافغانستان به ارسال كمك هاي نظامي شان به جنبش مقاومت شروع كردند. تا آن زمان احداث خط لوله سرخس- ايرانشهر به طوركامل خاتمه يافته بود و نوبت به اجراي برنامه حياتي دوم رسيده بود.</p> <p>ناحيه تاريخي سرخس ميان تركمنستان، ايران و افغانستان تقسيم شده است و در خطوط مرزي سه كشور افتاده است. حكومت ايران در توافق قبلي با حكومت تركمنستان، دو ذخيرگاه بزرگ يكي درسرخس تركمنستان ويكي هم در سرخس ايران اعمار كرد. هدف از اعمار پرهزينه ذخاير آبي درآن سوي مرز آن بود كه جريان بزرگ آب بالا مرغاب از خاك افغانستان از راه ناحيه كوچك تركمن نشين موري چاق وارد خاك تركمنستان مي شود وآن گاه به ذخيره گاه سرخس تركمنستان كه به مصرف ايران اعمار شده است، مي ريزد. وقتي ذخيره گاه آبي سرخس تركمنستان از آب دريا هاي افغانستان لبريز مي شود، جريان آب به طور طبيعي به سوي ذخيره گاه آبي سرخس ايران هدايت مي شود و ايران از آب منحرف شده خاك افغانستان، به امتياز بزرگ حياتي دست پيدا كرده است. حال مي توان فهميد كه چرا هزينه گزاف بند آب سرخس تركمنستان به وسيله ايران پرداخته شده است. زياني كه ازين رهزني آب به افغانستان مي رسد اين است كه كشور ما ازمنبع بسيار غني آب به طور طبيعي محروم مي شود وجريان آب هرگز از ذخيره گاه سرخس ايران دو باره به خاك افغانستان راه پيدا نمي كند.</p> <p>درمراسم افتتاح هر دو سد آبي درسرخس تركمنستان وايران دربرج حوت يا اسفند ماه سال 1380هجري شمسي آقاي علي اكبرهاشمي رفسنجاني سياست مدار، روحاني و رئيس جمهورسابق ايران كه فعلا رياست تشخيص مصلحت نظام در جمهوري اسلامي ايران را برعهده دارد،‌ به ناحيه مرزي سرخس سفركرد. قرار بود صفرمراد نيازوف رئيس جمهور فقيد تركمنستان نيز درگردهم آيي سرخس حضور یابد. اما آقاي نيازوف به بهانه خرابي اوضاع جوي از حضور درمراسم گشايش بندهاي بزرگ ذخيره آب درسرخس احتراز كرد. عدم اشتراك آقاي نيازوف توجه وي به نگاه جديد جهان نسبت به افغانستان ومسايل مربوط به آن بود. وي به اين نكته پي برده بود كه افغانستان در محور توجه جامعه جهاني قرار گرفته و رويارويي با افغانستان و كشورهاي حامي اين كشور را به سود تركمنستان تشخيص نداده بود.</p> <p>ممكن است از سوي ايراني ها پرسشي مطرح شود كه اعمار بند هاي آب درخاك تركمنستان و ايران به منافع افغانستان چه ربطي دارد؟ آن ها ممكن است استدلال كنند كه در صورت عدم اجراي پروژه هاي اعمار بند آب درآن سوي مرز افغانستان، آب افغانستان مانند قرون گذشته به سوي اين مناطق سرازير مي شدو افغان ها نيز جلو جريان آب را نمي توانستند سد كنند.</p> <p>درساده ترين استدلال شايد آنان مطرح كنند كه شما افغان ها اگر توان داريد، نگذاريد مجاري مختلف آبي از كشور تان خارج شده و به قلمرو كشور هاي ديگر راه يابد.</p> <p>بايد توضيح داد كه تركمنستان يك منطقه كويري است و به ويژه در مناطق مرزي با افغانستان از نعمت ذخايرآب آشاميدني و صحي محروم است. آب افغانستان از باريكۀ موري چاق و مجاري ديگر مفت و مجاني به خاك آن كشور سرازير مي شود و ايران بعد از پر شدن ذخيره گاه سرخس تركمنستان، آب افغانستان را به بند هاي آبي خويش ذخيره (بدون بازگشت به خاك افغانستان) مي كند. برپايه همين محاسبه، مصارف احداث ذخيره گاه سرخس تركمنستان از سوي ايران پرداخته شد. بدين ترتيب، تركمنستان از حساب آب رايگان افغانستان از يك سو صاحب يك ذخيره گاه بزرگ شد و از جانب ديگر، ذخيره آب درخاك آن كشور، اقتصاد تركمنستان را از چندين جهت، توسعه داده است. انگيزه اقتصادي راز حفظ توازن جنگي درافغانستان از سوي ايران، همين بود كه پروژه هاي ذخيره آبي در ناحيه سرخس ايران و تركمنستان به پايه اكمال برسد و اين پروژه ها مطابق برنامه ايران عملي شد.</p> <p>بعد از پايان كار ساخت بند هاي آب درسرخس، كمك هاي ايران به جبهه مقاومت سستي گرفت و مقامات ايران به طور سري با طالبان وارد مذاكرات شده و هيأت هايي ميان دو طرف مبادله شد كه اسناد كامل آن موجود است. از مجموع اين پروژه هاي حياتي براي افغانستان نه تنها يك سر مو سودي نرسيد، بل، كشور ما دراثر ادامۀ جنگ و تشدد بيشتر از گذشته ويران تر شد و نيروي انساني جامعه افغانستان درجريان جنگ و مهاجرت و كشتار هاي دامنه دار بسيار ضعيف شده است.</p> <p>اگر درافغانستان با اين گونه دست اندازي ها جنگ ادامه پيدا نمي كرد، حكومت و مردم افغانستان فرصت آن را مي يافتند تا خود مديريت استفاده بهينه از ذخاير آبي خويش را دردست گيرند و با بهره گيري از امكانات طبيعي و ملي، زيرساخت قدرتمندي را دركشور خود شان ايجاد مي كردند اما چنان كه ذكر شد، ايران درمشاركت با پاكستان، فرصت هاي يك زندگي عادي و چانس ها براي ايجاد يك ساختار رهبري سياسي درافغانستان را ربودند و زنجيره فاجعه از پس فاجعه را دراز تر كردند.</p> <p>ايران درسال هاي حكومت داود خان، و ر‍ژيم هاي بعد از آن، چرا نتوانسته بود كه مشكل استراتيژيك كمبود آب در مناطق مرزي خويش را حل كند؟</p> <p>ايران درآن دوران ها، توان و فرصت چنين كاري را نداشت. حكومت هاي گذشته، نظام و سياست هاي تعريف شده و مشخصي داشتند كه منافع ملي افغانستان را با تكيه بر كنوانسيون هاي بين المللي حراست مي كردند و درسازمان ملل متحد به حيث عضو فعال ازموضع معيار ها وقوانين حاكم بر معادلات جهاني سخن مي گفتند.<br class='autobr' /> ایران درسال هاي پس از 1371- 1380 موفق شد تا زيرساخت هاي فني ذخيره آب افغانستان را براي خودش به پايه اكمال برساند و راه بازگشت دو باره آب به افغانستان را براي هميشه مسدود كند. ازسوي ديگر درطي سال هاي جنگ، ايران موفق شد تا شركت هاي بين المللي را از نزديك شدن به ميدان سرمايه گزاري افغانستان برحذردارد.</p> <p>وقتی مسعود به شهادت رسید درزیرنویس شبکه خبر تلویزیون ایران این طور نوشته بودند:</p> <p>"احمدشاه مسعود یکی ازفرماندهان مخالف طالبان کشته شد.!" رژیم "جمهوری اسلامی از وی نه به نام "مجاهد"، نه "مبارز" ونه "شهید" نام نبرد. اگریک الکلیست عرب ازهرجایی که باشد روی خیابانی گمنام به زمین بخورد، تمام رسانه های جمهوری اسلامی! فریاد می کشند وشهیدش می خوانند ویا جمعی ازفواحش وروسپی های استخدام شده را به نام خواهران به مأموریت های ضد اسلامی خصوصاً ضد افغانستان می گمارند تا جمهوری دروغین اسلامی را بیمه کنند.</p> <p>بعد ازبازگشت مسعود ازسفر اروپا، ایران بیشتراز پیش ازسیاست مسعود نسبت به ایران بیمناک شده بود. ازآن زمان به بعد تماس ها میان ایران وطالبان درسطوح مختلف رسمی وسری ادامه یافت. بعد ازحادثۀ نهم ویازدهم سپتامبر ایران طالبان را به خود نزدیک کرد که درآستانۀ حمله امریکا به افغانستان جبهۀ گسترده ای را به تبانی با القاعده وطالبان برضد امریکا سازمان دهی کند. قبل ازشروع تهاجم هوایی امریکا یک گروه از ایرانیان وابسته به اطلاعات سپاه به کابل داخل شدند ودربام هوتل انترکانتی ننتال دستگاه ماهواره ای شان را نصب کرده بودند.<br class='autobr' /> اسامی ایرانی های اطلاعاتی با گذرنامه های ایرانی به شرح زیر است:</p> <p>1. رضا اسماعیلی ولد اکبر شماره گذرنامه (5403479)</p> <p>2. مصطفی آغا محمدی ولد رضا شمارۀ گذرنامه ( 5297918)</p> <p>3. محمدرضا حمیدی ولد ....... شمارۀ گذرنامه ( 3075637)</p> <p>4. محمد جواد رضایی ولد محمد.... شمارۀ گذرنامه (5385446)</p> <p>5. محمدباقر جعفری ولد ....... شمارۀ گذرنامه ( 3602928)</p> <p>این هیأت اطلاعاتی، یک دستگاه ماهواره را دربام هوتل کانتی ننتال عیار کرده و به ایران اطلاعات جنگ را می فرستادند. شمارۀ ماهواره:</p> <p>00873761289247</p> <p>این پنج فرد اطلاعاتی ایران به کشورهای اندونیزیا، مالیزیا نیز درارتباط به انفجارمهیب ناحیه بالی دراندونیزیا نیز با همین گذرنامه ها سفرهایی انجام داده بودند. این افراد که تحت نام خبرنگاران به طور اضطراری وارد کابل شده بودند، بعد ازحملات امریکا وسقوط طالبان نیزمدتی درافغانستان باقی ماندند.</p> <p>آقای و- ح از شبکۀ دی ایکس که بنا به دستور مسعود دریک مرحله، مأموریت مشترک برضد ایران را انجام می داد، می گوید که احمد شاه مسعود همیشه از تأسیسات مرزی ایران با افغانستان سوال می کرد ومی گفت:<br class='autobr' /> آن چه به نقش ایران دربحران منطقه ای افغانستان رابطه می گیرد؛ تا زمانی که ایران تأسیسات آبی خود را اکمال نکرده وپروژۀ انتقال خطوط انرژی از ترکمنستان به سوی افغانستان وپاکستان را به سود خویش سبوتاژ نکند، جنگ درافغانستان متوقف نخواهد شد. و- ح با اشاره به پروندۀ ایران که از سوی مسعود دنبال می شد، ازبازی های دهشتناک اطلاعاتچی های ایران درافغانستان روایات مستند دارد. وی می گوید:</p> <p>درسال های مقاومت، آقای حسینی معاون اطلاعات سپاه مشهد درپایگاه انصار یک روز به دیدار من آمد. آقای مرتضوی نیز با وی همراه بود. آقای مرتضوی قبلاً قنسول جمهوری اسلامی درکابل و سپس درزمان ریاست جمهوری آقای کرزی به قنسولگری هرات توظیف شد.</p> <p>این آقایان به من پیشنهاد دادند که درادامۀ همکای های مشترک، مایل هستیم دربارۀ معامله برای انجام وظیفۀ خاص با شما حرف بزنیم.</p> <p>آقای حسینی توضیح داد: این وظیفه دربدل پول به وسیلۀ شما انجام می شود که هم مؤید همکاری متقابل میان جنبش مقاومت است و هم به بقای ملی جمهوری اسلامی ایران فایده می رساند. انجنیرمحبت عضو شرکت سینا کمیکل کمپنی که آن هم تحت ادارۀ من بود، درجلسه حضورداشت. وی درزمان شادروان دکترنجیب الله، به عنوان معاون مدیریت پنجم ادارۀ ضد جاسوسی شماره دوم کارمی کرد و درآن وقت به اسم "امیری" مرا همرایی می کرد.</p> <p>حسینی با اشاره به امیری از من سوال کرد:</p> <p>ازخود است؟</p> <p>گفتم: آره! مشکلی نیست!</p> <p>او گفت: شما باید آقای حسین خانی قونسل ایران درهرات را بزنید! آیا امکانات دارید؟</p> <p>من فوری قضیه را درک کردم اما خودم را به حاشیه زدم:</p> <p>آیا طالبان درین جا قنسل دارند؟</p> <p>حسینی: آقای و- ح ، ما می خواهیم شما دربدل پول، کار حسین خانی قونسل ایران درولایت هرات را تمام کنید! پرسیدم آیا امکانات دارید؟ من درآن سال ها به نام و- ح درایران فعالیت می کردم.</p> <p>و-ح: آره!</p> <p>متوجه شدم که انجنیرمحبت به سراسیمگی افتاد وبه حسینی گفت:</p> <p>سیگار دارید؟</p> <p>حسینی سیگاری برایش آتش زد. حسینی ازین نگران بود که انجنیرمحبت چرا و به چه علت، ناگاه حالتش دگرگون شد. من به حسینی اطمینان دادم که نگران نباشد!</p> <p>حسینی گفت: دوصد هزار دلار کافیه؟</p> <p>و-ح: این مبلغ اندک نیست؟ من خود تاجرهستم و برای اجرای این کار به دسته های مسلح پول می دهم!<br class='autobr' /> حسینی: پنجاه هزاردلارپیش پرداخت می کنیم. بعد ازاجرای عمل بقیۀ پول دراختیارتان قرارمی گیرد. حالا می توانید هزینۀ سفر ازما بگیرید تا درداخل ولایت هرات، مجریان عملیات برای کشتن حسین خانی را تنظیم کنید.</p> <p>آقای و- ح توضیح می دهد:</p> <p>متوجه شدم که برنامۀ تخریب جامعۀ سنی وشیعه دردست اجرا است. مسعود با توجه حوزۀ مأموریت من در رابطه با ایران، قبل از توضیح هربرنامه، هشدار می داد که ایران تا زمان اکمال تأسیسات آبی درناحیه سرخس مرز با افغانستان و ترکمنستان وایران و جلوگیری از احداث لولۀ گاز ترکمنستان از طریق افغانستان به سوی شبه قارۀ هند، از سبوتاژ زندگی، آموزش، صلح، تولید و انسجام اجتماعی جامعۀ افغانستان دست بردار نخواهد شد. بعد از ملاقات با آقای حسینی ومرتضوی با سرعت از ایران خارج شدم. ازولایت هرات به وسیلۀ دستگاه ماهواره با احمدشاه مسعود درتماس شدم. ماجرا را شرح دادم. هنوز سخنانم به پایان نرسیده بودکه مسعود حرفم را گرفت:<br class='autobr' /> گپ تان را گرفتم. اگرمی شنوی به زودی قضیه را ازهرطریقی که می توانی افشا کن. این ها هویت افغان ها ترور می کنند. شخصیت مردم ما را تروریست معرفی می کنند وازسوی دیگر جوی خون درهرات به راه می افتد. این طرح رهبری ایران است. یک نفر را به تلف می دهند اما کمر هراتی ها را می شکنند.</p> <p>مسعود باردیگر سخنانش را خلاصه کردوگفت:</p> <p>این مسأله به نظر من مقدمۀ یک پلان خونبار است. اگربحران با کشتن قنسول ایران شروع شود، جنگ ودفاع ازافغانستان مشکل می شود. ازامکانات دی ایکس عاجل کار بگیرید.</p> <p>منظوراز امکانات دی ایکس، ظرفیت اطلاعاتی مسعود درمیان طالبان بود که تحت رهبری ملاخاکسار وفعالان دست دوم درامور ضد جاسوسی آبدیده شده بودند.</p> <p>و- ح می افزاید:</p> <p>وقت خیلی اندک بودو باید با سرعت دست به عمل می زدیم. با مولوی احسان الله سرفدا معاون اپراتیفی استخبارات طالبان که درشبکۀ دی ایکس فعال بود درتماس شدم. اواگرچه به دلیل مخالفت با پاکستان، صلاحیت کاری چندانی نداشت، موفق شد قضیه را آن طوری که مسعود مطرح کرده بود، به سمع ملاعمر رهبرطالبان برساند. ملاعمراز لحاظ ذهنی نسبت به سوء استفاده از احساسات مذهبی از سوی ایرانی ها درافغانستان شدیداً حساس بود. وی به والی طالبان درهرات دستور داد که امنیت کامل قنسولگری ایران درهرات را تأمین کرده و هرکسی را که به سوی ساختمان قنسولگری نزدیک شوند، با گلوله از پا درآورند و لاشه های شان را به دار آویزند.</p> <p>بدین ترتیب، اطلاعاتی های ولایت فقیه نتیجه گرفتند که پلان به خون کشیدن هراتی های شیعه وسنی که به خاطرحفظ منافع جمهوری اسلامی طرح شده بود، افشا شده است.</p> <p>آقای حسین خانی بدون شک حالا درافغانستان یا درکشورخودش به سر می برد. با مطالعۀ این کتاب می تواند نسبت به حکومت واهدافی جمهوری اسلامی ایران درمورد فرزندان ایرانی سردرگریبان ببرد و قضاوت کند. هرچند ازآن زمان بیش از ده سال سپری شده است وآقای حسین خانی خود شاهد است و تجربه اندوخته است که مردمش با چه رژیمی رو به رواند. آقای خانی خود گواه است؛ حکومتی که ناموس دختران، مادران وخواهران ملت خود را درزندان کهریزک وبازداشتگاه های دیگر مورد تجاوز قرارمی دهد، بالای افغان های بیچاره و مادران وخواهران ما افغان ها چه دغدغه ای خواهد داشت!</p> <p>ایران ازسالیان درازی به این سو به منظورمقابله وسرکوب روشنفکران اصلاح طلب، دموکرات وهوادارآزادی وهمزیستی گروه های ویژۀ ای را از میان برخی از افغان های مهاجر وآنانی که سال ها پیش هویت شان از سوی استخبارات دستکاری شده و رنگ وبوی افغانی وایرانی بودن شان زایل شده است، تشکیل داده وازآنان استفاده می کند. گزارش ها می رسانند که همین گروه های ویژه بودند که عمدتاً درسرکوب وقلع وقمع دانشجویان ومنتقدان رژیم ایران در"کوی دانشگاه" سهم گرفتند و به عنوان ارتش اجیر، ازادی خواهان ایرانی را به خاک وخون کشانیدند. علت ایجاد گروه های ویژه آن است که ارتش وسپاه ایران برضد هم میهنان دانشجو وافراد عادی اسلحه به کار نمی گیرند و کمتر موردی پیش می آید که با قمه ودشنه وخنجر به سوی ناراضیان حمله ورشوند.<br class='autobr' /> اما شبکۀ آقای حسینی ومرتضوی اشتباه اولی را با اشتباه دومی تکرار کردند تا طرح اولی که نتیجه نداده بود با اجرای حادثۀ خونین دومی جبران شود. این بار نوبت مولوی موسی ازرهبران سنی مذهب ایران مقیم ولایت هرات بود که باید به حیث پیشمرگ قربانی می شد تا باردیگر از راه دیگر، نوبت به کشتن حسین خانی می رسید. آنان دریک عملیات سریع مولوی موسی را به قتل رسانیدند تا خشم اهالی سنی مذهب هرات را علیه شیعیان به خصوص مرکزشناخته شده ( اداره قنسولی ایران) برانگیزند. آن ها محاسبه کرده بودندکه سنی ها به خشم می آیند ودرانتقام مولوی موسی، به قصد کشتن حسین خانی یا دیگرکارمندان ادارۀ قنسولی ایران یورش می برند. درصورت اجرای طرح، دو هدف به دست می آمد: مولوی موسی از صحنه حذف می شدو ثانیاً هرات تا مدت های طولانی درقعر بی اعتمادی وکشتار وبی نظمی غوطه ور می شد. اما چون پلان از قبل افشا شده بود، نیروهای طالبان با سرعت ازخیزش مردم به سوی شیعیان ویا مراکز ایرانی جلوگیری کردند.</p> <p>کارمند اداره دی ایکس می گوید:</p> <p>این دومین بار بود که ایرانی ها دست احمد شاه مسعود را دراطفای این آتش دخیل می دیدند.</p> <p>شبکۀ دی ایکس بعد از شهادت احمدشاه مسعود، گزارش دیگری را درآستانۀ تهاجم ارتش امریکا برمواضع طالبان درسال 2001درج کرده است. گزارش مشعر است که آقای حسینی جاسوس ایرانی ازبرخی اعضای جنبش مقاومت می خواهد که برسرمعامله ای "سودآور" صحبت کنند. دونفرازشبکۀ دی ایکس وارد عرصه می شوند. آقای مرتضوی از( ادارۀ حفاظت سپاه) نیز درجلسه حضورمی یابد.</p> <p> آقای حسینی به کارمندان مخفی دی ایکس می گوید:</p> <p>اگردوست ما هستید بند کجکی ولایت هلمند را در بدل پول گزاف انفجار بدهید. اگراین کار را نکنید، درجریان حملۀ امریکایی ها به هلمند وسایرنقاط افغانستان، این نیروگاه برق خود به خود بمباران می شود. شما این کاررا عملی کنید وپول زیادی هم از ما بگیرید. ما کارزیادی از شما نمی خواهیم که رسوایی برپا کند. نیروگاه کجکی چهار توربین تولید انرژی دارد. کارشما این است که فقط بولت های اصلی را بازکنید وبه جای آن بولت هایی را که ما برای شما می دهیم، درتوربین نصب کنید وتمام!</p> <p>معامله ظاهراً رو به راه می شود؛ اما این برنامه به زودی از سوی دکترمؤمن وابسته به شبکۀ ویژه ضد جاسوسی مسعود رد یابی شده و اطلاع آن به زودی دراختیار نیروهای بین المللی درخلیج قرارمی گیرد. بعد از افشای پلان تخریب نیروهای برق کجکی ممکن بود شبانگاه هواپیماهای ایرانی به این کار مبادرت ورزند تا مسئولیت حادثه به دوش نیروهای بین المللی بیافتد. نیروهای امریکایی بلافاصله اعلام کردند که فضای افغانستان کاملاً درکنترول ارتش امریکاست وهرهواپیمایی که درمنطقه درصفحۀ رادارمشاهده شود، آماج قرارخواهد گرفت.</p> <p>مسعود به حلقات دی ایکس سفارش کرد که سعی کنند درفواصل کوتاه مدت موقعیت خویش را همراه با فعالان دی ایکس تغییر بدهند. این مقارن زمانی بود که احمدشاه مسعود به اروپا سفر کرد وبعد ازبازگشت به پنجشیر، تحرکات ایران به خاطر انزوای وی تشدید شده بود. دکترنادرشاه احمدزی ومسئولان شبکۀ دی ایکس درتوضیح اطلاعات تحلیل شدۀ خویش می گویند که بعد از بازگشت مسعود به افغانستان ایران احتمال موضع گیری عریان وشدیدتر احمدشاه مسعود علیه آن کشور را پیش بینی کرده بودند. شبکه های ضد جاسوسی مقاومت مطلع شده بودند که ایرانی ها نسبت به این نظریۀ مسعود که ایران تمام نیروی خود را درامر کشتن هویت افغان ها به کار می گیرد، عملیات خویش را از قبل با کشورهای دیگر پیوسته تنظیم می کردند.</p> <p>احمدزی می گوید:</p> <p>مسعود بعد ازسفر اروپا روزی دریک پایگاه نظامی توپچی درولایت تخار، مرد کوتاه قدی را مشاهده کرد که به افرادخودش شباهت نداشت. از اطرافیان پرسید که این شخص کیست؟</p> <p>برایش گفته شد که این شخص سردارموسوی رابط ایران با جنبش مقاومت است.</p> <p>مسعود: چه نوع رابط؟</p> <p>و ازسردار موسوی می پرسد: شما درین جا چه می کنید؟ چه گونه درین نقاط حساس مثل خانۀ خودقدم می زنید؟ اگر بحث برسر انتقال اسلحه ایران به این جا است، این مسأله خیلی ساده است. ما پول می دهیم و شما اسلحه می دهید. این جا چه می کنید؟</p> <p>احمدزی می گوید:</p> <p>مسعود خیلی عصبانی بود ودرین باره فکر می کرد که ازجمع اطرافیان چه کسی این شخص را درمکان های سری راه داده است؟ مسعود بار بزرگی را بردوش می کشید.</p> <p>مسعود به سردار موسوی می گوید:</p> <p>مهمات واسلحۀ شما ضعیف وبی کیفیت است. پول ما را می گیرید؛ اما مرمی هایی را برای ما می دهید که میله های تانک را منفجر می کند. دربرابر هرمرمی 63 دالر ازما می گیرید مگر راکت های شما دستگاه های پرتاب را از کار می اندازد.</p> <p>منابع اطلاعاتی درهمان سال ها به یاد می آورند که باری هواپیمای دکترعبدالله نمایندۀ مسعود درفرودگاه مشهد به سوخت نیاز داشت وتا زمانی که پول پرداخته نشد، ایرانی ها ازدادن سوخت جلوگیری کردند.</p> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24493" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>رد پای فرعون</p> <p> نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود/ سرگفتار نویسنده</strong></p> </a> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24860" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>بخش اول: مهمان سرکش</p> <p>بخش دوم: جلسه القاعده درقندهار</strong></p> </a> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سوم: به سوی هندوکش </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهارم: مهمانان در کابل </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پنجم: نگاهی بر چلیپای شمشیر ها</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article27712" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش ششم: شناسنامه بن لادن</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article28906" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفتم: شتر به غمزه می افتد</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article30714" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هشتم: گژدم عربی، سحاری امریکایی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article31593" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نهم: بازی موش و پشک </strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article32678" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش دهم: عملیات نرم</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article33229" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش یازدهم: پیشمرگان عرب در پنجشیر- تخار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article34260" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش دوازدهم: پردۀ اسرار</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article35935" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سیزدهم: آخرین ملاقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article37724" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهاردهم: حالت فوق العاده</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article39984" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پانزدهم: مرحله دوم تحقیقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article41341" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش شانزدهم: ایران و احمد شاه مسعود</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article42124" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفدهم: طرح تجزیه افغانستان از سوی ایران</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article43752" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش هجدهم: کابل؛ دیدار با ملا عبدالصمد خاکسار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article49415" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نوزدهم: شعار دشمنی، دست دوستی</strong></a></p></div> https://kabulmobile.com/article49531.html https://kabulmobile.com/article49531.html 2011-01-10T22:00:00Z text/html fa محمد عوض نبی زاده هویت، تاريخ، فرهنگ و زبان هزاره <p>قسمت نخست | قسمت دوم <br class='autobr' /> قسمت دوم <br class='autobr' /> حرف ” ب” <br class='autobr' /> دری هزاره گی <br class='autobr' /> پرحرفی = بیت بیت <br class='autobr' /> پدرکلان = باکول <br class='autobr' /> کوتاه قدوفربه = بورمه غای <br class='autobr' /> آش همراه روغن = بلوماق <br class='autobr' /> طفل سرزبان = بت بوهد <br class='autobr' /> فواره آب = بول بولاق <br class='autobr' /> برگ وورق = بلگگ <br class='autobr' /> چشمه بغل کوه = بولاق <br class='autobr' /> سختی = بای له <br class='autobr' /> دفعتا = بایله پولوم <br class='autobr' /> گوساله نر = بورپو <br class='autobr' /> گیاهی کوهی= برغس <br class='autobr' /> نی قلم = برغنه <br class='autobr' /> قطارعلف دروشده = باریم <br class='autobr' /> کلوله لشم = بوغانه <br class='autobr' /> قدو قامت = بییه <br class='autobr' /> گذاشتن = بیل <br class='autobr' /> عقاب = بورگوج <br class='autobr' /> بدقواره وبیباک = بی قاش قو <br class='autobr' /> پندیده گی چشم = بوره جی <br class='autobr' /> حرکت (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> / <a href="https://kabulmobile.com/mot8.html" rel="tag">هویت، تاريخ، فرهنگ و زبان</a>, <a href="https://kabulmobile.com/mot41.html" rel="tag">هزاره</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L115xH150/arton49531-79ddd.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='115' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article49055" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت نخست</strong></a> | <a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article49531" class="spip_out" rel="external"><strong>قسمت دوم</strong></a></p> <p>قسمت دوم</p></div> <div class='rss_texte'><p>حرف ” ب”</p> <p>دری هزاره گی</p> <p>پرحرفی = بیت بیت</p> <p>پدرکلان = باکول</p> <p>کوتاه قدوفربه = بورمه غای</p> <p>آش همراه روغن = بلوماق</p> <p>طفل سرزبان = بت بوهد</p> <p>فواره آب = بول بولاق</p> <p>برگ وورق = بلگگ</p> <p>چشمه بغل کوه = بولاق</p> <p>سختی = بای له</p> <p>دفعتا = بایله پولوم</p> <p>گوساله نر = بورپو</p> <p>گیاهی کوهی= برغس</p> <p>نی قلم = برغنه</p> <p>قطارعلف دروشده = باریم</p> <p>کلوله لشم = بوغانه</p> <p>قدو قامت = بییه</p> <p>گذاشتن = بیل</p> <p>عقاب = بورگوج</p> <p>بدقواره وبیباک = بی قاش قو</p> <p>پندیده گی چشم = بوره جی</p> <p>حرکت کردن = بوچوق</p> <p>راه باریک کوهی = بارمل</p> <p>گروگان = باریمته</p> <p>زن برادر = بی کای</p> <p>سرکش وبیپروا = بایوسر</p> <p>کم مقاومت = بی جیل</p> <p>تسخیر باسخن = بله بودی</p> <p>شعله آتش = بول درگی</p> <p>مقاوم ودوامدار = بول غوتو</p> <p>بزرگنمائی = برم جی</p> <p>ساجیق = بوگای</p> <p>دره میان دوکوه = بومگ</p> <p>کمین گرفتن = بوغوچی</p> <p>نورافشانی =بلاغ ده</p> <p>به کمرم =به سیروم</p> <p>صحبت تیز =بیل بیلگ</p> <p>غالمغالی =بیل لاسی</p> <p>داخل جوال = برجیله</p> <p>صندوق کلان = باروود</p> <p>حیوان خصیه پشت = بوردگ</p> <p>پوست ران = بیل چیق</p> <p>کاردکلان = بوگ ده</p> <p>ریسمان باربند = باله بار</p> <p>بیحال و خسته = بی لاز</p> <p>پرتاب چیزی به سرعت= بیربیل جی</p> <p>باران = بارو</p> <p>برقک زدن = برغانک</p> <p>بریان = بیریو</p> <p>عروس = بیری</p> <p>بچه من = باچی مو</p> <p>پرنده خوردولاغر =بابورغنه</p> <p>آبکشی و تطهیر =بولوغو</p> <p>گیاه کوهی خوردنی= بلدرغو</p> <p>گندنه وپیاز کوهی = بولو</p> <p>آش خمیری =بال گیو</p> <p>ناگهانی = بی بول غه</p> <p>قربانت شوم = بالای بورتوشه وم</p> <p>بام خانه = بل خه نه</p> <p>دویش خمیده = بوگ بوگ</p> <p>غالمغالی = بوقاسی</p> <p>پول‌دار = بای یو</p> <p>خیاطی خط لباس = باخیه</p> <p>درخشنده = بل لس</p> <p>بره ها = برگو</p> <p>نواسه ها = بره گو</p> <p>برای کسی =بالدی ایگو</p> <p>سطحی = بلای لو</p> <p>دانه دمبل زیربغل = بیل چیرغه</p> <p>بچه خاله = بوله</p> <p>پراگنده شدن جمعیت = بوته را</p> <p>خجور خمیرباروغن = بوسراق</p> <p>تفاله چربی حیوانی = بورداغ</p> <p>صدای بلند خشن = بوغ</p> <p>درخشنده گی خفیف = بل بلک</p> <p>خراب کردن = بیروکدو</p> <p>بالا = بولو</p> <p>بالایش = به لی شی</p> <p>ناف حیوان = بولداق</p> <p>لحاف کلان =بغ بند</p> <p>بیاور = بایرو</p> <p>اطفال خوردسال = بچکی چا</p> <p>برادران = بیرارو</p> <p>دعای مریضی = بی سمیل</p> <p>قهرشدن وتهدید = بربوزگ</p> <p>عجله درکار = بروفله</p> <p>قهرشدن وتهدید = بربوزگ</p> <p>عجله درکار = بروفله</p> <p>کسی راپیش کرده = بروف کده</p> <p>ژولیده ونامنظم = باژبرق</p> <p>نمیدانم = به چوم</p> <p>برای تو = بلدی شی</p> <p>فشاربدهید = بی شیلپید</p> <p>قهرساختن = بوغوس دلجی</p> <p>ناگهان برخاستن وبی احتیاطی = بربغله</p> <p>کلوله وگرد = بوغوندگ</p> <p>بگذار = بیل</p> <p>پدرکلان = به کله</p> <p>ذره چشم = بریلی چشم</p> <p>گاونر = بوغه</p> <p>چهره خشمگین = بوکره</p> <p>پراگنده ساختن = بوترادلجی</p> <p>گذشتاندن = بورلجی</p> <p>مریضی ازترس پیداشده =بوغمه</p> <p>تارپشمی برای گلم = بافه</p> <p>مادرحال جن ودیو = برزنگی</p> <p>دستکش گندم درو = بی لای</p> <p>موی سر نامنظم = بژغل</p> <p>یک توته زمین برای کشت دهقان=بوگری</p> <p>چادرخالخالی سوراخدار = بوقه ره</p> <p>تپه وبلندی =بوغوندی</p> <p>خرچ بدون سنجیش = باله بورود</p> <p>لفاظی وزبان بازی = بازته لش</p> <p>ولخرچ وبی احتیاط = بی ایف</p> <p>بستره پیچ = بوغ بن</p> <p>شفاف وصاف ولشم = بولول</p> <p>گورکردن = بوغوجی</p> <p>اخذکن وبگیر = بیس ته نو</p> <p>نهال خاردار = بورغوسو</p> <p>تحفه عروسی =بوخچه</p> <p>علف هرزه کوهی = بوته رنغو</p> <p>گوشه چیزی = باغل لو</p> <p>حراف و پرگوی = بیله سی</p> <p>تهدیدوسرزنیش = بی خای بی خای</p> <p>مصرف پول = بورشاو</p> <p>بیائید = بید</p> <p>مردوزن بدکاره = بدگشت</p> <p>پسر وبچه = باچه</p> <p>بدجنس وبدذات =بدرگ</p> <p>برآمدن = بور</p> <p>بدقواره = بدسامبل</p> <p>آزان مرغ = بنگ</p> <p>اعانه وکمک = باسمه نی</p> <p>ثروتمند = بیانگ</p> <p>یکدسته = باوچه</p> <p>بوم وبوف = بایه قوش</p> <p>تنبل وبیکاره = بی کمر</p> <p>کری پای = بوربی</p> <p>احتیاط = بولغه</p> <p>کامل = بوتوم</p> <p>بجنبان =بولگن</p> <p>بجنبان = بوج بنو</p> <p>خواب شوید =بوفتو</p> <p>شب گذشته =بی گاینه</p> <p>بیگانه = بی گنه</p> <p>طرفداری = برگیرله</p> <p>بوی کردن = بوی چی له</p> <p>رشدکردن = بری کدو</p> <p>قطع کردن = بیریدو</p> <p>جوشیدن مایعات = بل به لک</p> <p>باربندی کالا = برسیله</p> <p>کوهان شتر = بوکو</p> <p>بستن بندآب = بوگ</p> <p>بهاری = بارنه</p> <p>بالائی = بورنه</p> <p>حمله کردن =برغوله</p> <p>فربه ساختن گوسفند= بورداقی</p> <p>شهبازوعقاب = بورگود</p> <p>چشمه کنارکوه =بولاق</p> <p>استطاعت وتوان =بولقیه</p> <p>مخفی کردن =بوخه چی</p> <p>نبات خوردنی = بی جین دگ</p> <p>حیوان چارپای = بوده</p> <p>بی بی = زن سادات</p> <p>آبکش کردن کالا =بولغودلجی</p> <p>زورمند =به قور</p> <p>آماسیدن ازمریضی = بوغوز</p> <p>خزنده زهردار = بوی</p> <p>زن برادر =بیکه</p> <p>دگمه = بوچی</p> <p>لگن خاصره = بوکه</p> <p>سرتپه =به لی بند</p> <p>صدقه توشوم =بلای بورتوشوم</p> <p>برویم = بوری</p> <p>گیاه طبی =بزباش</p> <p>زشت کار =بابونه</p> <p>پرنده شکاری =باشه</p> <p>*********************************<br class='autobr' /> *********************************</p> <p>حرف ” پ”</p> <p>دری هزاره گی</p> <p>فضله گوسفند = پیش قیل</p> <p>بازی زنانه = پیش پو</p> <p>جای آفتابی = پیتاو</p> <p>گلیم =په لاس</p> <p>فراموش کردن = پورموشت کدو</p> <p>کم ارتفاع = په غج</p> <p>تپه هموار = پامی</p> <p>تماماً = پگ</p> <p>تکه پای پیج =پی تاوه</p> <p>کاملاً کور = پیت کور</p> <p>زکام =پی شی گگ</p> <p>پیراهن بره کی = پیش پی تاو</p> <p>خودراجمع کردن = پیندی کدو</p> <p>مغرور =په روفتو</p> <p>چیزی کم وزن وسبک= پش پول</p> <p>درین اواخر = پس قد</p> <p>پشم =پاشوم</p> <p>پیراهن = پی رو</p> <p>راش بیل برفپاک =پارو</p> <p>خلق تنگی =پی خگده</p> <p>پوچی = بی حیائی وبیشرمی</p> <p>چیدن گیاه هرزه = پوجی</p> <p>شوربای روغن باآب =پی یاوه</p> <p>فضله مرغ = پی خیل</p> <p>دانستن =پی بورده</p> <p>مثل ومانند = پی روود</p> <p>گریستن = پیخ پوت</p> <p>پرتاب کن =پورته کو</p> <p>مطابق وبرابر =پی لو</p> <p>ازنظرانداخته شده = پورته غو</p> <p>قدکوتاه = پخ تگ</p> <p>ریسمان ضخیم =پی چول</p> <p>پنیدیده = پولدو</p> <p>شال وپاتو = په ته کای</p> <p>پیشرو = پیش لو</p> <p>تکه پیراهن =پیروغو</p> <p>خودخواه =پوگ</p> <p>لکنت زبان =پولاسی</p> <p>ملامت = پورده</p> <p>تنفس کردن =پش پوش کدو</p> <p>عوضی کارکردن= پول غو</p> <p>چوب دستک بام =پول غو</p> <p>ران انسان = پات</p> <p>سخت زدن =پت</p> <p>تهدیدکردن =په ته که</p> <p>گلیم کهنه =په تگ</p> <p>خورخورکردن =پوخس کدو</p> <p>کم جرئت وترسو =په سگده</p> <p>پختن کوزه =پاجه ده دو</p> <p>نفس سوختگی = پی چه نگ</p> <p>تنبان =پای جومه</p> <p>فرسوده وغمگین =پارقود</p> <p>عبرت گرفتن =پانیادشدو</p> <p>گیاه کوهی =پالی</p> <p>پهلوان =پاله وو</p> <p>همواروپهن =پام</p> <p>شیرحیوان نوزائیده =پی له</p> <p>ظرف چوبی =پی له</p> <p>سقف خانه =پوشتی پول</p> <p>تقسیم کردن = پاره دلجی</p> <p>پیوندزدن تارگلیم =په ته لیز</p> <p>درهم وبرهم =پی چی لگ</p> <p>تماماً =پگ شی</p> <p>کثیف = په تل</p> <p>فهمیدن = پای افته دو</p> <p>آخرماه =پوری</p> <p>هدهد وشانه سرک = پوپوگ</p> <p>پشیمان ونادم =پوشومای</p> <p>قطعه زمین =پته هی</p> <p>دیوارگلی =په خه سه</p> <p>تلاش و تپیدن = پرپل ده</p> <p>آخرین محل شرط = پی ته</p> <p>بهتان = پیته لوم</p> <p>گوشه و انزوا = پیغوله</p> <p>شکستن =پی چی</p> <p>کندن پروبال =پوددلجی</p> <p>سرنگون =پوله</p> <p>نازک وکم مقاومت =پودده</p> <p>فراوان وزیاد =پی رأی مو</p> <p>پوست کاه پورشده = پوستیل</p> <p>تپیدن = پخسیدو</p> <p>گول زدن = پی تای</p> <p>نادم وپیشیمان = پیش مو</p> <p>اخلالدرکاری =پیچی لخسانی</p> <p>پشتاره =پنده کی</p> <p>تنبل وبیکاره = پاش تای</p> <p>آهسته راه رفتن =پشت پشت</p> <p>قبرستان = پای کل</p> <p>کل وسرتاس =پوتور</p> <p>اندازه =پی بنه</p> <p>درخت کناردریا =پاده</p> <p>پف کردن آب =پورج</p> <p>آماس کردن = پولدودلجی</p> <p>انتیباه گرفتن =پنددلجی}}</p> <p> ادامه دارد…</p> <p>هرنوع استفاده از این نوشته بدون ذکر منبع اکیدا ممنوع است.</p> <p>کابل پرس^{<a href="https://www.kabulpress.org" class='spip_out' title="تعریف/واژه: کابل پرس نام رسانه آزادی است که در سال 2014 میلادی توسط شاعر و نویسنده هزاره (…)">?</a>}</p></div> https://kabulmobile.com/article49055.html https://kabulmobile.com/article49055.html 2011-01-08T09:00:00Z text/html fa محمد عوض نبی زاده هویت، تاريخ، فرهنگ و زبان هزاره <p>قسمت اول: <br class='autobr' /> تاریخ خونبار افغانستان مشحون ازعملکرد خشن حکومتهای استبدادی وخودکامه است که زمامدارانی را به زور لشکر قبیله به قدرت رسانیده وبه زورلشکر قبیلوی از قدرت ساقط ساخته اند.حکمرانان مستبد ,قتل عامها ,کله منا رها,سیاه چالها , زمین سوخته ,کو چ اجباری , پاک سازی قومی وسیاست ژینوساید وغصب سر زمین آبا ئی وپدری رابالای اقوام محروم افغانستان و بخصوص مردم هزاره بصورت بی رحمانه و ظالمانهء آن تطبیق نموده اند وعمدتآ مردم هزاره پس از تصفیه قومی ,مذهبی وغصب زمین و املاک پدری شان از مناطق هزارستان (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> / <a href="https://kabulmobile.com/mot8.html" rel="tag">هویت، تاريخ، فرهنگ و زبان</a>, <a href="https://kabulmobile.com/mot41.html" rel="tag">هزاره</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L132xH150/arton49055-6867d.jpg?1769506956' class='spip_logo spip_logo_right' width='132' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p>قسمت اول:</p> <p>تاریخ خونبار افغانستان مشحون ازعملکرد خشن حکومتهای استبدادی وخودکامه است که زمامدارانی را به زور لشکر قبیله به قدرت رسانیده وبه زورلشکر قبیلوی از قدرت ساقط ساخته اند.حکمرانان مستبد ,قتل عامها ,کله منا رها,سیاه چالها , زمین سوخته ,کو چ اجباری , پاک سازی قومی وسیاست ژینوساید وغصب سر زمین آبا ئی وپدری رابالای اقوام محروم افغانستان و بخصوص مردم هزاره بصورت بی رحمانه و ظالمانهء آن تطبیق نموده اند وعمدتآ مردم هزاره پس از تصفیه قومی ,مذهبی وغصب زمین و املاک پدری شان از مناطق هزارستان مرکزی و جنوب کشور واز ساحات هزاره نشین قندهار, ارزگان – هلمند وزابل توسط رژیم خون آشام امیر عبدالرحمن خان به شکل بیجا شده گان داخلی به مهاجرت و کوچهای اجباری وگروه های تبعیدی درساحات زیردر داخل کشوروادار به فرار و تبعید اجباری گردیدند.</p></div> <div class='rss_texte'><p>که از جمله,:- درمرکز ولایت سر پل , ولسوالی سنگچارک ,ولسو.الی بلخا ب , ولسوالی کوهستانا ت ولایت سرپل , درمرکز ولایت بلخ درشهر مزارشریف ,ولسوالی چارکنت , ولسوالی چمتا ل ,ولسوالی شولگره , ولسوالی دولت آباد, ولسوالی بلخ , ولسوالی کشنده ولایت بلخ , درمرکز ولایت سمنگان در شهر ایبک وقریه های پشت بند , ولسوالی دره صوف , ولسوالی خرم وسا باغ ولایت سمنگان , درمرکز ولایت بغلان درشهر پلخمری , ولسوالی دوشی , ولسوالی دهنه غوری , ولسوالی خنجان ,ولسوالی تاله وبرفک, ولسوالی نهرین ولایت بغلان , درمرکز ولایت قندوز ,ولسوالی خان آبا د ,ولسوالی علی آ با د , ولسوالی خوست وفرینگ ولایت قندوز, درقریه های مرکزی شهر تالقان ولایت تخار , در ولسوالی کشم ,ولسوالی درواز ولایت بدخشان ,ولسوالی دره هزاره ودردیگرمحلات ولایت پنجشیر, ولسوالی خوشی ولایت لوگر , قراء مرکزی ولایت بادغیس , در عده ای از ولسوالی های ولایت با دغیس , درولسوالی پسا بند ولایت غور , در منطقه دولتیار ولایت غور , در مرکز ولایت در شهرهرات , ولسوالی کرخ ,ولسوالی ادرسکن, ولسوالی زنده جان, منطقه جبره ئیلی ولایت هرات , در ولسوالی ناد علی ولایت هیلمند , شهر لشکر گاه ودر دیگر ولسوالی های ولایت هیلمند , در مرکز ولایت شهر قندها ر, در ولسوالی اجرستان ولایت غزنی , درولسوالی خاص ارزگان , ولسوالی چوره ولایت ارزگان ,در مرکز ولایت لغما ن , درمرکز ولایت پکتیا در شهر گردیز, ولسوالی بگرام ولایت پروان در قریه ده مسکین وغیره مسکن گزین گردیدند .که اکنون مردم هزاره ء فراری و تبعیدی درین سا حات با فیصدیهای گوناگون نفوس حضور فزیکی و اجتماعی مهمی را دارا میباشند.</p> <p>بیش ازیک سده قبل مردم هزاره درساحات جنوب روسیه تزاری-ازبکستان, منطقه مروترکمنستان , قزاقستان وداغستان روسیه کنونی ,سکونت اختیار کردند -که از لحاظ نژادی , اتنیکی وچهره ظاهری شباهتهای کامل با مردم محلات مذکور داشتند وبمرور زمان هویت قومی, اتنیکی و لهجه وگویش زبان هزاره گی^{<a href='https://kabulmobile.com/definition2.html' title="تعریف/واژه: زبان هزاره گی یکی از زبان های زنده جهان است که بیش از پانزده میلیون تن در (…)">?</a>} خود ها را از دست دادند ودرمیان مردم این محلا ت حل وجذب شدند اما ساکنان مرکزی و شمال غرب هزارستان افغانستان که در ایران بنام اقوام بربری و خاوری مشهورند یکقرن پیش درقریه های اطراف شهر مشهد ایران ساکن شدند ولی با وجود مشترکات مذهبی وزبانی که با مردم ایران دارند- آنان تاهنوز هویت قومی لهجه و گویش هزاره گی خود ها را حفظ نموده اند و بخشی دیگر-یکه از جنوب شرق هزار ستان درنیم قاره هند در شالکوت و یا شهر کویته پاکستان امروزساکن شدند نیز تاهنوز هویت قومی – لهجه و گویش زبان هزاره گی را با اصالت قد یمی آن با تداخل برخی از لغات انگلیسی و اردو حفظ کرده است که بنام مردم هزاره کویته ء پاکستان یاد میشوند. و هم چنان سایرگروه های تبعیدی و فراری مردم هزاره به کشورهای سوریه – عراق وهندوستان کنونی بنام اقوام خزاره مسکون شده وهویت قومی و لهجه مروج هزاره گی خود ها را حفظ نموده چون از لحاظ ساختمان فزیکی ونژادی نتوانستند با مردم این ساحات جذب ومخلوط شوند.</p> <p><strong>جامعه هزاره مانند دیگرجوامع قومی افغانستان و جهان ازخود دارای خصوصیات زبانی و گویش خاص لسانی است مردم هزاره ازگذشته های دور به لهجه مروج – فارسی هزاره گی مکالمه میکرده است ولهجهءهزاره گی روی مشتقات– نحوه گویش ولهجه – به کار برد اصطلا حات وعبارات مغولی وترکی- وویژه گیهای ارتباطی جملات وعبارات ونحوه تولید زبان ولهجه تکیه دارند. </strong></p> <div class='spip_document_8603 spip_document spip_documents spip_document_image spip_documents_center spip_document_center'> <figure class="spip_doc_inner"> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L480xH281/the_hazaras-36985.png?1769368902' width='480' height='281' alt='' /> </figure> </div> <p>درموارد زیادی اصطلا حات ترکی ومغولی غالبا در بخش ,گیا هی, اندام ,محلات ,زیبا شناسی وفرهنگ فولکلوربرجستگی داشته است که تاهنوز مردم هزاره با استفاده از لغات ,اصطلاحات ونامها ی مغولی,ترکی وفارسی امور لسانی خویش را به پیش می برند.<br class='autobr' /> برای تحقیق بیشترزبان وگویش هزاره گی دو جنبه باید مدنظر گرفته شود.اول, رابطه بین گویش هزاره گی و زبانهای مهمی که برآن تآثیر گذاشته اند ,مانند فارسی, مغولی وترکی ودامنه تآثیرات هر کدام ازآنها برلهجه وگویش هزاره گی دوم– ویژه گیهای خاص ومنشآء گویش و لهجه هزاره گی.</p> <p>و طوریکه تحقیقات نشان میدهد لهجه ای هزاره گی گویش است مختلط از فارسی–ترکی و مغولی باسنت گفتاری مخصوص به خود اما تدوین نشده با استناد بمنابع تاریخی زبان مادری مردم هزاره لهجهءهزاره گی فارسی بوده است چنانچه دررونوشت نکاحنامهء کشف شده درقرن چهارم هجری از بامیان که به لهجه هزاره گی فارسی نوشته شده نشان دهنده ثبوت این موضوع میباشد وبدین ترتیب جامعه هزاره نسل اندرنسل اصالت زبان و گویش لهجهء هزاره گی فارسی را منتقل ساخته و باخود به همراه آورده است که منشاء اصلی و پایه های اساسی زبان و گویش لهجه هزاره گی را میتوان درزبانهای ترکی ومغولی بشکل فراوان پیدا نمود.</p> <p><strong>زبان و لهجه ء مردم هزاره افغانستان :-</strong><br class='autobr' /> نام کتابیست که توسط زبان شناس روسی و.ا. ایفیموف به سال 1965 – میلادی در مسکو بزبان روسی بچاپ رسیده واز زبان روسی به زبان فارسی ترجمه که تا هنوز امکان چاپ نیافته است. دراین اثرراجع به زبان ولهجه مردم هزاره براساس اصول زبان شناسی و نظربه ویژه گیها ی ساختاری بحث شده ودر آن تذکر رفته که زبان وگویش لهجه هزاره گی نمیتواند خارج از چو کات لهجه های که در آسیای میانه وافغانستان مروج است مطالعه شودزیرا نه تنها مردم هزاره یک گروه مستقل قومی و اتنیکی است بلکه زبان ولهجه هزاره گی بسیارویژه گیهای فونتیکی وگرامری مختص به خود رانیزدارد که در میان آن بقایای لغاتهای زبا نهای ترکی ومغولی خیلی زیاد موجود است.</p> <p>این اثر براساس موادیکه توسط مولف در سالهای 1959-1965 – میلادی,ازمیان یکی ازلهجه های مردمان هزارستان مرکزی افغانستان نوشته وجمع آوری گردیده است که شامل,فونتیک و آوازشناسی, سیستم واولها,صرف ,مورفولوژی و,معلومات مختصر درباره نحو میباشند که اگر این اثربه چاپ برسد از نظر شناخت لهجه های معمول و مروج در مناطق هزاره نشین کشوراهمیت زیادی خوهند داشت.چون اقوام هزاره افغانستان در مناطق مرکز ,شرق – شمال وغرب افغانستان تا سرحد ایران بصورت متشکل و دسته جمعی باچهره های ترکی و مغولی بسر میبرند ومانند اقوام تا جیک همسایه خویش زبان دری را درلهجه هزارگی بومی خاص خود بکار میبرند.</p> <p>درسال 1348– شمسی ,شعبهء زبان شناسی دانشکده ای ادبیات دانشگاه کابل که- لهجه های مردم ولسوالی یکاولنگ و دره فولادی مرکز ولایت بامیان رابرای اتلس زبان شناسی افغانستان ثبت کرده است نشان دهنده ء بیشترین لغات ترکی و مغولی در ین لهجه ها میباشند وقاموس زبان هزاره گی که مجموعآ شامل 1450 – لغت در سال 1352- شمسی بوسیله شاه علی اکبر شهرستانی عضوشعبه فرانسوی فاکولته ادبیات وعلوم بشری تالیف گردیده است ودرین قاموس لغاتهای لهجه ءهزاره گی با شاخه های مختلف زبانهای ترکی ومغولی وازبکی مورد مقایسه قرارداده شده اند.</p> <p>صاحب این قلم نیزجلد اول رسا له لهجه های مروج مردم هزاره ء ,دایزنگی ,بهسود و جاغوری شامل بیش از 1850- لغات لهجه هزاره گی را در سال 1365– شمسی درکا بل چاپ و.جلد دوم رساله حاوی بیش از 600- لغات لهجه ء مروج مردم هزاره را در سال 1369 –شمسی در کابل به طبع رسانیده است. که نویسنده ء این دورسالهء لهجه های مروج مردم هزاره را درهنگام مسا فرتهای متعدد به ولایات– شهرها ومناطق هزاره نشین کشور طی نشستها وتماسهای مستقیم انفرادی وجمعی با محاسن سفیدان مرد م هزاره بصورت حضوری مکالمه- جمع آوری – تر تیب و تنظیم و به زبان دری ترجمه که جلد اول رساله بشکل خطاطی و با صحافت مقبول تدوین ولی رسالهء دومی با حروف طباعتی چاپ گردیده است.</p> <p>قرار معلوم تا هنوزدرباره لهجه وگویش عامیانه زبان مردم هزاره تحقیقات بسیار محدود بوسیله دانشمندا ن روسی ودنمارکی- کاندید اکادمیسن شاه علی اکبرشهرستانی- حاجی کاظم یزدانی و صاحب این قلم قبلا انجام شده است ولی متاسفانه تااکنون در باره لهجه وگویش مردم هزاره آثاری تحقیقی بیشتری در دسترس قرار ندارد امید واریم در آینده کار تحقیقی بیشتر وجامعتری صورت گیرد،که میتوان با سازماندهي وتلاش جمعي،خردمندانه، وباخود گذری به این هدف مهم رسيد.</p> <p>اینک از میان لغات های دو رسا لهءچاپ شدهء لهجه و گویش زبان هزاره گی تالیف صاحب قلم را بعد از اصلاحات تکمیلی در لهجه و گویش هزاره گی متذکره که اصطلا حات -عبارات – لغات ها وکلمات ترکی و مغلی بوفرت وبصورت واضح درآن مشاهده میگردند جهت معلومات بیشتر به ترتیب الفباء پیشکش خواننده گان محترم میشوند و امیدوارم که مورد توجه شان قرار گیرند.</p> <p><strong>فرهنگ لهجه هزاره گی ترجمه به زبان دری ازمحمد عوض نبی زاده</strong></p> <p><strong>دری هزاره گی حرف- الف</p> <p>بیخی تمام کردن کاری = ایکر ته</p> <p>وارخطا = ا بلک</p> <p>بعداًوپسانتر = اوسه</p> <p>رفیق = آلی</p> <p>پدر = آبی</p> <p>پدر = آتی</p> <p>مادر = آیه</p> <p>مادر = آیای</p> <p>خواهرخانم = ایگه چی</p> <p>زن برادرشوهر = اپسو</p> <p>مادر حال = الختو</p> <p>کاکا = ابغه</p> <p>گام = الغو</p> <p>پلچک = الغوچگ</p> <p>دروغگو = الغاو</p> <p>قریه = آغیل</p> <p>بلی = اری</p> <p>بلی = اتی</p> <p>بلی = اتوف</p> <p>پوست خشکیده جلد = ایپه غو</p> <p>گره زدن موی = اته کی</p> <p>ژنده پوش = الم جلم</p> <p>چکش = اله غه</p> <p>کف دست = اله غه</p> <p>بیحال = التن کنده</p> <p>استاده کردن = ایستل جی</p> <p>بی‌نظم وسراسیمه = الخ پلخ</p> <p>عجله = ا په ته له</p> <p>بد سخن = ایله گوی</p> <p>رها کردن = ایله کد</p> <p>فرستاده خاص = ایله چی</p> <p>بنوشان = اوچلجی کو</p> <p>اخطاربجنگ = اله مای له</p> <p>بدل کردن = الیش کدو</p> <p>دوستان = الای گو</p> <p>ترسو = اوشبورغو</p> <p>زکام = آوبینی گگ</p> <p>ابلق و خطدار = اله گگ</p> <p>کم حوصیله گی = اویلده مله گی</p> <p>تهدیدلفظی کردن = آیدکدو</p> <p>مادرکلان = آجه</p> <p>رایگان = ایله</p> <p>هاون و اونگ = اوغور</p> <p>تاریکی کردن چشم = ارگمرگ</p> <p>سفید = ایسپی</p> <p>حفاظت ازترس = اولغوی تو</p> <p>جن وپری = اوخلای</p> <p>بدخلقی = آوخه لیو</p> <p>شبه ومانند کردن = ادلی دلجی</p> <p>ذغال چوب = انگیشت</p> <p>هررنگ = ارجل</p> <p>کهنه وژولیده = اژغند</p> <p>دستدوزی لباس = ایرمه</p> <p>استخوان = اوستغو</p> <p>شوربای تخم مرغ = اوشورک</p> <p>اسپ تندرو = ایرغه</p> <p>آن وبلی = اوته</p> <p>ای خانم = ایکه</p> <p>سبز تیره = ایشیل</p> <p>خانم برادر = این گای</p> <p>کنجدامن پیراهن = اینگر</p> <p>جلوگیری = آیگنده</p> <p>خودنمائ = استه قله</p> <p>غذائی ازآردودوغ = اوماج</p> <p>نازکردن = ایرکه تو له</p> <p>گدائی گر = اوسخور</p> <p>تصادف کردن = ادوگوت له</p> <p>ریسمان قلبه = اتنگ</p> <p>بیکاروبیبندوبار = ایله سر</p> <p>محاصره ونگهداری = ایگل</p> <p>اطاعت و ازگفت شدن = آزاید</p> <p>آئیست = حامله وباردار</p> <p>برخیز = ارخای</p> <p>مادر = آبای</p> <p>پدر = آتای</p> <p>مادرکلان = آپای</p> <p>خانم اشراف= آغه</p> <p>حالا = آکو</p> <p>جنزده گی = انگلتو</p> <p>برخاستن = ارخستو</p> <p>ارباب = آولوغ</p> <p>شرم و حیا = آی برخوردو</p> <p>ناخن = آخو</p> <p>رویش کاری = اوداو</p> <p>دبل وضخیم = اوستور</p> <p>همسرو خانم = آوتینه</p> <p>مادر اندر = آچه</p> <p>تخمین = ادلقه</p> <p>مادرکلان پدری = آچول</p> <p>دفع زهرمار = آووسو</p> <p>پرنده گوشتخوار= اله قومغای</p> <p>شراره آتش = آله مگده</p> <p>پشت گردن = اله مغه</p> <p>حرص وآذزیاد = آپه له</p> <p>خط باریک بافت = اوگ</p> <p>مریضی دندان حیوان= آمرو</p> <p>صرفه جوئی = ایلای</p> <p>انبارسنگها = اوبه</p> <p>افواه و تبلغات = اله هوئید</p> <p>همانطور = اموتور</p> <p>صداکشیدن سگ = اوله جی</p> <p>غذای شکمبه گوسفند = اورگوماج</p> <p>آرزو ومیل = آغو</p> <p>اتسه زکام = آپچی</p> <p>الماسگ = آتیشگ</p> <p>حدس وگمان = اتکلی</p> <p>سیفلیس = آتیشگدانه</p> <p>خسی کردن گاونر= اخته دلجی</p> <p>تخمین = اتاله</p> <p>زکام = آوچی</p> <p>بیگانه = آتره کی</p> <p>عهد و پیمان = آد</p> <p>شاخه = اوچغ</p> <p>احتیاط = آدوله</p> <p>دورنگ = آله</p> <p>بی عقل = الته</p> <p>خوف وترس = آله ده</p> <p>استاده کردن = ارخال جی</p> <p>عجله وشتاب = اوول</p> <p>فریبکارودروغگو = آبول</p> <p>رقصیدن نشسته = آخوچای</p> <p>غوغاوهیاهو = ایقسراگ</p> <p>وقت وزمان = اوچور</p> <p>نسب و نژاد = آوروغ</p> <p>توجه = اوش</p> <p>نفستنگی وخستگی = این نا سگ</p> <p>اینجا ودرین محل = این جی</p> <p>فاژه کشیدن = ایسنه ده</p> <p>شعله آتش = اله مگ</p> <p>حمله کردن = آله کدو</p> <p>آهسته گذاشتن = آماند</p> <p>حالا = ایساه</p> <p>آتش کردن = ایله سو</p> <p>بیکاره = آی دو</p> <p>زخمی = آوگار</p> <p>علف = آوجار</p> <p>مزاجهای مختلف = آوباد</p> <p>انواع آش = اوگره</p> <p>تخمین کردن = ادلقلجی</p> <p>خفگ کردن = ا فاگ دلجی</p> <p>عقیم کردن = اخته دلجی</p> <p>جادوکردن = آواسودلجی</p> <p>گام انداختن = الغودلجی</p> <p>گپ بیهوده = آولمو</p> <p>گذر از آب = آوپره</p> <p>اساس وبنیاد = آوداو</p> <p>گوشت رانگوسفند = آله مه غه</p> <p>بسته کردن پایحیوان = ایشکیل</p> <p>مادرپدرکلان = آچه که لو</p> <p>چوبدراز برای زراعت = آله کش</p> <p>خزندهشترمانند = شوتوربوغدی</p> <p>هموارکردن = آواردلجی</p> <p>بوته کوهی برایریسمان = الترغو</p> <p>توپک دهن خورجین = ایلمک</p> <p>اشاره = ایلمگ</p> <p>محافظ = ایله غو</p> <p>تنفس تندمریض = اینه جه</p> <p>موج زدن آتش = النگکس</p> <p>انگشت کلاندست = ایرتکه</p> <p>بزنرقوی = ایرگاچ</p> <p>گیاه برای زخم = ایرومقره</p> <p>سوراخ دسته بیل = انغو</p> <p>چیزیراجستجوکردن = ایله بورشدو</p> <p>اخراج ازمجلس = ایل برغو</p> <p>عاجزوخسته = ائیز</p> <p>چوکات زیردروازه = ایرگینگ</p> <p>تکیه کردن = اینه که دلجی</p> <p>همراهی کردن = اولبورغو</p> <p>قرض اندک = آنجگ مانجگ</p> <p>کمینگاه = آیبور</p> <p>موی نرم بز = آدوپه دول</p> <p>غم واندوه = ا یناو</p> <p>بوجول بازی = آپو</p> <p>نفرین شده = اوقره خور</p> <p>خودمانی = ایلوغیل</p> <p>درحیرت مانده = انگوبنگ</p> <p>متردد ودودل = ایلنگ سیلنگ</p> <p>پالیدن = اپله</p> <p>گره خورد = ایلمگ</p> <p>نسلگیری حیوان = اپیره</p> <p>آرامشدن = اموجی</p> <p>تهدیدکردن = اخوداب دلجی</p> <p>ازرمه جداشدن= اپلتری</p> <p>اشتیاق = اجورغه</p> <p>بزآهو = ارغلی</p> <p>گیاه نوروئیده = اله سو</p> <p>کنایه وطعنه = آیه دگ</p> <p>پوست قاف = الیله</p> <p>شبپرک چرمی = ایلگینگ</p> <p>شرم وحیا = ایبیرشیبیر</p> <p>جویچه آبیاری = اوروغچر</p> <p>کف زمین دریا = آوخه نه</p> <p>علاقه جنسی حیوان= آی ریغ</p> <p>ناله وگریه = آنجه له</p> <p>پرنده آبی زردرنگ = انغیر</p> <p>درخت کوهی = ایرغای</p> <p>کیسه دباغی شده = آمبو</p> <p>شاخه شاخه = آچه لی</p> <p>کیسه دراز پول = امپو</p> <p>لبه تیزظرف = ایرماغ</p> <p>بغل ایستادشدن = ایل کامرو</p> <p>تسمه زین اسپ = اخته سو</p> <p>بلندنمودن گوش حیوان = اووج</p> <p>بیتابی از پورخوری زیاد = ایلدره</p> <p>باغیرت وباننک = ایرکه تو</p> <p>بااطمینان وفارغ البال = اوماق بله</p> <p>پندیده گی = امس</p> <p>خواب آلود = اورگیله</strong></p> <p>ادامه دارد…</p> <p>هرنوع استفاده از این نوشته بدون ذکر منبع اکیدا ممنوع است.</p> <p>کابل پرس^{<a href="https://www.kabulpress.org" class='spip_out' title="تعریف/واژه: کابل پرس نام رسانه آزادی است که در سال 2014 میلادی توسط شاعر و نویسنده هزاره (…)">?</a>}</p></div> https://kabulmobile.com/article43752.html https://kabulmobile.com/article43752.html 2010-12-07T20:03:07Z text/html fa رزاق مأمون <p>بعد از تشریح ماوقع برای ملاخاکسار درکابل، اشک از چشمانش جاری شد وگفت: <br class='autobr' /> خداوند به داد این ملک برسد... از سال هاست دلم گواهی می دهد که مسعود به کسی وابسته نیست وبرای نجات افغانستان آفریده شده است! <br class='autobr' /> خاکسار بعد ازابراز این سخن، ناگاه به آدرس نامعلومی دشنام گویی کرد و چشم هایش سرخ شدند. او گفت: خداوند آزمون سختی را پیش آورده است. <br class='autobr' /> پلان عملیاتی را به ملاخاکسار تحویل دادم. این درحالی بود که به طور همزمان، زرق اطلاعات وسبوتاژ روند عادی جنگ وکارنفوذی درولایات شمال به خصوص درولایت سرپل که از (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L148xH150/arton43752-bdf8e.jpg?1769506957' class='spip_logo spip_logo_right' width='148' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p>بعد از تشریح ماوقع برای ملاخاکسار درکابل، اشک از چشمانش جاری شد وگفت:</p> <p>خداوند به داد این ملک برسد... از سال هاست دلم گواهی می دهد که مسعود به کسی وابسته نیست وبرای نجات افغانستان آفریده شده است!</p> <p>خاکسار بعد ازابراز این سخن، ناگاه به آدرس نامعلومی دشنام گویی کرد و چشم هایش سرخ شدند. او گفت: خداوند آزمون سختی را پیش آورده است.</p></div> <div class='rss_texte'><p>پلان عملیاتی را به ملاخاکسار تحویل دادم. این درحالی بود که به طور همزمان، زرق اطلاعات وسبوتاژ روند عادی جنگ وکارنفوذی درولایات شمال به خصوص درولایت سرپل که از مظالم فرماندهان دوستم به ستوه آمده بودند، رو به اتمام بود و اسناد زیادی را در مورد بچه بازی، زن بازی،غصب ملکیت های مردم وزورگویی های فراوان درمناطق شمال از سوی فرماندهان آماده کرده و به ملاخاکسار تحویل دادیم. اضافه برآن، درگزارش اسنادی درج شده بود که انگلیس ها به خرج ایران وهمکاری یک امریکایی فراری، برای جنرال دوستم بانکنوت های ده هزاری چاپ می کرد. خاکسار مأموریت داشت تا قدم آخری را موفقانه به جلو بردارد.</p> <p>خطوط اصلی گزارش اپراتیفی مشخص می کرد که روس ها، ازبک ها وایرانی ها خواهان تجزیۀ افغانستان اند. همچنان با خطوط درشت تصریح کرده بودیم که جنبش ملی به رهبری جنرال دوستم که اکنون با ایرانی ها دست اتحاد داده، درآینده به کمک ترکیه، پاکستان وانگلیس هرزمانی که بخواهند می توانید"گلیم" حاکمیت طالبان را برچینند! این نکته ای بود که ملاعمر نسبت به آن بسیار حساس وسریع العمل بود.</p> <p>ظرف یک هفته نتیجۀ صریح دیدارملاخاکسار با ملاعمر درمورد سرنوشت این پلان مشخص شد. خاکسار بامداد هفته بعد چنین رمز صادرکرد:</p> <p>خبره بیخی اوکی شوه!</p> <p>من بلافاصله این پیام کوتاه و مهم را به دستگاه مخابره پنجشیر فرستادم.</p> <p>ملاخاکسار مأموریت تاریخی خویش را به سررساند ودربازگشت به کابل چنین حکایت کرد:</p> <p>وقتی پلان عملیاتی را به ملاعمرشرح دادم، جوانب مختلف قضیه به بحث کشیده شد، ملاعمر ناگهان ازمن سوال کرد: آیا فکر نمی کنی که مسعود درپس این پلان قرارداشته باشد؟ من توضیح دادم:</p> <p>از جانب مسعود به ما اطمینان داده شده است که اگر قرار باشد طالبان به هدف جلوگیری از توطئه ایرانی ها به خاطر تجزیۀ افغانستان وارد میدان شوند، هرگزبر مواضع ما حمله نخواهد کرد!</p> <p>ملاعمر با تردید گفت: می دانم. مسعود با دوستم وایرانی ها قابل مقایسه نیست!</p> <p>ملاخاکسار فشردۀ نتایج حاصل شده را این طوربیان کرد:</p> <p>به ملاعمر تشریح کردم که جز نجات افغانستان راه دیگری نداریم!</p> <p>ملاعمر گفت:</p> <p>دوستم از طریق مولوی باقی ترکستانی با ما درتماس است. باور ندارم که دوستم درتوطئه تجزیه افغانستان مشارکت داشته باشد.</p> <p>من گفتم: اسناد درین رابطه وجود دارد که درج همین گزارش است و درضمن صدای سردارناصری ضبط است که از موافقت دوستم سخن می گوید و تصریح کرده که" پهلوان" با این طرح توافق دارد. ملاخاکسار می افزاید: <br class='autobr' /> ملاعمر به ادارۀ اطلاعات قندهار هدایت داد که مولوی باقی ترکستانی را تحت نظربگیرند که آیا با مرکزفرهنگی ایران درتماس است و یا خیر؟ وی همچنان هدایت داد که تا حصول نتیجه از سوی شبکه اطلاعاتی ازقندهار خارج نشوم. شبکه استخبارات، به زودی اطلاع داد که مولوی ترکستانی با ایرانی ها درتماس است.</p> <p>ملاخاکسارمی گوید:</p> <p>ملاعمر درپایان ملاقات با من با صدای بلندی به مخابره چی گفت به کلیه فرماندهان طالبان اعلام کند که: راتول شی!</p> <p>درآن زمان آغاشاهی وزیرخارجه پیشین پاکستان به حیث مأمورسازمان ملل درقندهاراجرای وظیفه می کرد. وی کلیت ماجرا را از طریق باقی ترکستانی که با وی رابطه داشت، برداشت کرده و به سازمان ملل متحد گزارش داده بود. علت گزارش آغا شاهی به سازمان ملل این بود که درصورت عملی شدن تجزیۀ افغانستان، برنده اصلی ایرانی ها بودند و قطعه ضعیف دردست پاکستان باقی می ماند. اگر براسناد رسمی سازمان ملل متحد مربوط به سال 1998مراجعه شود، پلان تجزیه افغانستان از سوی ایران ممکن است به طور مستند دربایگانی آن سازمان قید شده باشد.</p> <p>با آن هم مسعود از وقوف احتمالی شبکه های پاکستانی ازین پلان بیمناک بود. آغا شاهی نیز ازین روند آگاهی داشت و اطلاعات مسعود نشان می داد که پاکستان نیز درآن مرحله با تجزیۀ افغانستان موافقت نداشت. این طرح سیاه عمدتاً از سوی ایران حمایت می شد. با همۀ بیم ها و امید ها، عملیات اشغال مزارشریف مثل دیگر عملیات های جنگی شکل طبیعی به خود گرفت. به دستور ملاعمر فعالیت گسترده به خاطر جاده کشی ازهرات به سوی شهر میمنه از طریق کوتل سبزک به راه انداخته شد. این تحرک عجیب و با ورنکردنی تحت رهبری ملایارانه، ملااخترمحمد عثمانی و ملابرادر آغاز گردید وطی یک هفته به پایان رسید. جادۀ دشوار گذر از کوتل سبزک به سوی شهر مزارشریف باید درکمترین مدت برای عبور تسیلحات سنگین هموارکاری می شد. همزمان با شروع عملیات، مسعود مرحلۀ دیگری را مطرح کرد که دایرۀ بازی استخباراتی را تکمیل می کرد.</p> <p>وی با پیشنهاد در بارۀ شایعه پراکنی گسترده درشبکه های مخابراتی وابسته به ایرانی ها موافقت خود را اعلام کرد که به موجب آن تبلیغات ارعاب آوری به راه افتاد که ایرانی ها قصد تجزیۀ افغانستان را دارند وعملیات طالبان به منظور انهدام دسته های جواسیس ایرانی با سرعت ممکن است مزارشریف را اشغال کنند. اطلاعات تزریقی هشدار می دادند که طالبان قصد دارند دپلومات های ایرانی مقیم درقونسل گری ایران مزارشریف را زنده دستگیر کنند تا ازآنان درمورد نیت ایران درتجزیۀ افغانستان اعتراف بگیرند و فیلم آن را به سازمان ملل متحد ومردم افغانستان نمایش بدهند! حملۀ اطلاعاتی کاذب به وسیلۀ سازمان ضدجاسوسی احمد شاه مسعود زمانی اوج گرفت که ایرانی ها درمحاسبه های خویش کوتاه آمده وهرنوع چانس برای خروج ازشهر مزارشریف را از دست داده بودند.</p> <p>قونسلگری ایران درناحیۀ اول شهرمزارشریف کنار مکتب سلطان رضیه موقعیت داشت. امنیت ساختمان برعهدۀ افراد حرکت اسلامی بود.</p> <p>سرعت زرق اطلاعات آشفته هرچند ناشیانه وبعضاً مبالغه آمیز انجام گرفت؛ با آن هم شبکه های ایرانی اصلاً نسبت به صحت وسقم این قضیه فکرنکردند و فرصت تحلیل را از دست دادند. درحالی که همان زمان اداره های قونسلی ایران درهرات وجلال آباد هم فعال بودند و اگر طالبان قصد بازداشت دپلومات های ایرانی را درسر می پرورانیدند، ابتداء از بازداشت دپلومات های ایرانی درهمان شهر ها آغاز می کردند.</p> <p>با شروع عملیات طالبان که از استقامت دوراهی به سوی شهر هجوم بردند، ایرانی ها د درورطۀ اختلال و سردرگمی افتادند وازاسلام آباد وتهران پیوسته طالب کمک می شدند.</p> <p>کارمند ارشد ادارۀ دی ایکس ( ایکس 2) ضد جاسوسی مسعود نیز این قضیه را از زاویۀ دیگری روایت می کند:<br class='autobr' /> نقاط ضعف قبلاً از سوی نفرات ما درمزارشریف تثبیت و گریزگاه ها بسته شده بودند. استخبارات ایران ازموقعیت درتله افتاده، به افراد خاص خود به نام های سیداسد وعلی محمد نام که جزو محافظان ادارۀ کنسولی بودند اخطار کردند که دسته جات طالبان به طور ناگهانی وارد شهر شده و به سوی اداره کنسولی روان اند. آن ها به سید اسد وعلی محمد دستور دادند که هرگز اجازه ندهند که دپلومات ایرانی زنده به اسارت طالبان بروند. سفیر ایران دریک اقدام بی حاصل به مقامات اسلام آباد گفت هیأت دپلومات های ایرانی درمزارشریف دریک قدمی خطر قرار گرفته اند و شما باید برای نجات آنان وارد عمل شوید. این درحالی بود که همۀ ایرانی ها افراد نظامی وجواسیس مجرب درامور افغانستان بودند که برای عملی کردن طرح تجزبۀ افغانستان درآن جا مرکز گرفته بودند.</p> <p>کارمند ادارۀ دی ایکس می افزاید: به وسیلۀ فردی به نام زمان لبیب، به سید رؤف ( ازاعضای حوزه مرکزحرکت اسلامی) پیغام فرستادم که به زودی از شهر بیرون بروند. من مطلع بودم که سید حسین انوری از سران حرکت اسلامی و انجنیروحیدالله سباوون از سران جبهۀ متحد ضد طالبان از تقرب سریع نیروهای طالبان به داخل مزارشریف اطلاع حاصل نکرده بودند. سید رؤف برای آنان اخبار کرد که شبانگاه بی درنگ شهر مزار را ترک کنند.</p> <p>شهر به محاصره کشیده شد. مدیران اطلاعاتی ایرانی که دروضع دشواری قرارگرفته بودند، به سید اسد وعلی محمد ( افراد ویژۀ خویش) خبر دادند که دستور قبلی درمورد دپلومات های ایرانی را بدون تأخیر عملی کنند. سید اسد وعلی محمد همراه با دیگر بادیگارد ها، دپلومات ها را به زیرزمینی ساختمان قنسولگری هدایت کرده و همه را به رگبار بستند. سپس اجساد کشته شده ها را به صحن لیسه سلطان رضیه منتقل کرد و خود از صحنه فرار کردند. طوری که بعد ها اطلاع رسید، این قضیه دریک مجلس خصوصی به نحوی از سوی محمد علی درز کرده بود. خانه محمدعلی درناحیه مهاجر نشین شهرمرزی مشهد ایران موقعیت داشت. پس ازمدتی کوتاه، سید اسد و علی محمد دریک برخورد مشکوک دربالاحصار مزارشریف هدف گلوله قرارگرفت وجان باختند. علت انتقال اجساد ایرانی ها به حیاط مکتب سلطان رضیه آن بود تا به دنیا نشان دهند که نفرات طالبان، دپلومات های ایرانی را به قتل رسانیده اند. مقامات استخباراتی ایران اصلاً ازکنه ماجرا سردرنیاورده بودندو حالا ناگزیر بودند برای پاسخ گویی به افکار عامه درایران و بهره برداری تبلیغاتی درسطح جهانی، از دست دادن کادرهای اطلاعاتی خویش را با کارزار تبلیغاتی جبران کنند.</p> <p>انصافا درگیرودار حوادث آن سال، حکومت ایران درسطح منطقه امتیازاتی به دست آورد. درآغاز، ملامنان نیازی را به قتل ایرانی ها متهم کردند تا موقعیت او را دررهبری طالبان تقویت کنند. شبکۀ ضد جاسوسی مسعود کشف کرده بودکه ملامنان نیازی خود جاسوس ایران است و درمدرسۀ جامی تربت جام ( شهرک مرزی سنی نشین) تحصیلات دینی را نزد علمای اهل تسنن به پایان برده است. زمانی که ملامنان درمدرسۀ جامی به درس مشغول بود، سردار ناصری مسئولیت بخش سپاه پاسداران ناحیۀ تربت جام و سیستان وبلوچستان را برعهده داشت. چون سردار ناصری پروژه های استراتیژیک وخاصی را برعلیه اهل تسنن ایران به پیش می برد، بالطبع عقده هایی میان منان نیازی و سردار ناصری ایجاد شده بود. با همه این ها ، منان نیازی با مسئول اطلاعات سپاه ( به اسم مستعار آقای احمدی) رابطۀ تنگاتنگی داشت.</p> <p>موازی با تشدید دشمنی وجنگ سرد میان مسعود و جاسوسان ایرانی، رهبری آن کشور سیاست های خود را به هدف انزوا و شکستن مسعود بیشتر از گذشته متمرکز کرد. چنان که شبکۀ ضد جاسوسی پنجشیر درهمان آوان اطلاع داد که اطلاعات ایران از طریق جاسوس خویش مولوی منان نیازی سعی دارد با طالبان برسرمسایل مهم به توافق برسد؛ ولی اطلاعات بعدی نشان می دادند که منان نیازی درین کار موفق نبوده است. در همان سال گزارش دریافت شد که برخی حلقات طالبان نیز به نحوی به ایران گرایش هایی نشان می دهند. درگزارش آمده بود که یک هیأت طالبان به سرپرستی عبدالحق وثیق معاون اول ریاست عمومی استخبارات طالبان از راه دریاچۀ نیمروز به آن سوی مرز گذشته بود. احمد شاه مسعود بلافاصله به شبکۀ مخفی مستقر درایران سفارش کرد که این سفر از طریق رسانه های بین المللی افشا شود. یک فعال ضد جاسوسی ( اسمش محفوظ) این مسأله را از طریق آژآنس فرانسپرس به دنیا انتشار داد. درصورت نیاز باید به بایگانی فرانسپرس مراجعه شود. پس ازآن نیز، هیأت های طالبان به تهران رفتند وبرخی ازکارکنان ویژۀ اطلاعاتی ایران نیزبه کابل وولایات جنوب غرب سفرهایی داشتند. هدف ازسفرهای آنان، مطالعۀ ذخایرآبی و دریافت نقطه های آسیب پذیرنیروگاه برق کجکی درهلمندبود.<br class='autobr' /> حکومت ایران با استقرارنمایشی حدود هفتاد هزار نیروهای پیاده وموتوریزه درمرز با افغانستان به آسانی توانست حقیقت ماجرا را مستور کند. افکارعامه ایران علی الظاهر تا اندازه ای متقاعد شد که دپلومات ها به خاطر منافع ایران از سوی طالبان افراطی جان های شان را از دست داده اند؛ حال آن که خود آقایان درنتیجه سیاست های غلط و نامشروع شان درافغانستان، دردام افتاده و ناگزیردستور قتل همرزمان خویش را صادر کرده بودند.<br class='autobr' /> تا جایی که من مطلع هستم تا زمان تحریراین کتاب، به غیرازافراد خاص اطلاعات، هیچ کس دیگری به شمول خانواده های دپلومات های کشته شده از اصل ماجرای قتل بستگان خویش اطلاع درست ندارند. حکومت ایران این قضیه را فراموش شده تلقی کرده به خیال آن که ملافۀ روزگار روی آن کشیده شده، ازین بابت خیالش راحت است. با نشر این کتاب ممکن است حال وهوای آنانی که ازماجرا با خبرمی شوند، نسبت به تبلیغات مقامات رسمی کشورخویش دگرگون شود.</p> <p>آیت الله علی خامنه ای رهبرمذهبی ایران درهمان شب ها و روز ها به نیروهای ارتش ایران اعلام کرد که برای حمله "قاطع" علیه طالبان آماده باشند. " درحالی که خطر درگیری به اوج خود رسیده بود، مقامات سفارت پاکستان درکابل به طالبان اطمینان می دادند که قصد ایران فقط تهدید است وبا آزاد شدن راننده های کامیون های ایرانی که درمزارشریف توسط طالبان دستگیر وبعد آزاد شدند، افکارعمومی درایران نیز تغییر کرده و مردم خواهان درگیرشدن درجنگ با همسایۀ شرقی شان نیستند." افغانستان وپنج سال سلطۀ طالبان- وحید مژده- صفحۀ 125</p> <p>راز اصلی کشتار کادرهای اطلاعاتی ایران فقط برای چند منبع درگیر که درشطرنج عملیاتی برای خرد کردن هستی افغانستان بازی کرده بودند، افشا بود و دیگران فقط از روی حدس وقیاس های سطحی دربارۀ آن سخن می گفتند. برای ارتش ایران از سوی امریکا و متحدان، دامی پهن شده بود که با ورود ارتش آن کشور به افغانستان، اساساً همه چیز درمنطقه دگرگون می شد؛ اما مقامات آخوندی هشیاری را از دست ندادندو یک بار دیگر "جام زهر" را خاموشانه نوشیدند ومنتظرماندند که انتقام این فاجعه را درفرصت معین ازاحمد شاه مسعود بگیرند.</p> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24493" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>رد پای فرعون</p> <p> نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود/ سرگفتار نویسنده</strong></p> </a> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24860" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>بخش اول: مهمان سرکش</p> <p>بخش دوم: جلسه القاعده درقندهار</strong></p> </a> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سوم: به سوی هندوکش </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهارم: مهمانان در کابل </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پنجم: نگاهی بر چلیپای شمشیر ها</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article27712" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش ششم: شناسنامه بن لادن</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article28906" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفتم: شتر به غمزه می افتد</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article30714" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هشتم: گژدم عربی، سحاری امریکایی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article31593" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نهم: بازی موش و پشک </strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article32678" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش دهم: عملیات نرم</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article33229" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش یازدهم: پیشمرگان عرب در پنجشیر- تخار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article34260" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش دوازدهم: پردۀ اسرار</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article35935" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سیزدهم: آخرین ملاقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article37724" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهاردهم: حالت فوق العاده</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article39984" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پانزدهم: مرحله دوم تحقیقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article41341" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش شانزدهم: ایران و احمد شاه مسعود</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article42124" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفدهم: طرح تجزیه افغانستان از سوی ایران</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article43752" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش هجدهم: کابل؛ دیدار با ملا عبدالصمد خاکسار</strong></a></p></div> https://kabulmobile.com/article42124.html https://kabulmobile.com/article42124.html 2010-11-28T18:51:33Z text/html fa رزاق مأمون تجزیه افغانستان <p>درسال های مقامت برضد طالبان، خنجرایرانی همیشه از نیام همکاری بیرون می آمد وبه هدف می زد. پروندۀ ویژه ضد جاسوسی مسعود (دی ایکس) گزارشی را قید کرده است که بربنیاد آن، حدود دو هفته پیش از دومین تهاجم گروه طالبان برای تصرف شهر مزارشریف درماه آگست 1998 سردار ناصری از افسران ارشد اطلاعات ایران درتماس تلفنی با احمد شاه مسعود، خبر تجزیه افغانستان به شمال وجنوب را در کمال خونسردی اعلام کرد. وی درآن زمان به حیث کنسول نظامی جمهوری اسلامی ایران درمزارشریف انجام وظیفه می کرد که از صلاحیت های یک سفیر (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> / <a href="https://kabulmobile.com/mot29.html" rel="tag">تجزیه افغانستان</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L148xH150/arton42124-7d0d2.jpg?1769506957' class='spip_logo spip_logo_right' width='148' height='150' alt="" /> <div class='rss_texte'><p>درسال های مقامت برضد طالبان، خنجرایرانی همیشه از نیام همکاری بیرون می آمد وبه هدف می زد. <br class='autobr' /> پروندۀ ویژه ضد جاسوسی مسعود (دی ایکس) گزارشی را قید کرده است که بربنیاد آن، حدود دو هفته پیش از دومین تهاجم گروه طالبان برای تصرف شهر مزارشریف درماه آگست 1998 سردار ناصری از افسران ارشد اطلاعات ایران درتماس تلفنی با احمد شاه مسعود، خبر تجزیه افغانستان به شمال وجنوب را در کمال خونسردی اعلام کرد. وی درآن زمان به حیث کنسول نظامی جمهوری اسلامی ایران درمزارشریف انجام وظیفه می کرد که از صلاحیت های یک سفیر برخوردار بود.</p> <p><strong>شناسنامه سردار ناصری</strong></p> <p>سردار ناصری از ترک نژادان ایران بود. قدی میانه و چشمان خرمایی داشت و تیپ و حرکاتش به افغان ها شباهت می رساند. صورتش با ریش های خار خار شبیه حزب الهی های ایران مستور می بود. شماری از موهای سپید در میانۀ موهای سیاهش بافت خورده بود. قبل از آن که به عنوان فرد رابط میان ایران وجنبش مقاومت به افغانستان اعزام شود، ریاست قرارگاه انصار سپاه پاسداران درمشهد را به دوش داشت. آقای ناصری در ولایت زاهدان، سیستان وبلوچستان ایران درامور سیاسی، عقیدتی و انتظامی نیز فعالیت های حساسی را انجام داده بود. مدتی در شهرک مرزی سنی نشین تربت جام به انجام مأموریت های ویژه توظیف گشته بود. ایشان به مثابۀ عضو فعال حراست از حفاظت اطلاعات سپاه پاسداران، قبل از سردار موسوی درمشهد مقدس، خیابان فلسطین فعالیت هایی را به انجام رسانیده بود. طوری که در صفحات آتی مطالعه خواهید کرد، سردار ناصری در جریان تهاجم طالبان برای تصرف شهر مزارشریف همراه با هشت تن دیگراز فعالان استخباراتی ایران که در تبلیغات رسمی از آنان به عنوان «دپلومات های ایرانی» نام برده می شود، به دستورمقامات کشورخود شان تیرباران شد.</p> <p>فرزند اول آقای ناصری دختر است که درسال 1380 خورشیدی دوره ثانوی (دبیرستان) را در شهر مشهد به پایان برده است. دخترخانم درسال 1379 بعد از مرگ پدرش طی مصاحبه ای در نشریه قدس گفته بود:<br class='autobr' /> پدرم افغانستان را دوست داشت وتوسط طالبان جام شهادت نوشید. اما دخترخانم هرگز نمی توانست مرگ پدرش را طور دیگری تصور کند. حالا نیز شاید فکر می کند که آقای سردار ناصری از سوی نفرات طالبان کشته شده است. اما نه! درصفحات بعدی این کتاب واقعیت دیگری افشا می شود که فرزند آقای سردار ناصری نمی تواند آن را در خواب هم تصور کند.</p> <p>سردارناصری به هنگام مرگ بیش ازچهل سال عمر داشت.</p> <p>دکترنادرشاه احمدزی چنین روایت می کند:</p> <p>حوالی عصر بود. در خانه آمرصاحب در روستای جنگلک دره پنجشیر نشسته بودیم. آقای عارف سروری مسئول اداره استخبارات، من ( دکتراحمدزی) ، جمشید مسئول دستگاه مخابره، میرویس ( به اسم مستعار شریف عضو شبکۀ ضد جاسوسی) وشخص آمرصاحب درخانه حضور داشتیم.</p> <p>به جزشهید احمدشاه مسعود، همه افرادی که درآن لحظه شاهد حال بوده اند، زنده هستند.</p> <p> در اثنای مجلس، زنگ تلفن ستلایت ( ماهواره) به صدا درآمد. جمشید گوشی را برداشت. بعد از مکالمه مختصر به مسعود اشاره داد که سردار ناصری می خواهد با ایشان صحبت کند.</p> <p>شماره ستلایت احمد شاه مسعود تحت نام مستعار "خالد" چنین بود:</p> <p>00873762275055</p> <p>شماره تلفن ماهوارۀ سردار ناصری را به طور دقیق دریافت نتوانستم. اما درصورت نیاز، دادگاه عالی افغانستان و مراجع قضایی سازمان ملل متحد شماره تلفن ایشان را به راحتی می توانند ازبایگانی سیستم بین المللی دریافت کنند. شماره ای را که درزیر می نویسم، دستگاه ویژه مخابراتی " ادارۀ اطلاعات وحفاظت وابسته به سپاه" درجریان جنگ امریکا وطالبان، درخاک افغانستان فعال بود.</p> <p>00873761289247</p> <p>دردستگاه های بین المللی ماهواره، برعلاوۀ تشریحات اصلی ماهواره و شهرت کاربران ، کلیۀ مکالمات نیز ضبط است. من به عنوان نویسنده کتاب حاضر ازدادگاه ملی وبین المللی تقاضا می کنم که با شروع تحقیقات درین باره، مکالمات سرداران ایرانی را رونویس وافشا کنند تا اسرارهولناکی برای مردم افغانستان و مردم ایران ومنطقه هویدا شود.</p> <p>این شماره ها به همت وتلاش ارزشمند انجنیروحیدالله سباوون دوست وهمرزم نزدیک احمدشاه مسعو وخانم( اسمش محفوظ- عضو شبکۀ دی ایکس) دراختیار من قرارگرفت. ازآن جایی که خانم یادشده برای بقا وعزت افغانستان هنوز هم سرگرم کاربرضد شبکه های جاسوسی ایران مشغول فعالیت است، ضمن سپاسگزاری از همکاری ایشان، اسم وی را محفوظ می دارم. هدف از سپاسگزاری ویژه این است که من سه سال تمام برای دریافت شماره ستلایت مسعود تلاش کردم اما موفق نشدم تا سرانجام به چنین مأمول دست یافتم.</p> <p>دکتراحمدزی می افزاید: مسعود گوشی را در دست گرفت و بعد ازلحظات اولیۀ تعارف، صدای سردار ناصری چنان درگوشی جاری شد که ما همه تقریباً آن را می شنیدیم. سردارناصری گفت:</p> <p>ما بالاخره بعد از مشوره با دوستان مان درافغانستان و دوستان خارجی به این فیصله رسیده ایم که برای حل عادلانه و قابل قبول بحران افغانستان باید این کشور به دو بخش شمال و جنوب تقسیم شود.</p> <p>مسعود ناگهان قیافۀ تشویش ناکی به خود گرفت ورنگ از رخسارش پرید. متوجه شدم چین های پیشانیش به حرکت درآمدند و از سردار ناصری سوال کرد</p> <p>این قضیه را چه کسانی فیصله کرده اند؟</p> <p>سردار ناصری به دوام صحبت توضیح داد:</p> <p>البته بحث های زیادی صورت گرفته است و برای اطلاع شما می خواهم بگویم که کلیه سران جبهه متحد به ویژه « ریش سفید» و « پهلوان» نسبت به این تصمیم موافقت کامل خود را اعلام کرده اند و ... منظور سردار ناصری از«ریش سفید» استاد برهان الدین ربانی و هدف از« پهلوان» جنرال عبدالرشید دوستم بود.</p> <p>مسعود حرفش را قطع کرد:</p> <p>من باید با استاد سیاف مشورت کنم... این مسأله چیزی نیست که « ریش سفید» و یا « پهلوان» یا کس دیگری درباره آن فیصله کنند وتصمیم بگیرند.</p> <p>مسعود گوشی را گذاشت و دست به پیشانی برد. صورتش سفید شده ودست هایش می لرزیدند. سکوت ممتدی در اتاق حاکم گشت. فرمانده دقایقی سرش را به نشانۀ تفکر به سوی پائین گرفت و سپس با لحنی گرفته وسنگین به سخن درآمد:</p> <p>می بینید؟ شنیدید؟</p> <p>سراسیمه به سویش نگاه کردیم و هیچ نگفتیم. سپس گفت:</p> <p>درین جنگ که سرنوشت افغانستان و سرنوشت مردم ما به آن رابطه دارد، درسطح منطقه هیچ دوست و متحدی نداریم... کسانی را که ما فکر می کنیم دوستان ما اند، از بدترین دشمنان ما بدترند!</p> <p>مسعود ناگهان به سوی من ( دکترنادرشاه احمدزی) و انجنیر عارف نگاه کرد وبا لحنی یک فرمانده سوال کرد:<br class='autobr' /> همین حالا چه کرده می توانید؟</p> <p>ما هردو بعد از درنگ چند دقیقه ای به فیصله رسیدیم که امکان خنثی کردن این برنامه ضد افغانستان وجود دارد.</p> <p>مسعود پرسید:</p> <p>از چه طریق؟</p> <p>گفتم:</p> <p>برنامه ریزی دقیق...</p> <p>مسعود گفت:</p> <p>تاریخ هیچگاه با برنامه ریزی تغییر نمی خورد... به شهکاری تغییر می خورد!</p> <p>تا آن زمان ملاعبدالصمد خاکسار معاون وزیر داخله طالبان از طریق من با جنبش مقاومت ارتباط تنگاتنگ داشت.</p> <p>گفتم:</p> <p>اول اراده خداوند... دوم ...ملاخاکسارآخوند اگربخواهد، همه چیز معکوس می شود!</p> <p>مسعود بعد از درنگی تفکر گفت:</p> <p>نخست باید ماشین جنگی ملیشه ها درشمال منحل شود. فکرمی کنم که سردار ناصری به گفته خودش پانزده کشور درگیر دربحران افغانستان را به تجزیه افغانستان متقاعد کرده اما ترکمنستان با این امر توافق ندارد. به دستگاه مخابره اشاره کرد:</p> <p>شروع کن!</p> <p>مخابره جدیدی که مسعود از آن استفاده می کرد، آنتن دراز داشت. با خاکسار درکابل تماس گرفتم. مسعود گفت از کود (رمز) های پنج شماره ای استفاده کن. دستگاه های طالبان رمزهای پنج عددی را نمی توانند باز کنند. مخابره ملاخاکسار یک دستگاه مخصوص بود که قبلا به کمک انجنیر عارف درخانه اش درکابل نصب وعیار کرده بودیم. به خاکسار گفتم:</p> <p>ملاصاحب... به خاطر مسأله ای بسیار مهم زنگ زدم. سرنوشت افغانستان درمیان است... اگر حرفم را شنیده باشی... اطمینان بده!</p> <p>ملاخاکسار مکث کرد و سپس کوتاه گفت:</p> <p>فهمیدم...طرف کابل حرکت کن!</p> <p>ملاخاکسار با ملاعمر رابطۀ خانوادگی داشت و خسر( پدرزن) وی درزمان جهاد با گروه های مجاهدین ضد شوروی کمک های فراوانی انجام داده بود و به همین سبب، ملاعمر نسبت به ملاخاکسار توجه ویژه ای داشت.</p> <p><strong>شناسنامه ملا خاکسار</strong></p> <p>الحاج ملاعبدالصمد مشهور به ملاخاکسار فرزند مولوی عبدالسلام بود که درناحیه مرکز شهر قندهار دیده به دنیا گشوده و به قوم نورزایی تعلق داشت. پدرش از علمای بزرگ قندهار، متولی و مدرس آموزشگاه دینی و مردی تجارت پیشه بود. ایشان تحصیلات خود در رشته الهیات و دین را در مدارس هندوستان به پایان برده و ملاخاکسار بالنوبه کلیه مراتب علوم دینی را تحت نظر پدرش فراگرفته بود و هیچ گاه درمدارس خارج ازافغانستان به تعلیم علوم دینی مبادرت نورزید.</p> <p>ملاخاکسار بعد از روی کار آمدن حکومت خلقی ها در سال 1357 بلافاصله به صف جهاد پیوست و ازابتدای کار درکنار مجاهدین حزب اسلامی ( شاخه مرحوم مولوی خالص) قرار گرفت. آقای خاکسار ضمن آن که در استفاده ازراکت نوع آر، پی، جی هفت به عنوان یک نشان زن ماهر وعلاقه مند شکارشهرت داشت؛ درعرصه علوم اجتماعی و تاریخ از آگاهی بلندی برخوردار بودو همواره به مطالعه تاریخ مشغول می شد و در ادوار مختلف زندگی اش درقندهار و کابل، قفسه های بزرگ و طویل کتاب درخانه اش مشاهده می شد. اطلاعات وی از تاریخ افغانستان بسیار عمیق بود و سه تن از سیاست مداران و شخصیت های تاریخی افغانستان ( شاه امان الله خان، شهید سردار محمد داود خان و شهید احمدشاه مسعود) را مورد تمجید قرار می داد.</p> <p>ملاخاکسار بعد از تسلط گروه طالبان برکابل، به عنوان وزیر احتساب ( امنیت ملی) منصوب گشت. اما وی بیش از سه ماه درین سمت باقی نماند. خاکسار با حضور پاکستانی ها وپنجابی دراداره و نظام جنگی طالبان با شدت مخالف بود و گزارشی را به منظورمعرفی سازمان های تروریستی و استخباراتی پاکستان به ملاعمررهبر طالبان ارائه کرد. او درگزارش خویش ضرورت طرد و شناسایی دسته های خارجی از صفوف طالبان را تقاضا کرده و گفته بود که اگر طالبان پنجابی ها و خلقی های وابسته به آی، اس، آی را از نظام بیرون نکنند، هرگز نخواهند توانست تا به مثابه سمبول آزادی و امنیت درافغانستان شناخته شوند. بعد ازگزارش ضد پاکستانی ملاخاکسار به رهبر طالبان، درنتیجه تلاش های خلقی ها به خصوص شهنواز تنی، از کرسی وزارت احتساب برکنار شد و به زودی به احمدشاه مسعود پیوست. نام وی درمکالماتی اجمل بود و احمدشاه مسعود به نام عبدالله با وی درتماس می شد.</p> <p>خاکسار همیشه آرزو می کرد که بعد از برقراری آرامش درافغانستان، مانند پدرش یک مدرسه دینی را اداره کند که برعلاوه آموزش علوم دینی، تدریس علوم پیشرفته کامپیوتری نیز درآن صورت بگیرد. وی زمانی که به حیث معیین امنیتی در وزارت داخله طالبان منصوب شد، با احمد شاه مسعود در کلیه مسایل درتماس بود وسعی می کرد تا افسران حرفه ای وتحصیل کرده را دروظایف شان نگهدارد. ملاخاکسار بعد از سرنگونی طالبان به شکل مرموزی درقندهار ترور شد و فرمانده نیروهای ناتو به رسانه ها گفت که قتل خاکسارماهیت سیاسی داشت و دست های بالاتراز طالبان درمرگ وی دخیل بوده است.</p> <p>مسعود نتیجه گرفت که سردار ناصری بعد از حصول توافق شخصیت های دست اول گروه ها و احزاب مخالف طالبان، به حیث آخرین فرد با وی درتماس شده است. او درباره تدوین یک برنامه اپراتیفی حساب شده سخن راند که باید به زودی آماده می شد. قبل از حرکت به سوی کابل، مسعود گفت:</p> <p>مثل این که قضیه از دست ما خارج شده است. من فقط می توانم مدت یک ماه با بهانه وتأخیر و سنگ اندازی، ایرانی ها را از اعلام تجزیه مملکت باز بدارم. هرچه سریع ترباید روی پلان ضد حمله کارکنیم.</p> <p>سه شبانه روز بی وقفه روی پلان عملیاتی کار کردیم. شب ها و روز های دشوار انباشته از شکنجه ونا امیدی بود. مسعود بعد از پلان عملیاتی با جملات کوتاهی چنین توضیح داد:</p> <p>به خاکساربگو... به ملاعمر تلقین کند که دشمنی با ما را کنار بگذارد که مملکت از دست می رود...ما در کشور خود حضور داریم اما کار به جایی کشیده است که ایرانی ها در باره سرنوشت کشور تصمیم می گیرند و به اختیار خود شان خانه مشترک ما را به سلیقه خویش تقسیم می کنند!</p> <p>این سردار ناصری چه گونه با اطمینان درین باره برای من سفارش می کند؟ به خاطر این است که ازناحیه ماشین جنگی دوستم وحزب وحدت کاملا مطمئن شده اند.</p> <p>شبکۀ دی ایکس از همان سال، ردیابی مخابرات داخلی وتماس های برون مرزی از خاک افغانستان را با دشواری و مصارف زیادی آغاز کرده بود. کشف تماس ها با این محاسبه که این منابع قابل بررسی وبعضاً مظنون به رابطه با خارج خصوصاً ایران اند، سازماندهی گردیده بود<br class='autobr' /> .<br class='autobr' /> اکثراین شماره ها که درافغانستان فعال بوده وبعضاً با منابع ایرانی ودیگر نواحی برون از افغانستان رابطه داشتند. دی ایکس به همکاری ارتباطی های خاص، شعبۀ داخل افغانستان، مشهد، تهران وزاهدان شماره های ماهواره ای درسطح داخل را که به نحوی با مراجع خارج ازافغانستان ازجمله ایران مکالماتی داشته اند، از قبل در اختیار مسعود قرار داده و درسال 1380 به شرح ذیل جمع بندی کرده بود:</p> <p>شمارۀ اول: 008737622360565</p> <p>شمارۀ دوم:0087376264786</p> <p>شمارۀ سوم: 008737626478832</p> <p>شمارۀ چهارم: 00873761613932</p> <p>شمارۀ پنجم: 00873761762602058</p> <p>شمارۀ ششم: 00873761613932</p> <p>شمارۀ هفتم: 0087362602058</p> <p>شمارۀ هشتم: 008821622770860</p> <p>شمارۀ نهم: 00873762360560</p> <p>شمارۀ دهم: 008821651153963</p> <p>شمارۀ یازدهم: 008821621130966</p> <p>شمارۀ دوازدهم: 008730763023656</p> <p>هرفرد یا منبعی که مایل باشد درین رابطه بررسی شفاف ترصورت گیرد، سیستم بین المللی ماهواره با ایشان همکاری خواهد کرد.</p> <p>پلان عملیاتی گمراه کننده و درعین حال تهاجمی به هدف شکستن خط جنگ درمزارشریف به کارسخت وپیوسته نیاز داشت. هدف اولیه واضطراری آن بود که رخ جنگ باید به سوی نیروهایی توجیه می شد که سردارناصری نسبت به آن مستظهر ومطمئن بود. ما تا آن زمان تمامی شبکه های مرتبط به ایران را درشمال کشف وتثبیت کرده بودیم. مطابق برنامه، حذف ویا خارج کردن سرحلقه های جاسوسان ایرانی از خط محاربه در دستور کار قرار گرفت. تحلیل مسعود آن بود که درهم پیچیدن طومار ارتباطات ایرانی ها وقت زیادی را در بر می گیرد و ما از لحاظ زمانی به دام می افتیم. وی تاکید کرد که سرکوب حساب شده حلقات دست اول و یا اغفال آنان باید درمرکز توجه قرار گیرد. البته امکانات اپراتیفی ما درین زمینه گسترده بود. بخش بعدی عملیات اپراتیفی، نحوۀ معامله و یا تمثیل عملیاتی با پاکستانی ها بود. این بخش برنامه ریزی به کمک شخص مسعود انجام گرفت وایشان درین زمینه، قدرت فوق العاده ای را از خود نشان داد. شبکه های ویژه مسعود درپاکستان، نسبت به هرنقطه دیگر فعال ومتحرک تر بودند. وی درکار ارتباط با شبکه های اپراتیفی درپاکستان عمدتاً روی کادرهای هلمندی وقندهاری اتکا داشت. سربازان گمنام قندهار، درآن سال های سرنوشت ساز مأموریت های دشواری را به پیش می بردند. نظرمسعود این بود که با استفاده از امکانات سری ما درمیان طالبان، ازچندین جهت باید برشبکه های اجنتوری پاکستان تفهیم شود که بدون تصرف مزارشریف- پایگاه حساب شده تجزیه افغانستان به کمک ایران- پیشروی طالبان برای تسخیر کل افغانستان ازدایره امکان به دور است.</p> <p>قبل از اتمام پلان عملیات اپراتیفی، مجاری مختلف مخابراتی را به شکل بسیار محتاطانه به هدف "چکاندن" نا محسوس اطلاعات تزریقی فعال کردیم. تزریق اطلاعات گمراه کننده از سوی انجنیرعارف وشخص مسعود نظارت می شد.</p> <p>با وصف تلاش به منظور دسترسی به متن اصلی پلان عملیاتی به هدف سقوط مزارشریف که تعداد آن به سیزده صفحه می رسد، ره به جایی نبردم اما هنوز هم می دانم که متن این پلان هنوز نزد یکی از افراد وجود دارد.</p> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24493" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>رد پای فرعون</p> <p> نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود/ سرگفتار نویسنده</strong></p> </a> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24860" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>بخش اول: مهمان سرکش</p> <p>بخش دوم: جلسه القاعده درقندهار</strong></p> </a> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سوم: به سوی هندوکش </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهارم: مهمانان در کابل </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پنجم: نگاهی بر چلیپای شمشیر ها</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article27712" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش ششم: شناسنامه بن لادن</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article28906" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفتم: شتر به غمزه می افتد</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article30714" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هشتم: گژدم عربی، سحاری امریکایی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article31593" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نهم: بازی موش و پشک </strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article32678" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش دهم: عملیات نرم</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article33229" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش یازدهم: پیشمرگان عرب در پنجشیر- تخار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article34260" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش دوازدهم: پردۀ اسرار</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article35935" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سیزدهم: آخرین ملاقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article37724" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهاردهم: حالت فوق العاده</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article39984" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پانزدهم: مرحله دوم تحقیقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article41341" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش شانزدهم: ایران و احمد شاه مسعود</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article42124" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفدهم: طرح تجزیه افغانستان از سوی ایران</strong></a></p></div> https://kabulmobile.com/article41341.html https://kabulmobile.com/article41341.html 2010-11-23T21:07:52Z text/html fa رزاق مأمون <p>برای افغان ها دوستی ایران معادل دشمنی پاکستان است! شهید احمدشاه مسعود- <br class='autobr' /> بسیاری از افراد و گروه ها در افغانستان از روی تبلیغات رسانه های ایران، پاکستان و محافل رسمی عرب و همچنان مخالفان جنگی – سیاسی مسعود گمان می برند که ایران به عنوان پشتوانه جنبش مقاومت در مقابله با تهدید های گروه طالبان، نقش کلیدی داشت. اما یک سری واقعیت های مشخص و سری، حقایق تکان دهنده ای را در خصوص نیات ایران در قبال مسعود آشکار می کنند. حکومت ایران از صبح فردای ورود نیروهای مسعود به کابل در سال هزارو سی صد وهفتاد یک، (…)</p> - <a href="https://kabulmobile.com/rubrique91.html" rel="directory">انتشارات آی پی پلنز با همکاری کابل پرس</a> <img src='https://kabulmobile.com/local/cache-vignettes/L148xH150/arton41341-cad4e.jpg?1769506957' class='spip_logo spip_logo_right' width='148' height='150' alt="" /> <div class='rss_chapo'><p>برای افغان ها دوستی ایران معادل دشمنی پاکستان است!</p> <p><span class="spip-puce rtl"><b>–</b></span> شهید احمدشاه مسعود-</p></div> <div class='rss_texte'><p>بسیاری از افراد و گروه ها در افغانستان از روی تبلیغات رسانه های ایران، پاکستان و محافل رسمی عرب و همچنان مخالفان جنگی – سیاسی مسعود گمان می برند که ایران به عنوان پشتوانه جنبش مقاومت در مقابله با تهدید های گروه طالبان، نقش کلیدی داشت. اما یک سری واقعیت های مشخص و سری، حقایق تکان دهنده ای را در خصوص نیات ایران در قبال مسعود آشکار می کنند. حکومت ایران از صبح فردای ورود نیروهای مسعود به کابل در سال هزارو سی صد وهفتاد یک، با تمام ظرفیت های خویش در داخل، مرزها و درمیان کشور های منطقه به هدف تحقیر و انزوای سیاسی و نظامی مسعود استفاده کرد. هدف، یکسره کردن جنگ نه، بل، ادامۀ جنگ بدون برنده وبازنده بود.</p> <p> ایران در سقوط حاکمیت مجاهدین در سال های دهه هشتاد خورشیدی نقش تعیین کننده داشت. با ظهور و اوج گیری حرکت طالبان پس ازتسلط آنان بر کابل و بخش های عمده افغانستان، ایران با فرض این که تحریک طالبان درواقع به حیث لشکر منطقه ای اهداف امریکایی درمنطقه تبارز کرده است؛ از بیم پیشروی های آنان به سوی مرز های ایران، به کمک های کج دار و مریز و ناقص و بعضاَ شکننده برای جنبش مقاومت اقدام کرد. ورود عمیق ترایران مسعود را به شدت ضعیف کرد و افراد زیادی را از اطراف مسعود دراستخبارات خویش جذب نمود. مسعود از معامله های مخفی ایران با دسته های فرماندهانی که در خط دفاع ملی از افغانستان چندان متعهد نبودند، سخت بیمناک بود. شواهد زنده و اسناد زیادی درین خصوص در دست است که ملت افغانستان باید ازآن آگاه شود. این اسراردرآینده دنبال می شود. درآن سال ها، حوادث در مسیری شکل می گرفتند که مسعود با آن همه تجارب افسانه ای جنگ های آزادی بخش از سال های هشتاد میلادی تا آن زمان، از چندین جهت زیرضربه قرار گرفته و تشکیل نظامی اش درخطر انهدام قرار داشت. وی صراحت می داد که در دفاع از حاکمیت ملی افغانستان و سرکوب طالبان ( ارتش ملیشیایی پاکستان و آی، اس، آی و شرکت های نفتی بین المللی) ترجیح می دهد که از هر منبعی کمک دریافت کند.</p> <p>روسیه و کشور های آسیانه میانه هم ازجهت سرعت پیشروی های طالبان به سوی مرز های شان، وهم ازبابت بازی ومعامله با طرف های رقیب خویش، با بی رمقی وحسابگری دست یاری به سوی مسعود دراز کرده بودند. کمک های نظامی به مسعود به طور حساب شده ای صورت می گرفت که درنهایت امر، رخنه جنگ به سوی آسیای میانه و ایران را مانع شود. اسناد ثقه بیانگر واقعیت های تکان دهنده ای اند که ایران و روسیه چه گونه از طریق سفارت ها و دپلومات های خویش، درصدد به رسمیت شناختن طالبان و مشغول بازی استراتیژیک ودر نهایت درصدد انهدام مقاومت مسعود بودند؛ اما طالبان علی رغم آن که از سوی پاکستان مدیریت می شدند، چنین فرصت های مساعد را از دست دادند. برای ملاحظه اسناد مؤثق درین باره به مراجعه کنید به کتاب « افغانستان و پنج سال سلطه طالبان» اثر وحیدالله مژده ، چاپ سال 1382- تهران با این حال، مسعود هیچ گاه با حلقات روسی به ویژه مقامات ایرانی که به هدف گسترش دامنه جنگ وویرانی درافغانستان، درمقاطع زمانی مختلف دست یاری دراز می کردند، سرسازگاری نشان نداد.</p> <p>دکترنادرشاه احمدزی مسئول شبکۀ سری « صادق هجرت» که بنا به دستور احمد شاه مسعود، امور فعالیت های ضد جاسوسی برعلیه مداخلات ایران را برعهده داشت، می گوید:</p> <p>مسعود از برنامه های تخریبی ایران به هدف شکستن بنیاد های ملی وسیاسی تحت نام کمک به جنبش مقاومت به سختی رنج می برد. وی درموقعیت نهایت حساس، جنگ نا برابر برضد مداخله گران آشکار و پنهان را رهبری می کرد. مسعود افکار خود در باره ایران را دریک جمله چنین خلاصه می کرد:</p> <p>برای افغان ها دوستی ایران معادل دشمنی پاکستان است!</p> <p>مسعود می افزود: اگر دست پاکستان برسد، پای ما را از ناحیه زانو قطع می کند؛ اما اگر ایران امکان بیابد، پای ما را از بیخ اره می کند.</p> <p>پژوهشگران و سیاست دانان افغانستان درسالیان اخیر، با تکیه بر تجارب سال های جنگ و حتی پیش از آن، درک می کنند که به طور سنتی و عادتی، رخ اتهامات و دادخواهی افغانستان از چندین دهه به این سو، به سوی پاکستان توجیه شده است. با این حال، پرونده استراتیژی مخرب ایران در افغانستان بسیار قطور است و انجام تحقیقات درآن زمینه، به یک حرکت ملی- پژوهشی نیاز دارد. عجالتاً درین اجمال، روی برخی نشانه ها در خصوص نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود تمرکز صورت می گیرد.</p> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24493" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>رد پای فرعون</p> <p> نقش ایران در ترور احمد شاه مسعود/ سرگفتار نویسنده</strong></p> </a> <a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article24860" class="spip_out" rel="external"> <p><strong>بخش اول: مهمان سرکش</p> <p>بخش دوم: جلسه القاعده درقندهار</strong></p> </a> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سوم: به سوی هندوکش </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهارم: مهمانان در کابل </strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article25945" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پنجم: نگاهی بر چلیپای شمشیر ها</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article27712" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش ششم: شناسنامه بن لادن</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article28906" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هفتم: شتر به غمزه می افتد</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article30714" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش هشتم: گژدم عربی، سحاری امریکایی</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article31593" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش نهم: بازی موش و پشک </strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article32678" class="spip_out" rel="external"><strong><br class='autobr' /> بخش دهم: عملیات نرم</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article33229" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش یازدهم: پیشمرگان عرب در پنجشیر- تخار</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article34260" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش دوازدهم: پردۀ اسرار</strong></a></p> <p><a href="http://www.kabulpress.org/my/spip.php?article35935" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش سیزدهم: آخرین ملاقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article37724" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش چهاردهم: حالت فوق العاده</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article39984" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش پانزدهم: مرحله دوم تحقیقات</strong></a></p> <p><a href="http://kabulpress.org/my/spip.php?article41341" class="spip_out" rel="external"><strong>بخش شانزدهم: ایران و احمد شاه مسعود</strong></a></p></div>