کابل پرس

نقدی بر وضعیت تعهد و تخصص در افغانستان

2010-11-09T23:22:00Z

بايد فرموش نكنيم كه اين كشور را فقدان بازار كار ويران نكرده است و شكم هاي گرسنه نبوده است كه ما رادچاراين مصيبت هاي جانكاه نموده . اين كشوررامغزهاي گرسنه ويران كرده است همين امروزهم مغزهاي گرسنه بدترين آفت براي مردم است .

(نتيجه گیری)

Sommaire

آزادي بيان في نفسه نه شرقي است نه غربي هرجاييكه انسان است ميل به آزادي وجود دارد تقابل به اين امردريد قدرت انسان نيست , ماهيت و سرشت انسان را كسي نمي تواند تغيير بدهد ، هر ايدئولوژي و سياستي كه مخالف سرشت انسان سير كند سرش به سنگ مي خورد
بهتراست اجازه داده شود انسانها با استفاده از تجارب گذشته و دستآوردهاي بشريت امروزبه اين جوهردروني انسان برسند .

جهان امروزجهان بزرگي است با فكرهاي كوچك وبسته مديريت نمي شود ،هركس كه درجهان امروز مي خواهد مديريت كند به جاي اينكه جهان را كوچك كند كه غيرممكن است بايد فكرش را بزرگ نمايد تامتناسبي بين فكراو و جهان حاضر ايجاد شود .

شايستگي و كاررابه اهل آن سپردن به عنوان يك ارزش مورد قبول هم توسط دولت و هم توسط مردم مورد پذيرش قرارگرفته اما اين مفهوم تا هنوزباتمام ابعاد آن درتعيين نقشها تعريف نشده است و عملكرد ها نيز بدين گونه عيارنگرديده است ، تا زماني كه اين بهترين اصل و پسنديده ترين پرنسيپ جايگاه خويش را نيابد كمبود ها و كاستي ها شديدا مديريت كشورراتهديد مي كند .

با گفتن اينكه درشرايط كنوني كشوربه چه چيز نياز داريم و چه چيز هايي بايد ازليست نيازهاي فوري حذف شود اين الوهيت ها را ذهن اشخاص و افراد تعيين نمي كند . خواسته ها و نخواسته ها مطابق وضعيت عيني كشورمشخص مي شود نگاه به چشم انداز آينده كشورو مسيري را كه بايد طي شود شرايط و امكانات ملي و بين المللي توان وامكانات موجود همه و همه درخواسته ها بايد دخيل باشد .

علم كافي نيست بايد علم درعملكرد هاي سالم متبادر گردد خواسته كفايت نمي كند . خواسته ها بايد درجهت تحقق سيركنند ،نيت سالم داشتن كافي نيست ،نيت ها بايد سالم بودنشان رادرعمل اثبات برسانند . داشتن ايده آل هاي جامعه مطلوب كفايت نمي كند بايد آن جامعه را ساخت . مثلا گفته شده كه درشرايط فعلي كشورما به تربيت اين قدرمتخصص و تكنسين نيازندارد بايد مشخص شود برچه مبنايي اين نياز منتفي است فقط به دليل نبودن بازار كار؟ بايد روشن گردد . كه بازاركارعلم را ايجاد مي كند و يا علم است كه بازاركارمي سازد .

آقاي مالتوس مي فرمودند آدمها راكم كنيم تا مواد غذايي جهان براي انسانهاي باقي مانده كفايت كند به اين مفهوم كه ازعلم و تكنولوژي كارساخته نيست. امروزوضعيت جهان خيلي متفاوت با دوقرن گذشته است نمي توان ازتربيت متخصص خاصتا حقوق دان و داكترمنصرف شد كشورما كه درآستانه نوسازي قراردارد . نياز مفرط به كارشناس و اهل فن دارد . اگرمتخصصين خارجي ازكشوربيرون بروند درحاليكه ايشان هيچ تعهدي هم به اين سرزمين ندارند و پول گزافي هم دريافت مي كنند باز هم كارها معوق مي ماند . پس بازاركاردركشوروجود دارد عدم توجه به تربيت كادرهاي تخصصي ،عدم توجه به تكنولوژي و فن آوري امروزي است و كم لطفي به علم است يعني اينكه مردم ماازحركت روبه جلو بازمي ايستند كشورما بايد مدارج علمي را پله به پله طي كند . ايجاد بازاركار معلول همين علت ها و علت هاي ديگري ازجمله تلاش مسئولين دولت، تأمين امنيت ،سرمايه گذاري و غيره است .

بايد فرموش نكنيم كه اين كشوررافقدان بازاركارويران نكرده است و شكم هاي گرسنه نبوده است كه مارادچاراين مصيبت هاي جانكاه نموده . اين كشوررامغزهاي گرسنه ويران كرده است همين امروزهم مغزهاي گرسنه بدترين آفت براي مردم است .

اگرمغزها در جامعه ما تغذيه شود شكم ها سيرمي شود اين سرزمين آنقدرغني است كه شكم ها راسير كند .

اما آزادي : خاصتا آزادي بيان با سرشت و ماهيت انسان عجين شده, اگرآنرا ازانسانها دريغ كنيم انسانيت راازانسانها مي گيريم به خصوص ضديت با آزادي بيان به نوعي دهن كجي به مبارزات ميليون ها انسان وارسته اي است كه بخاطر آن جان هاي خويش راهديه كرده اند,حتي دركشورخودمان .

آزادي بيان في نفسه نه شرقي است نه غربي هرجاييكه انسان است ميل به آزادي وجود دارد تقابل به اين امردريد قدرت انسان نيست , ماهيت و سرشت انسان را كسي نمي تواند تغيير بدهد ، هر ايدئولوژي و سياستي كه مخالف سرشت انسان سير كند سرش به سنگ مي خورد بهتراست اجازه داده شود انسانها با استفاده از تجارب گذشته و دستآوردهاي بشريت امروزبه اين جوهردروني انسان برسند .
جهان امروزجهان بزرگي است با فكرهاي كوچك وبسته مديريت نمي شود ،هركس كه درجهان امروز مي خواهد مديريت كند به جاي اينكه جهان را كوچك كند كه غيرممكن است بايد فكرش را بزرگ نمايد تامتناسبي بين فكراو و جهان حاضر ايجاد شود .

فساد اداري يكي ازمشكلات مهم كشوراست . ذجه هاي بي محتوا و راه حل هاي مقطعي تا هنوزنتوانسته راه بجايي ببرد نمي شود درپايين مرداب نشست آب ذلال و گوارا انتظار داشت ،هيچ مردابي هم بدون كارو زحمت انسانها به گلستان تبديل نمي شود . دركشورما فساد است و خيلي هم گسترده و وسيع وجود دارد همه بدون شك به وجود آن اذعان مي دارند حتي رئيس جمهوري محترم كشور، دركشورما فساد روزتاروز بازتوليد مي شود صدها ام الفساد دراين كشوروجود دارند كه فساد رابازتوليد مي كنند تازمانيكه آن مولدين ازوطن زدوده نشوند آنها چاق و چله ترمي شوند ، اتخاذ راههاي متفاوت عليه فساد تا امروزسودمند نبوده است.

تربيت نسل امروزو فرداي كشور نيز مشكلات متعددي دارد و مربيان و دلسوزان امور تربيتي را سخت نگران كرده است خانواده ها نسبت به سلامت تربيتي اولادشان مطمئن نيستند عامل اعتياد جوانان به مواد مخدريكي ازمشكلاتي است كه تربيت نسل جوان را شديدا مختل كرده است سايرعرصه هاي زندگي مردم نيز دچارآسيب هاي فراواني نموده است . معلمين عزيز، استادان محترم پوهنتون ها و اعضاي خانواده ها راشديدا مضطرب نموده مواد مخدربه موسسات تربيتي نيز راه يافته ،تجربه نشان داده است كه درغياب يك بسيج عمومي اعم ازملي وبين المللي و اتخاذ راهكارهاي جديد و عملي اين مبارزه به سرانجام مطلوبي نمي رسد . متأسفانه تا فعلا دولت نتوانسته است مبارزات مفيدي رادراين عرصه انجام بدهد و با گذشت هرروزتشويش و نگراني مردم افزايش مي يابد. درهمين جابايد متذكرشويم كه دولت درهيچ امرمهمي ازجمله مبارزه عليه مواد مخدرو اعتياد دست آوردي نخواهد داشت اگر مردم اين وطن رادراين مبارزات سهيم نسازد .

نقدی بر وضعیت تعهد و تخصص در افغانستان

2010-11-03T15:50:00Z

قسمت دوم (تعهد )

اینجا را کلیک کرده و بخش نخست این نوشته را بخوانید

Sommaire

دولت ، احزاب سياسي و نهاد مدني ،وسايل ارتباط جمعي ،پوهنتون ها و موسسات آموزشي وظيفه دارند تا تعهد نسبت به آبادي ،حفظ حاكميت نوسازي تأمين امنيت صلح راتااعماق انديشه ها و باورهاي مردم ببرند .
تعهد كسب مي شود ،تعهد ساخته مي شود ،ممارست ،تمرين و تدريس مي خواهد بايد تعهد و دلسوزي به آينده وطن رابا بال انديشه و تفكرتا اعماق اين سرزمين گسترش داد . ودورترين و تاريكترين نقاط كشوررابا انوارتعهد روشن ساخت .

متخصص وكارشناس ورهبر و برنامه ريز بدون تعهد حداكثركار راانجام مي دهد و توجهي به اين قضيه ندارد كه كار با چه كيفيتي بايد انجام بپذيرد و درخدمت چه مردمي قراربگيرد و چه استفاده هاي بعدي ازنتيجه كارمقصود است . يعني اين قماش آدمها به نفس كارمي انديشند و به نتيجه كارتوجه ندارند به اين معني كه كاربايد انجام گيرد و مزد بايد دريافت شود . هيچ كشوري هم نتوانسته است ازنتيجه كاراين نوع متخصص و اهل فن و رهبران به توسعه قابل ملاحظه رسيده باشد مردمي كه كشورشان را ساخته اند به نتيجه كارعلاقه داشته اند بخاطراينكه وطن شان رادوست داشتند ،سخت كاركردند ،رياضت كشيدند بيشتربه منافع كلي وهمگاني مردم فكر كردند كشورهايي مانند آلمان ،ژاپن و ايتاليا بعد ازجنگ جهاني دوم بالاترين تعهد را به نمايش گذاشته اند مي توانند الگوي خوبي براي همه باشند .

عنصرتعهد درقدم نخست درسازندگي و نوسازي و توسعه كشورشان موثربوده است . دركشورماهم بدون تعهد درهيچ عرصه اي موفقيت چنداني حاصل نمي شود . انسانهاي متعهد برعكس كساني كه به نفس كارمي انديشند به نتيجه كاريقين دارند .

انسان متعهد مي داند كه درقبال وطن ويران شده اش مسئول است و مي فهمد كه براي خودش ،خانواده اش و سرزمين اش كارمي كند و او يقين دارد كه نبايد خانه وطن راخراب كند تا خانه شخصي خودش آباد شود .
متأسفانه امروز دروطن ما آنچه آباد است خانه هاي شخصي عده اي محدودي است كه به بهاي ويراني وطن آباد شده است .

دركشورما دراين نه سال اخيرتعداد زيادي بنام متخصص و كارشناس يا آورده شده اند يا آمده اند . و كارهاي زيادي نيز ازبركت اين دوران به آنها سپرده شده است . ازآنجاييكه هيچ تعهدي درتعداد كثيري ازآنان ديده نمي شود كاري كه به دل مردم چنگ بزند انجام نداده اند مردم ما مي فهمند كه اگردانش و تخصص با تعهدعجين نشود نتيجه كارها ازقبل مشخص است يعني مثل بسياري ازكارهايست كه تافعلا انجام گرفته ورضايت كمتري ازهموطنان ما را جلب كرده است .

اگرمسئولين كشورتجارب اين چند سال گذشته را ازقلم نيندازند و محبت به وطن را به كمك بطلبند بين آدمهاي متعهد وآناني كه هيچ پيوند عاطفي و احساس وطن دوستي درآنها ديده نمي شود تفاوت قايل شوند .
وازمتخصصين متعهدي كه جوهرحب وطن راباخود دارند بيشتراستفاده كنند وضعيت فعلي دگرگون خواهد شد .

دولت ، احزاب سياسي و نهاد مدني ،وسايل ارتباط جمعي ،پوهنتون ها و موسسات آموزشي وظيفه دارند تا تعهد نسبت به آبادي ،حفظ حاكميت نوسازي تأمين امنيت صلح راتااعماق انديشه ها و باورهاي مردم ببرند . تعهد كسب مي شود ،تعهد ساخته مي شود ،ممارست ،تمرين و تدريس مي خواهد بايد تعهد و دلسوزي به آينده وطن رابا بال انديشه و تفكرتا اعماق اين سرزمين گسترش داد . ودورترين و تاريكترين نقاط كشوررابا انوارتعهد روشن ساخت .

نمي شود ادعا كرد كشوررامي سازيم اما هيچ دغدغه اي بخاطر آينده اولاد اين وطن نداريم نمي شود بگوييم اين كشورآباد مي شود ودروجود ما هيچ نوع وفاداري و عِرقي نسبت به آتيه و آينده كشوروجود نداشته باشد .
نمي شود كساني را الگو و سرمشق خود قراردهيم كه داد وفرياد وطن دوستي آنان گوش فلك را كر كرده است و ادعاي وطن دوستي و عشق به سرزمين را زمزه مي كنند عملا وطن را به خاك سياه مي نشانند.
با اين سبك و سياق و به اين اشك تمساح ريختن ها وطن آباد نمي شود . تعهد اولين و مهمترين سنگ بناي ساختن كشوراست .

به تمام اين تفاصيل و تجليل ازنقش متخصص و كارشناس و نيازمردم به تكنسين و افراد فني درجو كنوني كه كشورمادرآستانه نوسازي است و متخصص و كارشناس نقش پايه اي درساختن كشورايفا مي نمايد بايد توجه داشت كه اگر متخصصين درجاي شان قرارنگيرند به حال كشورغيرمفيد خواهد بود .
بايد نقش ها طوري تنظيم شود كه درهم آميزي غيرمنطقي ايجاد نكند . همانطوريكه گفتيم آبادي و ساختن كشوربه تخصص نيازدارد درحقيقت مسئوليت ساختن كشوربعهده متخصصين است هيچ كشوري بدون حضورفعال كارشناس و متخصص به توسعه و آباداني راه نيافته است .

مسلم است كه برخورد با پرابلم هاي كلي كشوروحفظ منافع عامه مستلزم نگاه عميق و چند جانبه است . نمي شود با تكيه بر فن خاص و تخصص خاص به حل معضلات كلي پرداخت و تخصص دريك حوزه معين علمي به هيچ وجه صلاحيت كلي ايجاد نمي كند .

اهل فن خاص و تكنسين قادر به تدوين برنامه كلي براي كشور نيست به همين دليل است كه يكي ازدانشمندان بزرگ به نام ژان مارتين مي گويد ( وقتي دموكراسي ازهم بپاشد سياست تيول گروهي از متخصصين مي شود ) و شواهد زيادي هم درتاريخ تحولات اجتماعي جهان درقرن اخيروجود دارد كه رهبري كشورها را نمي شود با تكيه بر حرفه هاي خاص و فنون معين تعيين كرد وبه نحو منطقي به انجام رساند.

دركشور ما متواتراين اتفاق افتاده است كه پست هاي رهبري رابارها به متخصصين و كارشناسان رشته هاي خاص سپرده اند و توجه نشده است كه اگرميخواهيم كارحكومت را به دست كارشناسان رشته هاي متفاوت بسپاريم بايد متوجه اين نكته اساسي مي بوديم كه تصميمات سياسي كه درمسند رهبري اتخاذ ميشود درعين حال كه متضمن منافع تصميم گيرندگان است مستلزم تعدد راه حل ها نيز مي باشد اگربه كارشناسي صلاحيت اتخاذ تصميم درراستاي سياست هاي كلان دولت داده مي شود كه اين خود غلط است ،ممكن است گاهي اين اتفاق بيفتد اما درمرحله كاربردي توسط رهبران بايد دراين سياست ها تجديد نظر صورت گيرد تا يقين حاصل شود كه سياست هاي اتخاذ شده تك بُعدي نبوده و درجهت منافع حرفه و فن خاصي سير نكند . برخورد هاي تك بُعدي به سياست هاي عمومي و كلان كشوراكثرا مشكل آفرين مي شود . براي وضاحت قضيه مثالي را ذكر مي كنم . تمام صنوف ، حرفه ها ، اتحاديه هاي صنفي ،تجمعات تخصصي جمعيت هايي هستند كه مشي و سياست هاي صنفي دارند و بيشتراين سياست ها اقتصادي هستند ، موضع گيري هاي آنان كسب قدرت سياسي نيست و ادعاي رهبري كشور باسرشت صنفي و حرفه اي شان درتعارض قرارمي گيرد . اعم خواسته هاي اين صنوف ايجاد بهبودي مادي ، شكوفايي فرهنگي ،تسهيلات حرفه اي ،اعاده حقوقي ازقبيل افزايش معاش ،تقليل ساعت كار،حق بيمه ،حق دوران تقاعد و غيره است .

مثلا اتحاديه هايي مانند اتحاديه معلمين ،دكتران ،انجمن هايي ازمتخصصان ،صنوف متفاوت بازاريان ،اتحاديه استادان و غيره ، همه اتحاديه و تجمعات صنفي هستند و همه آنها ترجيحا خواسته هاي صنفي دارند ،متخصصين ، رهبران صنوف و اتحاديه هاي صنفي و حرفه اي گاهي به غلط تصورمي كنند كه بايد استراتژي كسب قدرت سياسي رادنبال كنند . بعدا متوجه مي شوند كه ماهميت كارو حرفه آنها درتناقض با اهداف سياسي آنها سير مي كند ،بنا سرخورده مي شوند و ازاصل مبارزه صنفي نيز منصرف مي گردند و گاهي هم تكنسين ها رهبرمي شوند و عده اي از هم مسلكان خويش را به دور استراتژي كسب قدرت سياسي بسيج مي نمايند و درراستاي ساختن حكومت هاي تكنوكراتيك تلاش مي كنند و به سياست گذاري هاي كلان كشورمي پردازند و بجاي رهبران تصميم مي گيرند كاري كه توكويل يكي ازناظران برجسته و متخصص سيستم ها انجام داد . هنگامي لوئي ناپلئون اورا به وزارت خارجه فرانسه منصوب كرد مرتكب اشتباهي شد كه جبران ناپذيربود . او براي برقراري مجدد حكومت پاپ به جمهوري رم قشون فرستاد و آن جمهوري را خفه كرد . دركشورما بارها اين اتفاق افتاده است عده اي متخصص و كارشناس به قصد كسب قدرت سياسي جمعي را ايجاد كردند و تشكل خويش را ساخته اند . اما ازآنجائيكه شغل و حرفه شان با تصرف قدرت سياسي همخواني نداشته چون وظايف شان ساختن كشوراست نه رهبري راه اشتباه رفته اند و نتايج مطلوب نيز حاصل نشده است .

بعضي ازرهبران اين حرفه ها تلاش آنها رسيدن به قدرت سياسي بوده . به خاطر رسيدن به اهداف ازپيش تعيين شده به انواع سازش هاي غيرموجه تن دادند با هرنوع طرزفكر،ايدئولوژي و نهاد هايي از قدرت و شخصيت ها تباني كرده اند اين افراد چون راه راانحرافي طي كرده اند از اين حركت ها هم به نتيجه نرسيدند سرانجام سرخورده و متحير ضمن اينكه دوستان و هم مسلكان خويش را ازدست دادند خودشان نيز زمين گير شدند.

سخن اخير اينكه پارامتر هايي چون تخصص و علم وتعهد ودلسوزي درصورتي نتايج مفيد خويش را بروزخواهد داد كه شرايط و زمينه هاي اجراي كارها مساعد باشد درغير آن نه تخصص و نه تعهد كارايي لازم را خواهد داشت .

دركشوري چون كشور ما كه زمينه براي اجراي كارها مساعد نيست نمي توان انتظار داشت كه كارها برطبق برنامه به پيش رود و نتايج دلخواه درپي داشته باشد . همانطوريكه درهيچ زمين سنگلاخي حاصل مطلوب را اززراعت نمي توان متوقع بود .

هيچ كارمثمر ومفيدي را ممكن نيست درغياب شرايط مساعد انجام داد .

اهداف و برنامه ها ،خواسته ها و آرمانها بدست نيروهاي كاردان زماني محقق مي شود كه شرايط و بستر مساعد براي آنها ايجاد گردد درغير آن انتظاربازدهي و اخذ ثمرازكارها انتظارعبث است .

دريك كشورناامن نبايد توقع داشت كه مردم با رضايت خاطردست به ايجاد شركت ،كارخانه و يا سرمايه گذاري بزنند غيرازكساني كه عادت دارند ازآب گل آلود و شرايط به هم ريخته بدليل اينكه بنحوي دست آنها براي سوءاستفاده باز است تغذيه نمايند .

همانطوريكه نمي توان صدها پل و سد آب ساخت اگرامكانات مالي وجود نداشته باشد به همان دليل نيزنمي توان مطمئن بود كه جوانان كشورسالم باقي بمانند درصورتيكه ازدر وديوارخانه محل زندگي شان بوي ترياك به مشام برسد . به همان دليل نيز نمي توان اميد داشت كه ازكشورفساد ريشه كن شود درحاليكه صد ها ام الفساد دركشورمصروف بازتوليد فساد هستند.

اینجا را کلیک کرده و بخش نخست این نوشته را بخوانید

قسمت بعدی ,نتیجه گیری

نقدی بر وضعیت تعهد و تخصص در افغانستان

2010-10-28T16:26:30Z

تخصص فراگيري علم دررشته هاي مختلف است ، كشورهايي كه پله هاي ترقي را طي كرده اند سعي شان براين بوده تا كادرهاي تخصصي بيشتري تربيت نمايند . امروزه بدون علم و تسلط كافي دررشته هاي مختلف عرصه هاي زندگي فردي و اجتماعي نمي شود اين عرصه ها را بطور مطلوب سامان داد .

دولت هايي كه واقعا نسبت به آباداني و تجديد حيات آبرومندانه مردم شان تعهد لازم را دارند اين وظيفه خطيررا ازانصراف ناپذيرترين رسالت هاي خويش محسوب ميكنند و براي رسيدن به اين هدف به انسان كه محوري ترين عنصر نوسازي كشوراست توجه دارند . سعي مي كنند تا اول انسان را بسازند تا با توان باالقوه و بالفعل انسان وطن را بسازند .

دولت افغانستان از بدو تاسيس تا امروزدر برخورد با متخصصين مواضع متناقض و دوگانه داشته و با گذشت نه سال موفق نشده است ،جايگاه و نقش كارشناس و متخصص را درنظام مديريت كشور تعريف كند .
تعيين نقش متخصصين آنقدر با افراط و تفريط همراه بوده كه خلط نقش ها و حتي اغتشاش افكار را دراين زمينه ايجاد كرده است . گاهي موقف تكنسين را آنقدر ارتقاء داده اند كه كارسياست گذاري دولت ،تدوين سياست هاي كشوروبطوركلي رهبري و مديريت رابه آنها محول كرده اند . و درزماني اين جايگاه راآنقدر تنزيل داده اند كه حضورايشان را ازعرصه باسازي و ساختن كشورحذف نموده اند .

درحاليكه اصولا‌ جايگاه رهبران ومتخصصين درحوزه هاي متفاوت نبايد با ميل افراد تعيين ومشخص گردد درهركشوري خصوصا دروطن ما كه نيازفوري به نوسازي و بازسازي دارد . مديريت و سامان دادن كشوررابايد به دو عرصه بزرگ تقسيم كنيم ،عرصه اول رهبري و مديريت كلان كشوراست اين حوزه متعلق به رهبران مي باشد . كه جهت حركت را مشخص مي نمايند ،كشور را سمت و سو مي دهند ،اهداف را تعيين مي كنند . اين رهبران اگرمتخصص نيز باشند كمال مطلوب است .

اما حهت عمده رهبري كشور است نه ساختن كشور و نبايد تصورشود كه چون كشورما دچارويراني هاي زيادي است و بايد ساخته شود ،پس اين عرصه به متخصصین كه ازرهبري هم سررشته نداشته باشند واگذارگردد . اول رهبري درست و تعيين خطوط و اتخاذ سياست ها توسط رهبران ،درقدم بعدي بازسازي ،كارساخت وساز مطرح است ،رهبري بجاي خود و متخصصين و كارشناس به جاي خود قابل قبول است اين دوحوزه بايد تداخل غير منطقي نداشته باشند .

تكنسين وكارشناس كشوررامي سازد و رهبران مسيري راكه بايد طي شود نشان مي دهند و علامت گذاري مي كنند بعدا كارشناسان و اهل فن ،كار ساختن و نوسازي را آغاز مي نمايند .

رهبران كشوركه افراد فوق العاده سياسي بايد باشند ،اوضاع ملي و بين المللي را دقيقا مورد بررسي قرارميدهند بعدا جهت و سمت حركت را مشخص مي نمايند ،هدف ها و استراتژي ها را تدوين مي كنند آنگاه تكنسين ها و كارشناسان رادورو بر خويش جمع مي كنند و از آنان مي خواهند كه راه هاي اجرايي كردن تصميمات را جستجو كنند . درحقيقت از اهل فن استمداد مي جويند تا با استفاده ازفنون خويش ساماندهي كشوررا آنگونه كه برنامه ها اجازه ميدهد عملي بسازند . نه آنگونه كه تكنسين ها و كارشناسان مايل هستند .

حالا ببينيم دردايره رهبران چه مي گذرد . اولين مشكل جامعه ما عدم برنامه ريزي مورد توافق رهبران ، ناهماهنگي درارائه كارها ،تناقض درديدگاهاي رهبران است : آنچه دركشور مهم است ،نامشخص بودن جهت حركت و فقدان نگاه واحد به منافع همگاني است .

اين قدم اول اگردرست برداشته نشود و اگردرابعاد متفاوت داراي استراتژي مدون علمي ،عملي و كاربردي نباشيم . متخصصين و كارشناسان كارچندان مفيدي نمي توانند انجام بدهند . مانند آنست كه مسافري را دريك بيابان بي انتها بدون رهنما ،نقشه جغرافيايي و يا قطب نما قراردهيم و توقع داشته باشيم بدون مواجه با مشكل راهش را بيابد هركس دركشورما به هرطريقي كه وارد كلوب رهبران مي شود . معرف فكر خاص ،ديدگاهاي خاص قومي ،سمتي ،مذهبي،زباني
ويا گروهي و ايدئولوژيك است تا فعلا اين معبربراي ورود رهبران درجرگه رهبري كشوربازبوده است و راه بهتري به ذهن كسي خطور نكرده برخلاف ضوابط پذيرفته شده و مرسوم تمام جهان دراين حوزه حرف تعهد،شايستگي سياسي بودن به مفهوم واقعي آن و تخصص به اصطلاح حرف مفت است . ارضاء منافع قومي گروهي و مذهبي و شخصي بهترين ملاك انتخاب شمرده شده است كسي هم ايرادي ندارد زيرا زوركسي به آنجا نمي رسد .

لازم هم نيست كه كسي ازهفت خوان رستم بگذرد تا بدانجا برسد كافيست شخصي به يكي ازمعيارهاي بالا ملبس باشد . درچنين جمعي از قبل مشخص است كه منافع عمومي چگونه لحاظ مي شود . مثلا دراين جمع رهبري درارتباط به كمتر مسئله مهم و سرنوشت سازي توافق ديده مي شود . درسياست هاي اقتصادي كشورعده اي طرفداراقتصاد بازارهستند تقويت سكتور خصوصي را مي پسندند ، عده اي عاشق اقتصاد متمركزهستند .
“دربخش سياست هاي فرهنگي بعضي معتقد به آزادي بيان و مطبوعات هستند بعضي ها آزادي بيان را حرف مفت ميدانند . بعضي طرفدارتربيت متخصص و كارشناس هستند,عده اي هم تربيت متخصصين را به نفع ملت نمي دانند .

تعدادي افشاي باندهاي مواد مخدر را به نفع كشورميدانند . شماري هم مخالف اين افشاگري ها هستند غصب زمين هاي دولتي آن به هم صدها جريب مخالفيني دارد و عده اي هم سكوت را ترجيج مي دهند . درمورد فساد اداري اكثريت اذعان مي دارند بعضي منكراين فساد هستند ،تعدادي مداخله كشورهاي بيگانه را تأييد ميكنندعده اي هم مدركي دال براين مداخله ندارند ، توسط تعدادي هنوزنيروها ي نظامي امريكا و ناتو تأييد مي شود بعضي ها مخالف حضوراين نيروها هستند .” الي اخيردرچنين دايره چطورمي شود برتجمع منافع صحه گذاشت و همه رابرمحورمنافع ملي بسيج كرد برآيند تصميم گيري هاي اين حضرات چه خواهد بود و اين سياست هاي راهبردي چگونه به اجرا گذاشته مي شود ؟ جواب اين پرسش ها آنقدر ساده مي نمايد كه احتياجي به پاسخ ندارند.
نكاتي كه بايد به خاطر اجراي موثركارها مورد توجه قرارگيرند اين ها هستند . تخصص ,تعهد و زمينه هاي مساعد كه درآن بهتركارها انجام مي پذيرد .

ايده آل آنست كه هرسه ويژگي براي اجراي كارها آماده باشد .

1: تخصص

تخصص معرفت قابل قبول نسبت به كاريست كه به مرحله اجرا گذاشته مي شود . متخصص كسي است كه كار را به نحوي معقول انجام مي دهد ،هزينه كمتري مصرف مي نمايد و وقت كمتري را هزينه مي كند . صرف زمان زياد ،هزينه بيشترو يا اجراي نادقيق كارازاعتبار متخصص مي كاهد ، متخصصين كذايي قطعا تمهيداتي را نمي توانند به اجرا بگذارند تا سه ويژگي ياد شده را تأمين كنند بسيارديده شده كه فردي خود را تكنسين معرفي ميكند و مسئوليت اجراي كاري را برعهده مي گيرد ،زماني كه كاررابه اجرا مي رساند مشخص مي گردد كه فرد موصوف هيچ نوع تخصصي درزمينه نداشته فقط بدنبال كسب منافع بوده و ازشرايط عدم كنترل مناسب و وضعيت بد مديريت سوء استفاده نموده است .

تخصص فراگيري علم دررشته هاي مختلف است ، كشورهايي كه پله هاي ترقي را طي كرده اند سعي شان براين بوده تا كادرهاي تخصصي بيشتري تربيت نمايند . امروزه بدون علم و تسلط كافي دررشته هاي مختلف عرصه هاي زندگي فردي و اجتماعي نمي شود اين عرصه ها را بطور مطلوب سامان داد . دولت هايي كه واقعا نسبت به آباداني و تجديد حيات آبرومندانه مردم شان تعهد لازم را دارند اين وظيفه خطيررا ازانصراف ناپذيرترين رسالت هاي خويش محسوب ميكنند و براي رسيدن به اين هدف به انسان كه محوري ترين عنصر نوسازي كشوراست توجه دارند . سعي مي كنند تا اول انسان را بسازند تا با توان باالقوه و بالفعل انسان وطن را بسازند .

اگرانسانها درحاشيه قراربگيرند و دانش و خرد انسان خار شمرده شود هيچ اميدي براي رشد و تعالي كشورباقي نمي ماند . دنياي امروزما دنياي جهان باستان و قرون وسطي نيست و ما حتي درقرن بيستم هم زندگي نمي كنيم ،عصر امروزما زمان پيشرفت است ،علم و تكنولوژي ارتباطات حرف اول را مي زنند ما درعصرشتاب زندگي مي كنيم درچنين عصري امورانساني را نمي شود با حركت هاي لاكپشتي عصرحجربه جلو برد بايد بصورت كوانتومي به پيش برويم تابه كاروان فن آوري مدرن برسيم درغيرآن كاروان تعالي و پيشرفت منتظر ما نخواهد ماند و مارا طرد خواهند كرد .

رهبران كشورما بايد به ارتقاء كيفي دانش وآگاهي هاي آحاد مردم خاصتا جوانان و نوجوانان اعم از دختروپسر بينديشند كارشناسان و تكنسين هاي پرقدرتي به اين سرزمين كه ازتعهد بالا نيز برخوردار باشند تربيت نمايند . اگرمتصديان اموركشورداري ازعهده اين وظيفه برآيند قسمت اعظم كارها انجام گرفته است . توسل به تئوري توطئه و همه نابسماني وكوتاهي هاي خود را به گردن ديگران انداختن هيچ مشكلي را حل نمي كند.

كشورمارا نه آفت هاي طبيعي ويران كرده است و نه عمدتا تهاجم بيگانه مارا به اين روزانداخته است ،ساير نيروهاي موهوم هم دستي درخرابي وطن نداشته است ،كم خردي خود ما و جهالت اكثريت ،مارا دچاراين مصيبت ها نموده . كفاره اين گناه نيز سعي بليغ درجهت ارتقاء بصيرت مردم است ، معلم فداكاري كه ازجان مايه ميگذارد استاد پوهنتوني كه با خون دل جوان اين كشورراتربيت مي كند و صاحب منصب شرافتمندي كه با تحمل سخت ترين شرايط به عسكر اين سرزمين درس وطن دوستي مي دهد ،متخصص باتعهدي كه دربدترين شرايط امنيتي كشوررا مي سازد همه حب وطن دارند و درجهت اعتلا كارمي كنند ، همه قربانيان اوضاع نابسمان گذشته و امروزهستند مطمئن هستيم كه نيرو تفكرشان و توان بازوان نيرومند و احساس وطن دوستي آنان اين خطه ويران را خواهند ساخت .

قسمت بعدی مطلب درباره تعهد است

عقب گرایی مفرط درافغانستان

2010-10-19T09:17:08Z

بعداز فروپاشی حکومت طالبان و حضورگسترده جامعه جهانی وبوجود آمدن حکومت انتقالی امیدواری های زیادی بوجود آمده بود
و درعرصه های مختلف اجتماعی,اقتصادی وفرهنگی تغیرات زیادی ایجاد وسرمایه گذاری ها شروع شد.موجی بزرگی ازمهاجرین افغان ازکشورهای مختلف خصوصا کشورهای همسایه به وطن رهسپارگردیدند.ازهرگوشه این دیارصدای بازسازی بگوش میرسید. اما بعدازگدشت نه سال این روند کاملا دگرگون گردید و سیر نزولی خود را درتمام عرصه ها میپیماید.

Sommaire

الفاظی مانند وطن پرستی,ملی گرایی,وحدت ملی,منافع ملی وهویت ملی به باد فراموشی سپرده شده وسالهاست که ازین دیارکوچ نموده اند ودرد آورتر ازآن اینکه اکثردولتمردان افغان تبدیل به دلالان دموکراسی گشته و ازالفاظ مقدسی چون دموکراسی,آزادی بیان,حقوق بشر استفاده ابزاری سیاسی میکنند وباورمند به این ارزش ها نیستند.

مهاجرین به وطن برگشت کردند, بنا به مشکلات اجتماعی,اقتصادی ,نبود امنیت اجتماعی وکار دوباره مجبور به خروج اجباری از وطن وآواره شدن به کشورهای همسایه شدند؛وکتله ای عظیمی از جوانان دانا واندیشه ورز کشور اعتماد خودرا نسبت به محلفه های مثبت درافغانستان از دست دادند.

سرمایه گزاری های سکتورخصوصی کم وکمترگردیده امیدها به یاس مبدل شدند وهیچ روزنه ای از بهبود رانمی توان
د رافق های دور یا نزدیک در کشور در هیچ عر صه جستجوکرد .تجاروثروتمندان به دلیل نا امنی ونبود ثبات نسبی مجبوربه ترک کشوریا سرمایه گذاری درخارج ازکشورشدند.

تمرکزسرمایه به دست عده یی انگشت شمار از مافیای اقتصادی وانسانی حکومتی وخاهنین ملی که درچند دهه اخیربه نام های مختلف خون ملت را خورده, افتاده وبحران های اجتماعی درحال اوج گرفتن است
دردوایردولتی ازچوکی های وزارت شروع تا پاهین ترین چوکی حکومتی به صورت غیرمعیاری معامله میشود وبروکراسی به اوج خود رسیده است.خرید وفروش چوکی های دولتی تبدیل به عرف گردیده ویا افراد به اساس لزوم دید های قومی ومنطقه یی ونژادی انتخاب میشوند
چیزی به اسم شایستگی وشایسته سالاری,تعهد وتخصص درفرهنگ لغات حکومتی یافت نمیشود ومعیارهای مدرنیزه عصرتعصب و جهالت را میتوان بشکل وافر دراکثریت ادارات ونهاد های دولتی مشاهده کرد

الفاظی مانند وطن پرستی,ملی گرایی,وحدت ملی,منافع ملی وهویت ملی به باد فراموشی سپرده شده وسالهاست که ازین دیارکوچ نموده اند ودرد آورتر ازآن اینکه اکثردولتمردان افغان تبدیل به دلالان دموکراسی گشته و ازالفاظ مقدسی چون دموکراسی,آزادی بیان,حقوق بشر استفاده ابزاری سیاسی میکنند وباورمند به این ارزش ها نیستند.

بحران هویت به یک ناهنجاری اجتماعی تبدیل شده ودرشرایط فعلی نمیتوان تعریف درستی ازآن اراعه کرد
هنجارها ورسم ورسوم های ناپسند فرهنگی ودینی تبدیل به الگوهای اجتماعی شده وحرف اول را دربحث های اکادمیک حکومتی میزند ومردم تبدیل به اکثریت خاموشی شده اند که بخاطر مداوای دردخود باید به خدا پناه بیاورند وگرنه این حکومت تا گلو غرق در فساد هرگزتوانایی رسیدگی به مشکلات ونا هنجاری ها ی بوجود آمده توسط اشتباهاتش را ندارد.
اعتراض ها تبدیل به بغض و عقده گردیده وادامه این روند میتواند بوجودآورنده یاس,انجمادفکری وقربانی شدن عدالت اجتماعی شود که عواقب خطیرآن دردرازمدت متوجه ملت افغانستان خواهد بود.